Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джордж Уильям Эванс (5 қаңтар 1780 – 16 қазан 1852) – Жаңа Оңтүстік Уэльс колониясындағы геодезист және алғашқы зерттеуші. Эванс Англияның Уорвик қаласында дүниеге келген, 1802 жылғы қазан айында Австралияға қоныс аударған.
George William Evans (5 January 1780 – 16 October 1852) was a surveyor and early explorer in the Colony of New South Wales. Evans was born in Warwick, England, migrating to Australia in October 1802.
Ерте мансап
1803 жылы Эванс Чарльз Граймс Англияда демалыста болған кезде Жаңа Оңтүстік Уэльстің әрекет етуші бас геодезисі болып тағайындалды. 1804 жылы Эванс Уарагамба өзенін және оның жоғары ағысын зерттеді, қазіргі Уарагамба тоғанының орнына дейін жетті. Кейіннен губернатор Филипп Гидли Кинг оны қызметінен шеттетуге мәжбүр болды, вице-губернатор Уильям Патерсон оны көмекші геодезист лауазымына тағайындады. Эванс Джервис шығанағының жағалауын және Аппинге дейінгі ішкі аймақтарды зерттеді, соның арқасында Илаварра аймағының мекендеуіне жол ашылды. Оның жетістіктеріне байланысты, губернатор Лаклан Маккуари оған батысқа қарай өту жолын табуды тапсырды.
In 1803, Evans was appointed acting Surveyor General of New South Wales whilst Charles Grimes was on leave in England. In 1804, Evans explored the Warragamba River and upstream to the present site of the Warragamba Dam. Later removed from the position by Governor Philip Gidley King he was posted to the position of Assistant Surveyor by Lieutenant Governor William Paterson. Evans surveyed the shores of Jervis Bay and inland to Appin leading the way to the settlement of the Illawarra region. Probably because of his success it was Governor Lachlan Macquarie who instructed him to find a passage to the west.
1813 жылы Көк таулар экспедициясы
1813 жылы 13 қарашада губернатор Лаклан Маккуари Эвансты Блю-Маунтинс таулары арқылы Жаңа Оңтүстік Уэльстің батыс-орталық аймағындағы Вираджури тайпасының жеріне, Блэксленд, Лоусон және Вентворт саяхатшыларының ашқандарын растау үшін жіберді. Ол аймақтағы Вираджури халқымен кездескенін жазған алғашқы еуропалық болды. Эванс көбінесе Блэксленд, Лоусон және Вентворттың жолын ұстанды, 1813 жылы 26 қарашада олардың саяхатының соңына жетті, сол жерде Эванс бұл жерді Блэксленд тауы деп атады. Эванстың тобы одан әрі жылжып, Балық өзені аймағына және қазіргі Балық және Кэмпбелл өзендерінің қосылған жеріне жақын батысқа қарай саяхаттап, екі жазықты сипаттады: О’Коннелл жазығы және Маккуари жазығы. Губернатор Маккуари Эвансқа 100 фунт стерлинг және Ван Димен жерінде (қазіргі Тасмания) Ричмонд маңында 1000 акр жер сыйлады. Эванс 1814 жылы Ван Димен жеріне аттанды, бірақ 1815 жылы ішкі аймақтарды зерттеуді жалғастыру үшін Жаңа Оңтүстік Уэльске қайтып келді. Ол сондай-ақ Аберкромби және Белубула өзендерінің аңғарларын зерттеген алғашқы еуропалық болды, сонымен қатар қазіргі Борова және Коура қалаларын қамтитын аймақтардан өтті. 1815 жылы 1 маусымда Джордж Уильям Эванс және оның серіктері Лаклан өзені мен кішірек өзеннің қосылған жерінде ағашқа белгі қойды, ол өзенге Бёрнс өзені деп ат қойды (оның тобының мүшесі, сотталған Патрик Бёрнс есімімен). Бұл қосылған жер қазіргі Эуговрада орналасқан. Бұл жерге дейін еуропалықтардың ең батысқа саяхаттаған нүктесі осы болды. 1815 жылы 1 маусымда Эванстың азық-түлігі азайғандықтан Батерстке қайтып келді, ол 1815 жылы 12 маусымда жетті. Бұл саяхат келешекте, негізінен Джон Окслидің саяхаттарына жол ашты. Эванс Окслидің кейбір экспедицияларына қатысты.
On 13 November 1813 Governor Lachlan Macquarie sent Evans across the Blue Mountains into the Wiradjuri nation of central western New South Wales to confirm the findings of the exploration party of Blaxland, Lawson, and Wentworth. He was the first European to record meeting with the Wiradjuri people of the region. Evans generally followed the route of Blaxland, Lawson and Wentworth, reaching the end of their route on 26 November 1813 at a point that Evans then named Mount Blaxland. Evans' party then moved on and visited the Fish River area and further west near the junction of the now named Fish and Campbell Rivers and described two plains in his view, the O'Connell Plains and the Macquarie Plains. Governor Macquarie awarded Evans £100 and 1000 acres of land near Richmond in Van Diemen's Land (now Tasmania). Evans departed for Van Diemen's Land in 1814 but was back in NSW by 1815 to continue inland explorations. He was also the first European to visit the Abercrombie and Belubula River Valleys, and the first through the areas that now include the towns of Boorowa and Cowra. On 1 June 1815 George William Evans and his group marked a tree at the junction of the Lachlan river and a creek which he named Byrnes Creek (after Patrick Byrnes, a convict member of his party). This junction is located in present day Eugowra. This point was the furthest west any Europeans had travelled into the country. On 1 June 1815 Evans was running short of provisions so returned to Bathurst, where he arrived on 12 June 1815. This journey opened the way for later explorations, mainly by John Oxley. Evans took part in some of Oxley's expeditions.
