Кіріспе

Бразилиялық жарыс жүргізушісі (туған 1974) Антуан Рискалла "Тони" Канан Фильхо (31 желтоқсан 1974 жылы туған), "TK" лақап атымен танымал, бразилиялық жарыс жүргізушісі. Ол 1998 жылдан 2002 жылға дейін Чемпионат автожарыстары командаларында (CART) және 2002 жылдан 2023 жылға дейін IndyCar сериясында жарысқа шыққандығымен ең көп танылады. Қазір Канан Бразилияның Stock Car Pro Series жарысында Full Time Bassani командасы үшін No. 6 Toyota Corolla E210 көлігінде өнер көрсетуде.

Формула Еуропа Боксері

Қанаан 1994 жылғы маусымда Formula Europa Boxer жарысына қатыса бастады. Қанаан "Крам Компетишн" командасы үшін "Татуус Альфа Ромео" көлігінде жүргізді. 5 жарыста жеңіс алып, Қанаан серияның чемпионы атанды.

Италияның Үшінші Формуласы

Қанаан 1995 жылы итальяндық Формула 3 жарысында «Татуус» командасы үшін «Даллара 395 Опель» машинасында өнер көрсетті. Ол бір жарысты жеңіп, 9 мәрте тұғырға көтеріліп, 111 ұпай жинап, 5-орынды иеленді.

Indy Lights сериясы

Қанаан 1996 жылы «Тасман Моторспортс» командасы үшін «Инди Лайтс» жарыстарында қатыса бастады, ал 1997 жылғы маусымда қайтадан жарысқа қосылды.

Чемпионат автожарыстары командалары

Қанаан 1998 жылы «Тасман Моторспортс» командасы үшін CART жарысына қатыса бастады, маусымды 92 ұпаймен тоғызыншы орында аяқтады. Қанаан «Жим Труманның жыл жаңашылы» сыйлығын жеңіп алды. 1999 жылы ол «Форсайт» командасымен келісім шарт жасады және «Тойота Гран-при Лонг-Бич» жарысында, сондай-ақ АҚШ 500-де поулды жеңіп, маусымды 11-ші орында аяқтады. 2000 жылы Қанаан «Мо Нунн Ресингке» ауысты. Оның ең жақсы нәтижелері «Назарет жылдамдық жолындағы» Bosch Spark Plug Grand Prix-де сегізінші орын, Road America-дағы Motorola 220 және Surfers Paradise Street Circuit-дегі Honda Indy 300 болды. Ол маусымды 19-шы орында аяқтады. Қанаан 2001 жылғы маусымда «Мо Нунн Ресинг» командасында қалды. 1999 жылы Мичиганда жеңгеннен кейін ол тұңғыш рет подиумға көтерілді. Кейін Қанаан Чикаго моторлы автожолында өткен Target Grand Prix жарысында поул позициясы бойынша іліккеніне қол жеткізді. Ол маусымды тоғызыншы орында аяқтады. 2002 жылы Қанаанның маусымның алғашқы үш жарысындағы ең маңызды жетістігі – Мотегидегі Twin Ring-те өткен Bridgestone Potenza 500-де екінші орын алуы болды. Осы жарыстарда Қанаанның ең жақсы нәтижесі – Мотегиде 15-орын. Милуоки Милінде өткен Miller Lite 250 жарысында Қанаан мен «Мо Нунн Ресинг» шасси түрін Lola B02/00-ге ауыстырды. Қанаан Байфронт Парктегі Америка Гран-присінде және Калифорния Спидвейдегі Toyota ұсынған 500 жарысында поул позициясы бойынша іліккеніне қол жеткізді, ал Ванкувер көшелеріндегі Molson Indy Vancouver және Жиль Вильнёв трассасындағы Molson Indy Montreal жарыстарында үшінші орын алды. Қанаан маусымды 12-ші орында аяқтады.

