Кіріспе

Фубуки класының эсминшісі

Фубуки (吹雪) – Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін Жапон императорлық теңіз күштері үшін салынған жиырма төрт эсминецтің бас кемесі. Қызметке енгізілген кезде бұл кемелер әлемдегі ең қуатты эсминецтер саналды. Олар 1930 жылдарға дейін бірінші қатардағы эсминецтер ретінде қызмет етті және Тынық мұхиты соғысы кезеңіне дейін күшті қару жүйелері болып қала берді. Фубуки соғыстың алғашқы жылындағы көптеген маңызды шайқастарда көзге түсті және Екінші дүниежүзілік соғыстағы Эсперанс мүйісі шайқасында Ironbottom Sound аймағында батып кетті.

Тарих

Фубуки класындағы жаңа буын эсминецтерді құрылысқа алуға 1923 қаржы жылында Жапон императорлық әскери-теңіз күштерінің кеңейту бағдарламасы аясында рұқсат берілді. Бұл, Жапонияға әлемдегі ең заманауи кемелер арқылы сапалық артықшылық беруді көздеді. Фубуки класының мүмкіндіктері бұрынғы эсминецтерге қарағанда сатылап өркендегендіктен, олар "Арнайы типті эсминецтер" (特型駆逐艦) деп аталды. Үлкен өлшемдері, қуатты қозғалтқыштары, жоғары жылдамдығы, ұзақ қашықтықта әрекет ету радиусы және бұрын-соңды болмаған қару-жарағы осы эсминецтерге басқа елдердің әскери-теңіз күштеріндегі көптеген жеңіл крейсерлерге теңдей оттық күшті берді. Майдзуру әскери-теңіз арсеналында салынған "Фубуки" 1926 жылдың 19 маусымында қаланды, 1927 жылдың 15 қарашасында суға түсірілді және 1928 жылдың 10 тамызында қолданысқа берілді. Алғашқыда "No. 35" деп белгіленген, ол "Фубуки" ретінде аяқталды.

Екінші дүниежүзілік соғыс қызметі

Перл-Харборға шабуыл кезінде Фубуки IJN 1-ші флотының 3-ші эскадрильясының 11-ші эсминец дивизиясына тағайындалды және Куре теңіз округінен Хайнань аралына орналасты. 1941 жылдың 4 желтоқсанынан бастап Фубуки, жапон эсминшісі Сагири, ауыр крейсер Сузуя және жапон крейсері Кумано бірге Камарань шығанағынан (Француз Индокитайынан) Мириге (Британ Борнеосы) және содан кейін Кучинге жапондық шабуылдық конвойы үшін контр-адмирал Такео Куританың қолдау күшін құрды. Сагири 1941 жылдың 24 желтоқсанында Кучинг маңында голландтық суасты қайығымен батырылды. 27 қаңтарда Фубуки мен оның конвойына Сингапурдың солтүстігінде Эндау шайқасында эсминецтер шабуыл жасады. 1942 жылдың 13-18 ақпанында Фубуки "L операциясы" аясында Нидерландтық Шығыс Үндістандағы Суматрадағы Банка мен Палембангқа шабуыл жасады және осы операция кезінде кем дегенде жеті кемені батыруға немесе тұтқындауға көмектесті. 1942 жылдың 27 ақпанында Фубуки "J операциясы" бойынша Жаваның батыс бөлігіне қонуға дайындалып жатқан күштерді қолдады. 1 наурызда Австралия крейсері мен американдық Хьюстон крейсері Сунда бұғазына ең жоғары жылдамдықпен жүзіп, шамамен 22.30-да Фубукиге тап болды, ол шығыс бағытын қорғап тұрды. Фубуки шамамен торпедалық шабуыл жасады және кері шегінді. Сунда бұғазы шайқасында Перт пен Хьюстон екеуі де батырылды. Фубукиге осы шайқаста төрт жапондық көлік және мина тазартқыш кемесін кездейсоқ батырған торпедалық шабуылды жасады деген айып тағылды, бірақ соңғы зерттеулерде крейсер Могами осыған көбірек жауапты екені анықталды. 1942 жылдың 12 наурызында Фубуки адмирал Джизабуро Озаваның "Т операциясы" (Солтүстік Суматраға шабуыл) үшін қорғау күшінің құрамында болды. Содан кейін ол жапондықтардың Үнді мұхитына шабуылдары кезінде Порт-Блэрден (Андаман аралдары) патрульдік және эскорттық міндеттерді орындады. 13-22 сәуірде Фубуки Сингапурдан Камрань шығанағы арқылы Куре теңіз арсеналына оралды және жөндеуге кірді. 1942 жылдың 4-5 маусымында Фубуки Мидуэй шайқасына адмирал Исороку Ямамотоның Басты күшінің эскорты ретінде қатысты. Фубуки американдық әуе шабуылы кезінде әуе шабуылына қарсы қорғаныс жасады, нәтижесінде жапон крейсері Микума батырылды және Могами ауыр зақымдалды. 1942 жылдың 30 маусымы мен 2 шілдесінде Фубуки Куреден Амами Осимаға әскер тасымалын сүйемелдеді, содан кейін онда суасты қайықтарына қарсы патрульдеу жүргізді. 17-31 шілдеде Фубуки Амами Ошимадан Мако, Сингапур және Сабанг арқылы Мергуиге (Бирма) Үнді мұхитына шабуыл жасау үшін бағытталды, бірақ Гуадалканалға американдықтардың басып кіруіне байланысты бұл жоспар тоқтатылды. 8-17 тамызда Фубуки Мергуиден Макассар арқылы Даваоға барды. 19-23 тамызда ол Даваодан Трукқа әскер тасымалын сүйемелдеді, содан кейін Соломон аралдарының операциялық аймағына жіберілді. 27-31 тамызда ол Рабаулдан Шортленд аралдарына дейін "Садо Мару" көлігін сүйемелдеді, содан кейін Гуадалканалға "Токио экспресі" әскер тасымалын жасады. 2 қыркүйекте Фубуки Гуадалканалдағы Хендерсон полигонын жапондық мина тазартқыш Цугарудың әскер тасымалын қамтамасыз ету үшін бомбалады. 5 қыркүйекте тағы бір әскер тасымалы және 8 қыркүйекте тағы бір шабуыл миссиясы орындалды. 12-13 қыркүйекте Фубуки Гуадалканалдағы АҚШ теңіз жауынгерлерінің позицияларына қарсы Кавагучи шабуылына оқпен қолдау көрсетті. Осыдан кейін 13 қыркүйекте, 16 қыркүйекте, 1 қазанда, 4 қазанда және 7 қазанда Гуадалканалға тағы бес әскер тасымалы рейсі жасалды. 1942 жылдың 11 қазанында Эсперанс түбегі шайқасында Фубукидің сәті аяқталды. Ол АҚШ крейсері/эсминец тобының атысынан батырылды, Эсперанс түбегінің жанында. Оның экипажынан 109 адам құтқарылды, кейіннен американдық эсминец МакКалла және эсминец/мина тазартқыштары Хови мен Тревер оларды құтқарып алды. Алайда, Фубукидің капитаны, лейтенант-командир Шидзуо Ямашита шайқаста қаза тапты. Фубуки 1942 жылдың 15 қарашасында теңіз тізімінен шығарылды.

Қалдық

Фубукидің қираған қалдықтары 2015 жылдың қаңтар айында RV Petrel кемесі Ironbottom Sound аймағын зерттеу барысында табылған. Ол 1301 метр тереңдікте тік күйде жатыр.