Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Свиштов () – Солтүстік Болгариядағы қала, Дунай өзенінің оң жағалауында, Румынияның Зимницеа қаласының қарсысында, Велико-Тарново облысында орналасқан. Бұл қала Свиштов муниципалитетінің әкімшілік орталығы. Облыстың екінші ірі қаласы – Велико-Тарноводан кейін, Горна Оряховицадан бұрын орналасады.
Svishtov ( ) is a town in northern Bulgaria, located in Veliko Tarnovo Province on the right bank of the Danube river opposite the Romanian town of Zimnicea. It is the administrative centre of the homonymous Svishtov Municipality. The town is the second largest in the province after the city of Veliko Tarnovo and before Gorna Oryahovitsa.
Атауы
Svishtov атауының шығу тегі ежелгі болгарша нұсқасы Свещний (Свѣщний) атауында сақталған, ол svesht немесе svyasht (свѣщ) сөзінен туындаған, мағынасы – "шырақ". Бұл қалада маяк болғандықтан осылай аталған. Алғашқы Систова атауы 1791 жылы Болгария әлі де Осман империясының билігінде болған кезде Аустрия-Түрік соғысын аяқтаған бейбіт шартында айтылған. Бұл атау түрікше "зигит" сөзінің орнына таңдалды. Осман империясы тұсында қала Зиштови деп, ал румын тілінде – Șiștova деп аталды.
The origins of the name Svishtov can be found in its old Bulgarian variation Sveshtniy (Свѣщний), deriving from the word svesht or svyasht (свѣщ), meaning "candle". This was due to the existence of a lighthouse in the city. The previous name Sistova was first mentioned in the peace treaty that ended the Austro Turkish War in 1791, when Bulgaria was still under Ottoman rule. This name was chosen instead of the Turkish word Zigit. During the Ottoman rule of Bulgaria the town was also known as Ziștovi and in Romanian as Șiștova.
География
Свиштов солтүстік-орталық Болгарияда, Дунай өзенінің оң жағалауында, ең оңтүстік нүктесінде, Румынияның Зимницеясына қарама-қарсы орналасқан. Қала астана Софиядан солтүстік-шығысқа қарай, ал ірі Қара теңіз порты Варнадан батысқа қарай жатыр. Аймақтағы басқа маңызды қалалар – Плевен және Русе. Свиштов порты Дунайдағы ең оңтүстікке орналасқан порт болып табылады. Оған тәулік бойы Svishtov-Zimnich паромдары қызмет көрсетеді – бұл Дунай арқылы Свиштов пен Зимницея арасында үздіксіз жүретін Ro-Ro паром кемесі. Паром Түркиядан Орталық және Батыс Еуропаға дейінгі жолдың ұзындығын Рүсе-Гюржиудегі Дунай көпірі арқылы жүретін дәстүрлі маршрутқа қарағанда қысқартады және шамамен төрт сағатқа уақыт үнемдеуге мүмкіндік береді, соның арқасында Бухарест қаласының және оның маңындағы қозғалыстың қиындықтарынан құтылуға болады.
Svishtov is situated in northern central Bulgaria on the right bank of the Danube river in its southernmost point, across from Zimnicea, Romania. The town lies north east of the capital Sofia, and west of the major Black Sea port of Varna. Other important cities in the region are Pleven away, and Ruse away. The port of Svishtov is the southernmost harbour on the Danube. It is served around the clock by the Svishtov Zimnich ferry — a regular operation Ro ro ferryboat across the Danube between Svishtov and Zimnicea. The ferry shortens the road path to and from Turkey to Central and Western Europe by when compared to the traditional route over the Danube Bridge at Ruse Giurgiu and allows a time gain of nearly four hours thus avoiding the traffic in and around the city of Bucharest.