Индикар сериясы

2002 жылы Канан және Мо Нанн Ресинг Indy Racing League (IRL) жарысына қатысып, Индианаполис 500-ге бір рет қатысты. Канан жарыстағы ең жоғары старт алған жаңашыл болды, ол бесінші орынға іліккен. Жарыс барысында Канан 23 айналым бойы көш бастады, ал 90-шы айналымда Джимми Вассер мен Бруно Жункераның техникалық мәселелері туындады, олар трассада баяулады. IRL шенеуніктері трассадағы май ағымын байқамады және Канан соқтығысып, 28-ші орынды иеленді. 2003 жылы Канан IRL командасына толық уақытқа қосылды, Andretti Green Racing командасымен келісімшарт жасады. Канан 79 айналым бойы көш бастағаннан кейін Purex Dial Indy 200 жарысын жеңіп алды. Бұл жеңіс Кананды ұпайлар кестесінде бірінші орынға көтерді. Индианаполис 500-де Гил де Ферран мен Хелио Кастроневес артында үшінші орынды иеленді. Канан маусымды төртінші орында аяқтады. 2004 жылы Канан Andretti Green Racing командасымен No. 11 7 Eleven Dallara IR03 Ilmor Honda Indy V8 HI4R көлігімен қайтадан жарысқа шықты. Ол Феникс халықаралық жарыс трассасында өткен Copper World Indy 200 жарысын жеңіп алды. Канан Техас моторлы жылдамдық жолындағы Bombardier 500 және Нэшвилл суперспидвейіндегі Firestone Indy 200 жарыстарында да жеңіске жетті. Канан маусым бойы барлық 3,305 айналымды аяқтады. Оның 618 ұпайы чемпионатты қамтамасыз етті. 2005 жылы Канан Andretti Green Racing командасымен No. 11 7 Eleven Dallara IR05 Ilmor Honda Indy V8 HI4R көлігімен жарысқа шықты. 2006 жылы Канан Andretti Green Racing командасымен No. 11 7 Eleven Dallara IR05 Ilmor Honda Indy V8 HI4R көлігімен қайтадан жарысқа шықты. Кананның жалғыз жеңісі Милуоки трассасындағы ABC Supply Company A. J. Foyt 225 жарысында болды. 28 мамырда Кананның досы Рубенс Барричелло Формула 1 Монако Гран-при кезінде Кананның шлемін киді, ал Канан Индианаполис 500 жарысында Барричеллоның шлемін киді. Екеуі де ерікті сектордағы мекемелерге қаржылық және техникалық көмек көрсететін Barrichello Kanaan Institute қайырымдылық қорын құрды. Кананның бұрынғы командаласы және досы Хелио Кастроневеспен келіспеушілігі болды. Канан мен Кастроневес арасындағы қатыгез бәсекелестік олардың бір-біріне деген жағымсыз сезімдеріне әкелді. Кастроневес Кананды соңғы жарыста позиция үшін тым қатты жарысқандықтан 2006 жылғы серия чемпионатын ұтып алу мүмкіндігінен айырғанын айыптады. Канан өзіне басқа адамдардан артық болғаны үшін ешкім ақы төлемегенін мәлімдеді. Канан 384 ұпаймен 6-шы орынды иеленді. Канан 2007 жылы Andretti Green Racing командасының құрамында No. 11 7 Eleven Dallara IR5 Honda Indy V8 HI7R көлігімен ең табысты маусымын өткізді. Канан "Твин Ринг Мотеги" трассасындағы Indy Japan 300 жарысын жеңіп алды. Индианаполис 500 жарысында Канан 1996 жылы Индианаполис 500 жарысына дайындалған кезде қаза тапқан Скотт Брейтонның рухын көрсеткені үшін Скотт Брейтон сыйлығын жеңіп алды. Көптеген ескертулер мен уақытша тоқтатулар болған күрделі жарыстан кейін Канан, команда иесі Майкл Андреттимен бірге, Индианаполис 500 жарысын жеңіп алмайтын ең жақсы жүргізушілердің бірі деп жиі айтылды. Канан ABC Supply Company A. J. Foyt 225 жарысын жеңіп алды. Канан Firestone Indy 400 жарысында да жеңіске жетті. Канан келесі жарыста, Кентукки спидвейіндегі Meijer Indy 300 жарысында үстемдік танытты. Кананның бесінші жеңісі Детройт Инди Гран-при жарысында болды. Канан Хорнишпен ұрысқаны белгілі болды, ол Майкл Андретти мен тағы 15-20 адамды қамтыды. Канан 5 жарыста жеңіске жеткеніне қарамастан, Франшити мен Диксоннан кейін 3-ші орынды иеленді. 