Кіріспе

Сикх дініндегі садақа беру дәстүрі

Дасванд (сондай-ақ дасванд деп те жазылады) – бұл Сикх қағидаларына сәйкес, адамның табысының оннан бір бөлігін (немесе 10%) қаржылай түрде (садақа ретінде) және тікелей сева арқылы беруі керек.

Шолу

Бұл Гуру Нанак Девтің Ванд Чхако және Кират Каро тұжырымдамаларымен байланысты. Бұл әдет Гуру Аржан Дев заманында сақталған, және бүгінгі күні де көптеген сикхтер осы әдетті жалғастырып келеді.

Тарих

Гуру Амар Дас, одан кейін Гуру Рам Дас және Гуру Аржан қайырымдылық жасауды уағыздап, таратуға көшбасшылық етті. Гуру Амар Дас тұсында сикх дінін басқару және тарату үшін уәкілетті мекеме құрылды, оның мақсаты – сикх гуруларының үйретіктерін уағыздау арқылы сикхтерге дұрыс бағыт көрсету болды. Гуру Амар Дас субконтиненттің әртүрлі аймақтарында 22 манджи (аудан) құрды. Әрбір манджи адал сикхтің (жынысына қарамастан) қарауында болды, олар миссионерлік жұмыстармен айналысып қана қоймай, өздерінің құзыретіндегі санггаттарға (жергілікті сикх қауымына) көмек көрсетіп, ізбасарларының Гуруға арнаған құрбандықтарын жеткізді. Гуру Рам Дас бастаған Амритардағы Хармандир Сахиб ғибадатханасының құрылысы жоғары шығынды қажет етті, сондықтан сикхтерден құрылыс жұмыстарын қаржыландыру үшін табыстарын кемінде он пайызын (дасванд) берулері сұралды. Бұл – біріккен, қауымдық күш-жігердің нәтижесінде жасалды және «Гуру Ки Голак» (яғни «Гуру қазынасы») идеясы осыдан туындады. Масандтардың (министрлер мен ондық жинаушылардың) міндеті – өздері орналасқан аймақтағы сикхтерден «кар бхет» (сева құрбандықтары) және дасванд садақаларын жинап, оларды Гуруға жеткізу болды. Дасванд тәжірибесіне сілтемелер Гуру Гобинд Сингх дәуірінде немесе одан кейін жазылған «рехитнамалар» (сикхтердің мінез-құлқы туралы нұсқаулықтар) деп аталатын әртүрлі жазбаларда кездеседі. Мысалы, Бхаи Нанд Лалдың «Танкханама» кітабында Гобинд Сингхтің осы тәжірибе туралы былай дегені келтірілген: «Нанд Лал, егер біреу дасванд бермей, жалған сөйлеп, оны жымқырып алса, оған ешқашан сенуге болмайды». Бұл дәстүрді сақтауға тырысқан шыншыл сикхтердің күш-жігерінің арқасында осы күнге дейін жетті. Бұл практика жеке және қауымдық мақсаттарға қызмет етеді, жеке діни сенімді білдіруге мүмкіндік береді және Гуру Пант («Гуру жолы») концепциясын көрсететін біріккен қауымдық күш ретінде танылады.