Тарих
Свиштов римдік колониясы Новемен, Птолемейдің айтуынша, бірдей. Император Веспасиан 70 жылы I Итальян легионын жіберді, және Нове ғасырлар бойы легионның базасы болды. Нове римдік әскерлердің шабуылдар базасы болды, соның ішінде Траянның Дакия соғыстары және соңғы рет Мористің Балқан жорықтары кезінде. Легион Дунай өзені арқылы көпір салуға да жауапты болды. Нове колониясы Нованың Әулие Лупусының резиденциясы болды. Ұзақ уақытқа дейін бұл қала Теодорих Ұлының остготтары үшін маңызды қала болды. Теодорих 471 жылы Сингидунумды басып алды, содан кейін Македония мен Грекияны тонап, 483 жылы Новеге (қазіргі Свиштов) қоныстанды, он жылдан кейін Италияға көшкенге дейін ол жерде тұрды. 613 жылдан кейін қала қиратылды, бұл сол жылға дейін соғылған монеталардың табылуымен расталады. Систова шарты 1787-91 жылдар аралығындағы соңғы австро-түрік соғысын аяқтады. Ұлыбритания, Пруссия және Нидерландының делдалымен [1] келісім қазіргі Болгариядағы Систовада (қазіргі Свиштов) 1791 жылдың 4 тамызында қол қойылды. [2] Шарты француз және түрік тілдерінде жазылған. [1]
Svishtov is identified with the Roman colony Novae mentioned by Ptolemy. The emperor Vespasian sent the legion I Italica there 70 AD and Novae served as the legion's base for centuries. Novae served as a base of operations for Roman campaigns against Barbarian tribes including Trajan's Dacian Wars, and the last time during Maurice's Balkan campaigns. The legion was also responsible for bridge construction over the Danube. The colony of Novae was the residence of St. Lupus of Novae. For a short time the place was the main city for the Ostrogoths of Theodoric the Great. Theodoric occupied Singidunum in 471 and, after plundering Macedonia and Greece, settled in Novae (the modern Svishtov), on the lower Danube, in 483, where he remained till he transferred the sphere of his activities to Italy ten years later. It was destroyed some time after 613, as shown by coin founds minted up to this date. The Treaty of Sistova ended the last Austro Turkish war (1787–91). Brokered by Great Britain, Prussia and the Netherlands,[1] it was signed in Sistova (modern Svishtov) in present day Bulgaria on 4 August 1791. [2] The treaty was written in French and Turkish. [1]
19 ғасырдағы орыс-түрік соғыстарының бірінде Свиштов орыс әскерінің шегінуі кезінде толығымен өртеніп кетті. Қаланың бекінісі қиратылды, тұрғындары қаладан кетуге және Дунай өзенінің арғы жағына көшуге мәжбүр болды. Бұл бұйрық генерал Николай Каменскийден шықты және генерал Гийом Эммануэль Гиннар де Сент-Прист орындады. Оқиға 1810 жылдың 27 қыркүйегінде (Юлиан күнтізбесі бойынша 14 қыркүйекте) болды. Доктор Димитар Павлович бұл оқиға туралы 1906 жылы жарық көрген «Димитар Хадживасилевтің өмірі» кітабында және генерал Михаил Семенович Воронцовтың өмірбаянында айтқан. Бір жылдан кейін Свиштовқа оралған бірнеше жергілікті тұрғындардың күшімен қаланы қайта жаңғырту жұмыстары басталды. Алғашқы көше жобаларын қаржыландыру жүзім шараптарынан түскен табыс есебінен жүзеге асты. Бірнеше жыл ішінде қала толығымен қайта салынды және Дунай өзеніндегі маңызды порттардың бірі ретінде қайтадан жанданды. 1829 жылы Ресей мен Осман империясы арасындағы келесі соғыста генерал Дибичтің бұйрығымен қаланың жартысы тағы да өртенді. Бірақ көп ұзамай бәрі қалпына келтірілді. Свиштов білім беру орталығына айналды, жаңа мектептер ашылды, оларды Свиштов азаматтары, жомарт демеушілер қаржыландырды, олар алғашқы кәсіптік сауда мектебін және Свиштов университетін, Экономика академиясын, алғашқы діни емес білім беру мектебін және т.б. салды. Свиштов 1877-1878 жылдардағы орыс-түрік соғысы кезінде босатылған алғашқы қала ретінде танымал, өйткені Ресей империясының басты әскері Дунай өзеніне жақын жерде өтті. 1878 жылдың қаңтар айында «The Times» газетінің тілшісі соғыстың салдарынан «Систова бұрынғы жарқын көрінісін көрсетпейді, бірақ мен күткеннен гөрі мұнда көбірек қозғалыс байқалады, қаладағы көптеген мейрамханалардың менюінде пісірілген түйеқұс, тауық және маусымдық басқа да тағамдар бар» деп жазды. 1977 жылдың 4 наурызында Вранча жер сілкінісінен Свиштов ауыр зақымдар алды, үш тұрғын үй құлап, 100-ден астам адам қаза тапты. Антарктидадағы Оңтүстік Шетланд аралдарындағы Ливингстон аралындағы Свиштов шығанағы осы қаланың құрметіне аталған.