2008 жылы Канан Andretti Green Racing командасымен No. 11 7 Eleven Dallara IR5 Honda Indy V8 HI7R көлігімен жарысқа шықты. Канан 513 ұпаймен үшінші орынға көтерілді. 2009 жылы Канан No. 11 7 Eleven Dallara IR5 Honda Indy V8 HI7R көлігімен жарысқа шықты. Инди 500 жарысында Канан қабырғасын жарақаттады. Жарақатқа қарамастан, Канан ешқандай жарыстан тыс қалмады. Канан 386 ұпаймен алтыншы орынды иеленді. 2010 жылы Канан No. 11 7 Eleven Dallara IR5 Honda Indy V8 HI7R көлігімен жарысқа шықты. Қазан айында 7 Eleven компаниясы Кананның негізгі демеушісі ретінде қайта оралмайтынын жариялағаннан кейін, Канан Андреттимен келісімшартынан босатылды. Канан Андреттимен сегіз жылда 14 жарыста және бір чемпионатта жеңіске жетті. Кейін Канан Кананның бұрынғы бәсекелесі Джимми Вассерге тиесілі KV Racing Technology Lotus командасы үшін No. 82 GEICO/Lotus Cars Dallara IR5 Honda Indy V8 HI7R көлігімен жарысқа шықты, бұл көлік Lotus 38 Ford V8 негізінде жасалған. Канан Нью-Гэмпшир моторлы трассасындағы MoveThatBlock.com Indy 225 жарысында Андретти мен Томас Шектермен бірге соқтығысып, көлігі трассаның артқы тік жолына аударылып, трассаның жанында орналасқан портативті дәретханаға соқтығысты, нәтижесінде 22-ші орынды иеленді. Канан 366 ұпаймен бесінші орынды иеленді. 2012 жылы Канан No. 11 GEICO/Mouser Electronics Dallara DW12 Ilmor Chevrolet Indy V6 көлігімен KV Racing Technology командасы үшін жарысқа шықты. Канан овал трассаларындағы жарыстарда екінші орынды иеленді, 148 ұпай жинады. 2013 жылы Канан No. 11 Hydroxycut Dallara DW12 Ilmor Chevrolet Indy V6 көлігімен KV Racing Technology командасы үшін жарысқа шықты. Индианаполис 500 жарысында Канан 12-ші орынға іліккен. Канан жарыс барысында көш бастап, Эд Карпентер, Райан Хантер Ри және Марко Андреттимен күресті. 197-ші айналымда Канан Грэм Рахалдың соқтығысынан кейін қайта старт алғанда Хантер Риді басып өтті, ал Хантер Ри мен Андретти оның артынан келді. Жарыс төртінші жыл қатарынан ескертулермен аяқталды. Канан сағатына 187.433 миль орташа жылдамдықпен жеңіске жетті, бұл 1990 жылғы жарыста Арие Люендик қойған рекордты бұзды. Жарыс сонымен қатар 68 лидирование алмасуымен рекордтық көрсеткішті орнатты, бұл бұрынғы 34 рекордты бұзды. Канан кейін "Мен жеңіске жетпейтінім үшін танымал болдым, ал енді жеңіске жеткенім үшін танымалмын. Соңғы айналым өмірімдегі ең ұзақ айналым болды. Мен сол трофейге өзімнің жаман бетімді қоюға мүмкіндік аламын" деді. Канан ең тәжірибелі жүргізушілердің бірі ретінде жеңіске жетті, олардың 12-ші старты болды. Канан 397 ұпаймен 11-ші орынды иеленді, бұл оның IndyCar сериясындағы толық маусымында топ-10-ға кірмейтін алғашқы маусымы болды. Канан серияның ең танымал жүргізушісі сыйлығын жеңіп алды. 2014 жылы Канан Target Chip Ganassi Racing командасы үшін No. 10 Target Dallara DW12 Ilmor Chevrolet Indy V6 көлігімен жарысқа шықты. Канан 544 ұпаймен 7-ші орынды иеленді, бұл 2011 жылғы маусымынан бергі ең жақсы көрсеткіші болды. 2015 жылы Канан Ganassi үшін No. 10 NTT Data Chevy көлігімен жарысқа шықты. 2017 жылы Канан Ganassi үшін No.10 NNT Data Chevy көлігімен ең нашар және соңғы маусымын өткізді. 2018 жылы Канан A. J. Foyt Racing командасы үшін No.14 ABC Supply Chevy көлігімен жарысқа шықты. 2018 және 2019 жылдары ол 15-тен жоғары орын алған жоқ. Ол 2020 жылғы маусым өмірінің соңғы маусымы болатынын, тек бес жарысқа қатысатынын мәлімдеді. 2021 жылы ол овал трассаларында Chip Ganassi Racing командасына No. 48 Dallara Honda көлігімен қайта оралды.

