Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Түсіндірмелік қауымдастықтар – бұл оқырманның жауап беру теориясынан туындаған және Стэнли Фиш тарапынан жарияланған теориялық ұғым. Дегенмен, бұл ұғым басқа салаларда да қолданылған, мысалы, 1964 жылы «Теннесси тарихи тоқсандығының» «Тарихи жаңалықтар мен хабарламаларында» (98-бет) және тіпті Фиштің бұл терминді қолдануынан бұрын, 1974 жылы Ричард Кроутердің «Діни этика журналында» жарияланған «Х. Рейнхольд Нейбур және стоицизм» атты еңбегінде де кездеседі. Бұл ұғым 1976 жылы Фиштің «Variorum-ды түсіндіру» атты мақаласында пайда болды. Фиштің теориясы бойынша, мәтіннің кейіпкерлердің мағынасын және оларды қалай түсіну керектігін анықтайтын мәдени тұжырымдамалар жиынтығынан тыс мағынасы жоқ. Бұл мәдени контекст көбінесе авторлық ниетті қамтиды, бірақ оған шектелмейді. Фиштің пікірінше, біз әрқайсымыз мәтінді жеке-жеке түсіндіреміз, себебі әрқайсымыз мәтінді оқудың ерекше жолын ұсынатын түсіндірмелік қауымдастықтың мүшесіміз. Оның айтуынша, біз ешқашан біреудің біздің түсіндірмелік қауымдастығымыздың мүшесі екенін біле алмаймыз, өйткені егер біз осы қауымдастықтың мүшесі екенімізді анықтау үшін кез келген коммуникацияға түскіміз келсе, оны түсіндіру қажет болады. Яғни, біз түсіндірмелік қауымдастығымыздан қашып құтыла алмаймыз, сондықтан оның шектерін ешқашан толық біле алмаймыз. Бұл идея оқырманның жауап беру теориясында зор ықпалға ие болды, бірақ сонымен қатар көп дау тудырды. Кейде бұл идея сөздің мағынасын төмендетеді деп түсіндіріледі. Алайда, Фиш өз оқылымдарының жақтаушысы және «түсіндірмелік қауымдастықтар» арқылы мәтінді оқу мәдени тұрғыдан құрастырылатынын көрсетуді мақсат етеді.
Interpretive communities are a theoretical concept stemming from reader response criticism and publicized by Stanley Fish although it was in use in other fields and may be found as early as 1964 in the "Historical News and Notices" of the Tennessee Historical Quarterly (p. 98) and also, and again before Fish's usage, in Richard Crouter's 1974 "H. Reinhold Neibuhr and Stoicism" in The Journal of Religious Ethics. They appeared in an article by Fish in 1976 entitled "Interpreting the Variorum". Fish's theory states that a text does not have meaning outside of a set of cultural assumptions regarding both what the characters mean and how they should be interpreted. This cultural context often includes authorial intent, though it is not limited to it. Fish claims that we as individuals interpret texts because each of us is part of an interpretive community that gives us a particular way of reading a text. Furthermore, he claims, we cannot know whether someone is a part of our interpretive community or not, because any act of communication that we could engage in to tell whether we are part of the same interpretive community would have to be interpreted. That is, because we cannot escape our interpretive community, we can never really know its limits. The idea has been very influential in reader response criticism, though it has also been very controversial. It is sometimes interpreted as a relativistic standpoint that downplays verbal meaning. Fish, contrary to this, is a staunch advocate of his own readings of various texts. Rather, with "interpretative communities" he means to point out that readings of a text are culturally constructed.
Түсіндірмелік қауымдастықтар мен климаттық өзгерістер модельдері
2016 жылғы мақалада антрополог Ширли Дж. Фиске климаттың өзгеруіне қатысты түсіндірмелік қауымдастықтардың бар екендігін дәлелдейді. Фиске мақалада: «Климатқа күмәнданушылар – жаһандық жылынуға қатысты немқұрайлы, күмәнданушы және теріскешілер, олар ең аз алаңдайды және осы мәселені шешуге ең аз ынталы» дейді, сондай-ақ климатқа күмәндану бір жақты категория емес, оның орнына үздіксіздік екенін айтады. Фиске климатқа күмәнданудың екі түрін ажыратады. Бірі – саяси ынталандырылған және қарама-қарсылық тудыратын тіл, ал екіншісі – сенім жүйесі немесе басқа мәдени аяға байланысты. Климатқа күмәнданудың екінші түрі түсіндірмелік қауымдастықтар идеясымен байланысты. Фиске түсіндірмелік қауымдастықтар тұжырымдамасын климаттың өзгеруіне қатысты мәдени тұрғыдан ықпалдасқан түрлі көзқарастардың бар екенін көрсету үшін пайдаланады. Бұл түсіндірмелік қауымдастықтар саяси байланыстар, аймақтық ерекшеліктер және мәдени көзқарастар сияқты әр түрлі факторлардың әсерінен қалыптасады. Фиске бұл идеяны екі түрлі күмәнданудың бірдей емес екендігі туралы аргументпен байланыстырады, бірақ олардың арасында белгілі бір ортақ белгілер болуы мүмкін. Мэриленд штатының Дорчестер округіндегі фермерлерге жасаған этнографиялық зерттеулер арқылы Фиске климаттың өзгеруіне қатысты екі түрлі мәдени модельді анықтады, оларды түсіндірмелік қауымдастықтар ретінде қарастыруға болады. Бірінші мәдени модель – климаттың өзгеруі табиғи өзгеріс ретінде. Бұл модельде фермерлер байқаған өзгерістерді, мысалы, су деңгейінің көтерілуін және жазғы құрғақшылықты табиғаттың үлгілері мен циклдарының бір бөлігі деп түсіндірді. Екінші мәдени модель – климаттың өзгеруі қоршаған ортаның өзгеруі (адамның әрекетінен туындаған). Бұл модельде фермерлер байқаған өзгерістерді адамның іс-әрекетінің нәтижесі деп түсіндірді. Екі модель де фермерлердің табиғатқа және оның қалай жұмыс істейтініне қатысты мәдени көзқарастарымен қалыптасқан.
In a 2016 article, anthropologist Shirley J. Fiske argues for the existence of interpretive communities regarding climate change. Fiske states in the article that ”climate skeptics are the disengaged, the doubtful, and the dismissive when it comes to global warming, and they are the least concerned and least motivated to do anything about it,” and argues that climate skepticism is less a single category but instead a continuum. Fiske distinguishes between two kinds of “climate skepticism.” One kind is politically motivated and polarizing language, while the other comes from a belief system or some other cultural framework. The second kind of climate skepticism relates to the idea of interpretive communities. Fiske uses the concept of interpretive communities to argue that there are a variety of culturally driven mindsets about climate change. These interpretive communities are shaped by various factors, including political affiliations, regional identities, and cultural perspectives. Fiske further links this idea to the argument that the two kinds of skepticism are not the same, although there may be some overlap between the two. Through ethnographic research on farmers in Dorchester County, Maryland, Fiske determined two different cultural models regarding climate change which can be viewed as interpretive communities. The first cultural model is climate change as natural change. In this model, farmers interpreted the changes they observed, such as rising tides and summer droughts, as part of the patterns and cycles of nature. The second cultural model is climate change as environmental change (human caused). In this model, farmers interpreted observed changes as the result of human action. Both models are shaped by cultural assumptions of the farmers regarding nature and how it works.