During one of the Russo Turkish Wars in 19th century, Svishtov has been burnt down to the ground during the retreat of the Russian Army. The city fortress has been destroyed and the population has been forced to leave the city and move across the river Danube. It was done by the order of General Nikolay Kamenskij and executed by General Guillaume Emmanuel Guignard de Saint Priest. The event has taken place on September 27, 1810 (Sept 14, according to Julian Calendar). Account in regards of that event has been given by Dr. Dimitar Pavlovich in his book "The life of Dimitar Hadzhivasilev", published in 1906 and in the biography book of General Mikhail Semyonovich Vorontsov. A year later the restoration of the city has started with the efforts by few returned natives from Svishtov. The funding of the first street projects has been secured by donated profit, made from vineyard production. In few years the city was completely rebuilt and back to life as one of the main ports on Danube river. In 1829 half of the city was burned again during the next war between Russia and Ottoman Empire, by the order of General Dibich. Soon everything was restored. Svishtov became the home education and newly founded schools, sponsored by generous donors, citizens of Svishtov who built the first vocational school of trade and the University of Svishtov, Academy of Economics, first secular education school, etc. Svishtov is known as the first town to be liberated during the Russo Turkish War, 1877 78, since the largest part of the Imperial Russian Army forced the Danube nearby. In January 1878 a correspondent of The Times of London noted that, because of the war, "Sistova does not present its former animated appearance, although there is much more movement here than I expected, . with roast turkeys, chickens, and all other delicacies of the season on the bill of fare" of the "numerous restaurants in the town." On 4 March 1977, Svishtov suffered major structural damage in the Vrancea earthquake, including the collapse of three apartment blocks in which over 100 people were killed. Svishtov Cove in Livingston Island in the South Shetland Islands, Antarctica is named for the town of Svishtov.
Дін
Свиштовтың басты діні – Шығыс православие христиандығы. Сонымен қатар, Ореш, Драгомирово және Белене қаласының төңірегіндегі ауылдардан қоныс аударған шағын Рим католиктерінің және мұсылмандардың да аз тобы бар.
The main religion in Svishtov is Eastern Orthodox Christianity. There is also a small group of Roman Catholics that have migrated from the surrounding villages of Oresh, Dragomirovo and the town of Belene, and small group of Muslims.
The mayor of Svishtov Municipality is Gencho Bozhinov Genchev.
Жоғары білім
Д. А. Ценов атындағы Экономика академиясы 1936 жылы Борис III қол қойған қаулымен құрылды. Осыдан бастап Свиштов академиялық қала ретінде танылды.
The D. A. Tsenov Academy of Economics was established in 1936 with decree law signed by Boris III. Since then Svishtov has become an academician town.
Кәсіби білім беру
"Димитар Хадживасилев" мемлекеттік коммерциялық жоғары мектебі – Болгариядағы тұңғыш кәсіптік білім беретін мектеп. Алғашқы коммерциялық мектеп 1883 жылы Ұлттық жиналыстың шешімімен құрылды.
State commercial high school "Dimitar Hadjivasilev" is the first vocational school in Bulgaria. The first commercial school was established in 1883, with decision of the National Assembly.