Екінші Лаклан өзенінің экспедициясы, 1817 жыл
Эванс 1817 жылы Тасманияға қайтып келді, бірақ тағы да Жаңа Оңтүстік Уэльске оралды, онда ол өзінің жоғары лауазымдағы офицері Джон Окслимен бірге Лаклан өзені аймақтарына саяхат жасады. Экспедиция содан кейін Уаррумбунгл тауларының етегіне жеткенше солтүстік-шығыс бағытта жалғастырды. Осы жерден Эванс Окслидің Харрис тауындағы лагеріне оңтүстік-батысқа бұрылып, "соңғы кездегіден жақсырақ болған ашық жазық" деп сипаттаған жер арқылы қайта жол тартты. Бұл маршрут оның тобын Кастлереа өзеніне алғашқы өткелінен оңтүстікке қарай, болашақ Арматри және Кербан (15 миль қашықтықта) ауылдары арасындағы аймаққа жеткізді. Бұл жолы Уаррумбунглге (Warrumbungles) жеткеннен кейін, экспедиция Гуорианава шатқалы арқылы шығысқа қарай, Ливерпуль жазығынан өтіп, ақырында Порт Маккуариге жақын жағалауға жетті. Джон Оксли сол жылы өзенге 1812 жылдан бері осы қызметте болған Ұлыбританияның Сыртқы істер министрі лорд Кастлерегтің құрметіне ат қойды.
Evans returned to Tasmania in 1817 but was again to return to New South Wales to journey with his superior John Oxley on travels into the Lachlan River areas. The party then continued on a shallow north easterly direction until reaching the foothills of the Warrumbungle mountains. From here, Evans started to head back to Oxley's encampment at Mt Harris by turning southwesterly, travelling across land he described as 'an open plain, over which was rather better travelling than we had latterly experienced'. This route brought his party back to the Castlereagh River at a more southerly point than his first crossing, in an area between the future villages of Armatree and Curban (15 miles apart). This time on reaching the Warrumbungles south east of their crossing, the party continued easterly through the Goorianawa Gap, on past the Liverpool Plains, and eventually reached the coast near Port Macquarie. John Oxley named the river that year in honour of the British Foreign Secretary, Lord Castlereagh, who had held the position since 1812.
Кейінгі өмір және өлім
Эванс генерал-геодезиялық қызметте болған кезде жасалған заңсыз төлемдер туралы айыптаулар қойылды және ол соғыс және колониялар жөніндегі мемлекеттік хатшы лорд Батерстке бұл мәселені түсіндіру үшін Англияға кемемен жіберілді. 1826 жылдың 14 қарашасында Англияға жол тартты. Вице-губернатор Джордж Артур кеңседе төлемдерге қатысты еркіндік болғандықтан, айыптауларды нақты дәлелдеу қиынға соқты. Артур тіпті Эванстың зейнеткерлікке шығу үшін зейнетақы сұранысын қолдады. Эванс шамамен алты жылдан кейін Жаңа Оңтүстік Уэльске қайтып оралды және Сиднейдегі Бридж-стритте кеңсе тауарлары мен кітаптар сатушы ретінде тіркелді. Өмірінің соңғы он жылын ол Хобарт Таунында өткізіп, 1852 жылдың 16 қазанында қайтыс болды. (2) 1818 жылдың шілдесінде Эванстың Кастлереа өзенін алғашқы рет кесіп өтуіне орай, Куанмбл қалашығының оңтүстігінде естелік ескерткіш орнатылды. Жергілікті тасқа орнатылған тақтада былай деп жазылған: "Кастлереа өзені 1818 жылдың 11 шілдесінде осы нүктеден оңтүстікке қарай 2 шақырым жерде, Окслінің саяхатшылық экспедициясының екінші басшысы, геодезист Эванс тарапынан табылды".
Accusations were made about irregular payments made to Evans whilst in the Surveyor General's position and he was despatched by ship to England to explain the matter to Lord Bathurst, Secretary of State for War and the Colonies. He sailed for England on 14 November 1826. It appears Lieutenant Governor George Arthur found it difficult to positively prove the accusations with a general loose attitude to payments within that office. Arthur even supported Evans' request for a retirement pension. Evans returned to New South Wales about six years later and was shown as a stationer / bookseller in Bridge Street, Sydney. The last ten years of his life was spent at Hobart Town, where he died on 16 October 1852. (2) Near Evans' first crossing of the Castlereagh River in July 1818, south of the township of Coonamble, a memorial has been erected commemorating this event. the plaque, set against a standing local stone, reads: "The Castlereagh River was discovered 2 km south of this point on 11 · 7 · 1818 / By Surveyor Evans, Second in Command of Oxley`s Exploring Expedition."