Кіріспе

Месопотамия мифологиясындағы айдаһар тәрізді жаратылыс. Мушхушу (; бұрын сирушу немесе сируш деп оқылған) немесе мушхушу (немесе ) – ежелгі Месопотамия мифологиясындағы жаратылыс. Мифологиялық гибрид, ол қабыршақты жануар, артқы аяқтары бүркіттің тырнағына ұқсас, алдыңғы аяқтары арыстанға ұқсас, ұзын мойны мен құйрығы, басында екі мүйіз, жыланға ұқсас тілі және гребеньі бар. Мушхушу ең танымал түрі Вавилон қаласының Иштар қақпасында, б.з.д. VI ғасырда кездеседі. Мушхушу сөзі аккад тілінде "қызғылт жылан" деген мағынаны білдіреді, кейде "қаһарлы жылан" деп аударылады. Бір автор, бәлкім басқаларын еліктеп, оны "сұлу жылан" деп аударады (бұл "жылан" сөзінің шумерлік түрі). Ескі оқылым "sir ruššu" ерте ассириологиядағы клинописьтің қате түсірілуінен туындады және нақты оқылым анықталғанға дейін жиі қолданылды.

Тарих

Мушхушу шумер діні мен өнерінде-ақ кездеседі, мысалы, шумерлік билеуші Гудеяның Нингишзидаға арнаған "Гудеяның құю ыдысы" (б.з.д. 21 ғасырдың қысқа мерзімдік есебі). Мушхушу – Жаңа Вавилон империясы кезінде Мардук пен оның ұлы Набудың қасиетті жануары болған. Мардук бір кезде жеңген айдаһар Мушхушу оның символды жануары және қызметшісіне айналды. Оны Мардук Эшнананың жергілікті құдайы Тишпактан алған. Гидра шоқжұлдызы Вавилон астрономиялық мәтіндерінде Башму, 'Жылан' (MUL.dMUŠ) деп белгіленген. Оның балық денесі, жылан құйрығы, арыстанның алдыңғы аяқтары, бүркіттің артқы аяқтары, қанаттары және Мушхушуға ұқсас басы бейнеленген.