Көлік
Қала аумағында 16 ғасырдан бері порты болған. Свиштов порты 1906 жылы салынды.
In the area of the town had a port since the 16th century. Port Svishtov was built in 1906.
Экономика
Свиштов қаласының негізгі салалары пор арқылы импорт-экспорт, электроника, химия өндірісі және бидай өндірісі болып табылады. Қаланың Экономика университеті де маңызды экономикалық орталыққа айналған. Бұған қоса, көптеген еуропалық туристер, әсіресе Румыниядан, салыстырмалы түрде төмен бағаларының арқасында Свиштовқа келіп тұрады.
The main industries in the town of Svishtov include imports and exports via the harbor, electronics, chemical manufacturing, and wheat production. The town's University of Economics is also a major economic draw. Additionally, there are a large number of European tourists, particularly from Romania, who frequent Svishtov because of its relatively lower prices.
Көрнекі және қызықты жерлер
Свиштов қаласының айналасындағы ең әдемі жерлердің бірі – қаладан алыс орналасқан, Свиштов монастырына үй ие болған бірегей өзен аңғары; Дунай жағалауындағы Паметницит / Паметницит (Ескерткіштер) аймағы және қала орталығындағы ескі бекіністі қоршаған саябақ. Болгар жазушысы Алекко Константиновтың үй-музейі Болгарияның 100 үздік туристік орнының бірі болып саналады. Қаланың тағы бір қызықты жері – Мнастира / Манастира (Монастырь) деп аталатын аймақ, ол қаланың оңтүстік-шығысында орналасқан. Бұл жердің аты сол жердегі монастырьдан шыққан. Оның аты – "Қасиетті Ананың Жапқышы" (кейде "Құдай ананың Орамалы" деп те аталады). Монастырьда "Құдай ананың Көтерілуі" деген атпен шіркеу және 2 тұрғын үй бар.
One of the most beautiful places around the town of Svishtov is the unique river valley ( away from the town) which hosts the monastery of Svishtov; the region called Pametnitsite / Паметниците (The Monuments) on the banks of the Danube and the park around the old fortress in the centre the town. The House museum of the Bulgarian novelist Aleko Konstantinov is one of the top 100 Tourist Sites of Bulgaria. Another place of interest in town is the region called Мanastira / Манастира (The monastery) south east of the town. The name of this place comes from the monastery, that is there. Its name is "Shroud of the Holy Mother" (also known as "Virgin Mary’s Winding Sheet"). It has a church named "The Assumption of Virgin Mary" and 2 residential buildings.
Минералды су көздері
"Топлата Вода" 1980-ші жылдары мұнай іздеу үшін бұрғыланған, бірақ мұнайдың орнына Солтүстік Болгариядағы танымал термалды су көздерінің бірі табылды. Осы көзден Пулский Трумбеш, Овча-Могила сияқты емдеу орталықтары көп жылдар бойы сумен қамтамасыз етілуде. Бұл орын Персина қаласының жанында, Персинаның ресми сайтында толық ақпарат бар. Көздің жанында кішкентай бассейн орналасқан, одан 48 градус температурада су ағып шығады. Бассейнде судың температурасы 44-45 градусқа жетеді. Бұл жер қаладан батысқа қарай 5 шақырым қашықтықта орналасқан.
"Toplata Voda" was originally drilled for petrol in the 1980s, but instead of petrol they found one of the famous sources of thermal water springs in North Bulgaria. The same source is feeding the balneo centers such as Pulski Trumbesh, Ovcha Mogila, well known from many years. The place is next to Persina, also see Persina's official website. The spring has a small pool and the water comes from it at 48 degrees Celsius. In the pool it is 44–45 degrees. The place is 5 kilometers west from the city.
Климат
Свиштовтың ылғалды субтропиктік климаты бар, бірақ континенттік әсер де күшті. Жаз мамырдан қыркүйекке дейін бес айға созылады. Қыс желтоқсан айының басында басталып, наурыз айына дейін жалғасады.
Svishtov has a humid subtropical climate with considerable continental influences. The summer lasts five months, from May to September. Winters start in early December and last until March.