Кіріспе

Уильям Нантлейс Уильямс (30 желтоқсан 1874 – 18 маусым 1959), көбінесе Нантлейс деп танылатын, уэльстік ақын және 1904-1905 жылдарғы Уэльс жаңғыруында белгілі рөл атқарған пресвитериандық христиан пасторы.

Өмірбаян

Уильямс Кармартенширдің Пенкадер қаласында он баланың ең кішісі болып дүниеге келді. Бастауыш білімін Нью-Инндегі Ysgol y Bwrdd мектебінде алды, бірақ ағасының өліміне байланысты он екі жасында оқуын тастап, тоқымашылыққа оқуға түсуге мәжбүр болды. Жиырма жасында уағыздай бастады және 1895 жылы Ньюкасл-Эмлиндегі беделді грамматикалық мектепке оқуға түсті. Одан кейін Трефека колледжіне пасторлыққа дайындалу үшін оқуға барып, білімін аяқтамай тұрып, 1900 жылы Амманфордтағы Бетания шіркеуінің пасторы болуға шақырылды және 1901 жылы атаулы дін (Уэльс пресвитериан шіркеуі) тарапынан қабылданды. 1902 жылы ол 1904-1905 жылдардағы Уэльс қайта жандануының басқа бір көшбасшысы Дж.Т. Джобтың туысы Элис Мод Джонсқа үйленді. Олардың үш баласы болды, соның ішінде Рейналт Нантлайс Уильямс. Оның немересі Стивен Нантлейс Уильямс. Оның бірінші әйелі 1911 жылы қайтыс болды, ал 1916 жылы екінші әйелі, мұғалім Энни Прайсқа үйленді. Амманфордтағы Бетания шіркеуі оның өміріндегі жалғыз орны болды, ол 1944 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін сол жерде қызмет етті. Ол Амманфордтағы Бетания шіркеуінің алдында Дж.Т. Джоб пен Гарет Дэвис қабірінің жанына жерленген.

Нантлейс және 1904-1905 жылдардағы қайта өрлеу

Нантлайс 1904-1905 жылдардағы Уэльс қайта жаңғыруының күшті ықпалына іледі. 1904 жылы ол танымал өлең-уағыздаушы болуға құштар еді және ол осы мақсатына жетті. Ол Уэльс бойынша өткен конференцияларда жиі шақырылатын спикер болды, ал уэльс тіліндегі өлеңдері оған түрлі жүлделерді, соның ішінде бірнеше бардтық орындықтарды және 1902 жылғы Ұлттық Эстеддфодтың бас жүлдесін жеңіп берді. Ол сонымен қатар Эстеддфод жарысында бәсекелесуді тоқтатты.

Нантлейс жазушы

1904 жылдың соңында ол Эстеддфодтан бас тартса да, жазуды толығымен қоймады. 1904 жылдан бастап ол көбінесе христиан әдебиетін жазуға ден қойды. Ол 1916–1933 жылдар аралығында «Yr Efengylydd» (Евангелист) және 1922–1926 жылдар аралығында «Y Lladmerydd» (Түсіндіруші) басылымдарының редакторларының бірі болды. 1934–1947 жылдары «Trysorfa’r Plant» (Балалар қазынасы) журналын басқарды. Ол маңызды гимн авторларының бірі болды; оның 13 гимні 1927 жылы оның конфессиясының «Llyfyr Emynau» (Ортақ гимн кітабы) жинағына енгізілді, ал 17 гимні 2001 жылы жарық көрген «Caneuon Ffydd» (Иман әндері) жинағына қосылды. 1958 жылы Уэльс университеті оның еңбегі үшін құрметті магистр дәрежесімен марапаттады.

Либералды теологияға қарсы тұру

Нантлейс Уэльстің тұтастай алғанда дәстүрлі кальвинистік теологиядан бас тартып, жаңа бағытқа бет бұрған дәуірде өмір сүрді. Секуляризм Уэльс халқының арасында күшейе түсті, ал Нантлейс өкілдік ететін діни ұйым Уэльс методистерінің қайта жандануынан бері сақтап келген діни негіздерінен қол үзді. Нантлейс Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін діни ұйымды қайта құру туралы баяндамаға қарсы күресті, себебі ол баяндамада методист аталарынан жеткен теологияны жеңілдету немесе тіпті тоқтату мүмкіндігі қарастырылған. Нантлейс «Goleuad» (діни ұйымның хабарламасы) журналында бірнеше мақала жариялады, кейіннен олар кітапқа жиналып, 1925 жылғы өзгерістерді сынап, сондай-ақ Киелі кітаптың құдіретіне күмән келтіретін шіркеудегі жаңашылдарды сынады.

Қорытынды

1904 жыл Нантлейс Уильямс үшін шешуші кезең болды. Осы кезден бастап оның өмірі, әрі оның діни қызметі өзгерді. Егер оған бір сын айтылса, онда ол Пиетизм қозғалысының іліміне шамадан тыс төзімділік танытқаны болар еді, бірақ Уэльс методистік дәстүрі оны Кесвик қозғалысымен байланысты болған кейбір адамдардың экстремизмге бойлауынан сақтап қалды. Ол маңызды гимн жазушы болды және протестанттық кальвинистік Уэльс дәстүрінің жалғасы ретінде танылады.