Кіріспе
АҚШ Конституциясының штаттардың белгілі бір әрекеттерін шектеу туралы бабы, АҚШ Конституциясының 1-бабындағы I бөлімнің 10-тармағында, "Келісімшарттар туралы ереже" деп белгіленеді. Бұл ереже штаттарға шектеулер қойып, жеке тұлғаларды штат билігінің араласуынан қорғауға және штаттардың АҚШ федералдық үкіметінің өкілеттіктеріне қол сұғуын болдырмауға бағытталған. Атап айтқанда, бұл бап штаттарға өз валюталарын шығаруға және жекелеген тұлғаларды шарттық міндеттемелерден босататын заңдар қабылдауға тыйым салады. Бұл бап адамдардың келісімшарт жасасу құқығын мойындайды, бірақ үкіметке қоғамдық мүдделерге қайшы келетін келісімшарттарды, мысалы, сексуалдық сипаттағы немесе бала еңбегін пайдаланатын келісімшарттарды тыйым салатын заңдар қабылдауға рұқсат береді. Сонымен қатар, штаттарға мемлекеттік валюта жасауға тыйым салынғанмен, "борыштарды төлеу үшін алтын және күміс монеталарды қолдануға" тыйым салынбайды.
a clause in Article 1 of the U. S. Constitution
Article I, Section 10, Clause 1 of the United States Constitution, known as the Contract Clause, imposes certain prohibitions on the states. These prohibitions are meant to protect individuals from intrusion by state governments and to keep the states from intruding on the enumerated powers of the U. S. federal government. Among other things, this clause prohibits states from issuing their own money and from enacting legislation relieving particular persons of their contractual obligations. Although the clause recognizes people's right to form contracts, it allows the government to create laws barring contracts offending public policy, such as contracts for sex or for child labor. Likewise, though prohibited from creating a state currency, states are not barred from making "gold and silver coin a tender in payment of debts".
Шарттар, одақтар немесе конфедерациялар
Азамат соғысы кезінде бұл тармақ Жоғарғы Соттың оқшауланған штаттар (федеративтік одақтан шыққан штаттар) құрған Конфедерацияны заңды деп танудан бас тартуға негіз болған қағидалардың бірі болды. Бүгінде оның маңыздылығы халықаралық қатынастарға қатысты мәселелерде штаттардың билігін шектеуде. Холмс пен Дженнисон ісінде Бас судья Тэни келісім шартына сілтеме жасап, штаттардың шетелдік үкіметтен келген экстрадиция талабын қанағаттандыруға құқығы жоқ екенін айтқан шешім шығарды. Жақында, сыртқы саясатты жүргізу жауапкершілігінің тек Федералдық үкіметке жүктелгені туралы ұқсас идея Сотты Калифорния жағалауындағы үш мильдік белдеудегі мұнайдың халықаралық дау тудыруы мүмкін деген тұжырымға келтірді. Сондай-ақ, мұхит, оның ішінде осы үш мильдік белдеу, елдің сауда жасау және әлеммен бейбіт қарым-қатынас орнату ниеті үшін өте маңызды болғандықтан, Федералдық үкіметтің бұл белдеудегі жоғары құқықтары мен билігі, соның ішінде су астындағы жер ресурстарын толық бақылауда ұстауы қажет. Skiriotes v. Florida (1941) ісінде Сот, керісінше, бұл тармақ Флориданың өзінің азаматтарының өкіметтік суларынан тыс жерлерде губка балық аулауын реттеуіне кедерес келтірмейді деп шешім шығарды. Бірауыздан шешім жасай отырып, Бас судья Хьюз былай деді: «Егер оның әрекеті федералдық заңнамаға қайшы келмесе, мемлекеттің ашық теңіздегі азаматтарының қызметіне қатысты егемендігі АҚШ-тың осындай жағдайлардағы өз азаматтарына қатысты егемендігімен теңестіріледі».
Кредиттік вексельдер
Конституциялық тұрғыдан алғанда, "кредиттік вексельдер" дегеніміз – жеке тұлғалар арасында және үкімет пен жеке тұлғалар арасында күнделікті әлеуметтік мақсаттар үшін қолданылатын қағаз түріндегі айырбас құралы. Мұндай қағаздар міндетті төлем құралы болуы қажет емес. Миссури штаты құрған несие кеңселерi шығарған және мемлекетке төленетін салықтар немесе басқа да мемлекетке тиіс ақша төлеу үшін, сондай-ақ мемлекеттік қызметкерлердің жалақысын төлеу үшін қабылданатын, он долларға дейінгі номиналды пайыздық сертификаттар осы тарау бойынша шығарылуына тыйым салынған кредиттік вексельдер деп танылды. Дегенмен, штаттар салықтар үшін қабылданатын купондар шығаруға, немесе көрсетілген қызметтер үшін немесе алынған қарыз үшін болашақта ақша төлеуге міндеттенетін құжаттарды жасауға тыйым салынбайды. Штаттық банктер шығарған вексельдер кредиттік вексельдер болып табылмайды; штаттың банктегі жалғыз акционері болуы, немесе банк басшыларының штаттық заң шығарушы органмен сайлануы маңызды емес.
Заңды төлем құралы
Осы бапқа сүйене отырып, Жоғарғы Сот мемлекеттік соттың маршалы борышкердің мүлкін (банкноттарын) сот орындаушысының өкімі бойынша тәркілеген кезде кредиторларға алтын немесе күміспен төлеу керек деп шешті. Алайда, соттар жергілікті банктерде чектер беруді көздейтін мемлекеттік заңдарды заңды деп мойындады, себебі Конституция банктік шот иесі чекке қол қойғанда төлемді банк арқылы жүзеге асыруға келісуіне тыйым салмайды.