АҚШ-тың жол жарыстары чемпионаты

Қанаан 1998 жылы Америка Құрама Штаттарының спорттық автомобильдер клубының жол жарыстары чемпионатында өнер көрсетті. Ол тек Дейтонадағы Rolex 24 жарысына қатысты. Қанаан №4 Том Глой Racing Ford Mustang Cobra көлігін жүргізді. Қанаан GT1 класында 35 ұпаймен 19-шы орынды иеленді.

Американдық Ле-Ман сериясы

Қанаан 2007 жылы American Le Mans Series жарысында No. 26 XM спутниктік радио Acura Courage ARX 01a Acura AL7R 3.4L V8 машинасымен Andretti Green Racing үшін LMP2 класында өнер көрсетті. Брайан Херта мен Дарио Франчитти Кананмен бірге Mobil 1 12 сағаттық Себринг жарысында осы класта жеңіске жетіп, жалпы есепте 2-орынды иеленді. Қанаан 39 ұпаймен 17-орынды алды. Қанаан 2008 жылы No. 26 XM спутниктік радио Acura ARX 01b Acura AL7R 3.4 L V8 машинасымен Andretti Green Racing үшін қайтадан қатысты. Қанаан Монтерей спорттық автокөлік чемпионатында жарысты. Команда класта 5-орыннан старт алып, жеңіске жетіп, жалпы есепте 3-орынды иеленді. Қанаан LMP2 классындағы турнирде 22-орынды алды.

Rolex Grand-Am спорттық автомобильдер сериясы

Қанаан алғаш рет 2013 жылы Rolex Grand-Am спорттық автокөлік сериясында өнер көрсетті. Қанаан DP классында 22 ұпаймен 58-ші, GT классында 16 ұпаймен 138-ші орынды алды.

Tudor United спорттық көліктер чемпионаты

Ол алғаш рет Chip Ganassi Racing командасы үшін Tudor United SportsCar Championship жарысында No. 02 Riley MkXXVI Ford EcoBoost 3.5L Turbo V6 қозғалтқышты P класында сынақтан өтті. Қанаан P класында 50 ұпаймен 38-орынды алды.

Ниппон формуласы

Қанаан 2007 жылы Формула Ниппонда Қанаан Ресинг командасы үшін No. 27 Bridgestone Potenza Lola FN06 Mugen Honda HF386E машинасымен қатысты. Қанаан тек Сузука трассасында арнайы қатысушы ретінде жарысқа қатысып, 6-шы орынды жеңіп алды.

Түстің прелюдиясы

2010 жылы Тони Стюарт 2010 жылғы Индианаполис 500 жарысының жеңімпазына өзінің қайырымдылық жарысы, Эльдора спидвейіндегі Prelude to the Dream жарысына қатысу мүмкіндігін ұсынды. Индианаполис 500 жеңімпазы Дарио Франчитти бас тартқаннан кейін Қанаан қатысты. Қанаан 2003-2010 жылдар аралығындағы Andretti Autosport машинасының негізінде жасалған GRT Race Cars командасының No. 11 7 Eleven Cadillac машинасын жүргізді. Жарыста командалар балалар ауруханаларын бірінен кейін бірі таныстырды. Қанаан Сент-Джуд балалар зерттеу ауруханасын өкілдік етті. Ол 24-ші орынды иеленді. Қанаан 2011 жылы GRT Race Cars командасымен No. 82 GEICO/Lotus Cars/Honda машинасында қайта қатысты. Ол Балалар медициналық орталығын өкілдік етті. 2012 жылы Қанаан GRT Race Cars үшін No. 11 GEICO/Mouser Electronics/Itaipava/Braskem Chevrolet машинасын жүргізуге оралды. Ол 22-ші орынды иеленді.

Халықаралық туристік автомобиль чемпионаты

1996 жылы Қанаан Халықаралық Туристік Автомобиль Чемпионатының Интерлагос кезеңінде Opel Calibra көлігін жүргізді.

Бразилияның автокөлігі

2012 жылы Канан Stock Car Brasil жарысында No. 100 Bassani Racing Peugeot 408 көлігімен Халықаралық Нельсон Пике автодромында 19-шы орынды иеленді. Келесі жарыс, Stock Car Corrida do Milhão-да ол 31-ші орынды алды, бірақ 8 айналымнан кейін жарыстан шықты. Жүргізуші 2021 жылғы маусымда Full Time Bassani командасы үшін Toyota Corolla көлігімен толық уақыт жарысты.

Супер жұлдыздар жарысы

2021 жылы Канан «Супержұлдыздар жарысы» сериясының төрт жарысына қатысты. Оның ең жақсы нәтижелері – Стаффордта және Эльдорадада 7-орынға ие болуы болды.

Жеке өмір

Қанаан ливандық тегінен шыққан. Ол Дарио Франчиттти, Макс Папис және қасіретті Грег Мурмен жақын дос болған CART жүргізушілерінің "брат пакеті" тобының мүшесі. Қанаан – триатлонмен айналысады. Ол жүргізу үшін жақсы физикалық формасын сақтауына триатлон жаттығуларының көмектесетінін айтады. Қанаан жартылай Ironman жарыстарын (1.2 миль жүзу / 56 миль велосипед / 13.1 миль жүгіру) аяқтаған, ал 2011 жылы Ironman әлем чемпионатында (2.4 миль жүзу / 112 миль велосипед / 26.2 миль жүгіру) 12:52:40 уақытпен қатысқан. Қанаан екі рет үйленген және төрт баласы бар.