Құжаттар
Азамат соғысынан кейін Конфедерацияға көмек көрсеткен адамдарды белгілі бір қызметтерден шеттету мақсатымен қабылданған және осы нәтижені тудырған заңдар, олардан ешқашан мұндай көмек көрсетпегендерін ант беруді талап ету арқылы, кінә көрсету заңдары және кері күшпен әрекет ететін заңдар ретінде жарамсыз деп танылды. Басқа да кінә көрсету туралы талаптар сәтсіз аяқталды. 5:4 дауыспен сот көпшілігі барлық қызметкерлердің коммунистік немесе осыған ұқсас ұйымдармен байланысы болмағанын растау үшін ант беруін талап ететін қалалық ереже Конституцияның осы бабын бұзбайды деп шешті, себебі ереже жұмысқа орналасу біліктілігі мен талаптарының стандартын ғана белгілейді, сондай-ақ штаттық адвокаттық алқаға қабылдаудың ұқсас стандартын қолдады. Кейінгі шешімдер Бірінші түзету негізінде мүшелік стандартын күштен шығарды, мұндай мүшелік мақсатқа жету ниетімен байланысты болған жағдайда ғана жазаланатынын анықтады. Фелониялық қылмыс үшін сотталған және кейіннен кешірілмеген адамның портовый кәсіби одақта лауазым атқаруына тыйым салатын заң – кінә көрсету заңы емес, себебі кінә көрсету заңының ерекшелігі – сот шешімін заңнамалық актімен алмастыру болып табылады, ал тыйым салу шағымданушының 1920 жылғы сот үкімінен басқа кінәлілігіне қатысты қосымша мәліметтерді қамтымайды.
Келісім-шарттардағы міндеттемелерді бұзу
Конституцияны жасаушылар бұл бапты штаттардың Конфедерация мақалалары тұсында кең таралған «жеке көмек» көрсету тәжірибесін жалғастыруы мүмкін деген қауіпке жауап ретінде қосты. Заң шығарушы органдар белгілі бір тұлғаларды (көбінесе, ықпалды тұлғаларды) қарыздарын төлеу міндеттемесінен босататын заңдар қабылдады. Осы құбылыс заң шығарушыларды банкроттық заңды федералдық үкіметтің қарауына беруге итермеледі. Революция кезінде және одан кейін көптеген штаттар шетелдік кредиторлардың зиянына отарлық борышкерлерге көмектесетін заңдар шығарды. Федералистер, әсіресе Александр Гамильтон, мұндай тәжірибе жаңадан құрылған АҚШ-қа шетелдік капиталдың келуіне қауіп төндіреді деп сенді. Сондықтан, Келісімшарттар бабы сату және қаржыландыру шартының бұзылмас екендігін қамтамасыз ету арқылы шетелдік капиталдың ағынын ынталандырды, бұл бұрынғы колониялармен сауда жасайтын және инвестиция салатын шетелдік саудагерлерге зиян келтіру қаупін азайтты. Бұл бап федералдық үкіметке келісімшарттарды өзгертуге немесе жоюға тыйым салмайды. «Жаңа келісім» дәуірінде Жоғарғы Сот коммерциялық бап, процестік тәртіп және Келісімшарттар бабына қатысты Локнер дәуіріндегі конституциялық түсіндірмелерден алшақтады. *Home Building & Loan Association v. Blaisdell* ісінде Жоғарғы Сот Миннесота штатының ипотека несиесін алушылардың ипотеканы сот арқылы алу құқығын уақытша шектеген заңын қолдады. Бұл заң Ұлы депрессия кезінде, Америкадағы экономикалық қиындықтар кезінде, жаппай ипотека алуды болдырмау үшін қабылданды. Аталған заңмен жасалған келісімшартты өзгерту, заң шығарушылардың тыйым салуға тырысқан түрге ұқсас болды, бірақ Жоғарғы Сот бұл заңның штаттың полициялық өкілеттігін дұрыс пайдалануы екенін және келісімшартты өзгертудің уақытша сипаты мен жағдайдың төтеншелігі заңды ақталады деп шешті. Келесі істер бұл шешімді нақтылады, жеке келісімшарттарға мемлекеттік араласу мен мемлекет жасасқан келісімшарттарға араласуды ажыратты. Қысқасы, үкімет өзінің міндеттемелерін өзгерту үшін келісімшартты өзгерткенде, қатаң тексеру қажет. Біріншіден, мемлекеттік реттеу келісімшарттық қатынасты маңызды түрде бұза алмайды. Екіншіден, мемлекеттің реттеудің артында маңызды және заңды мақсат болуы керек, мысалы, кең ауқымды және жалпы әлеуметтік немесе экономикалық проблеманы шешу. Үшіншіден, заң мақсатына сәйкес болуы керек. Бұл тест рационалды негізді тексеруге ұқсас. Жоғарғы Сот заңдар үкіметтің келісімшарт бойынша міндеттемелерін өзгерткен жағдайларда жоғары деңгейдегі тексеру қажет деп шешті. Бұл жағдайда Нью-Джерси Дүниежүзілік сауда орталығын қаржыландыру үшін облигациялар шығарды және облигация иелеріне кепілдіктер теміржол операцияларын жоғалтқан ақшаны қаржыландыруға пайдаланбайтынына келісімшарт бойынша уәде берді. Кейін Нью-Джерси теміржол операцияларын қаржыландыруға мүмкіндік беру үшін заңға өзгертулер енгізуге тырысты, ал облигация иелері мұны болдырмау үшін сотқа жүгінді.