Қытайдың Шангри-Ла қаласы: тарихы, халқы және туризм мүмкіндіктері
Shangri-La City
Шангри-Ла – Қытайдың Юньнань провинциясындағы қала. Тибет автономиялық аймағының орталығы, бұрынғы Gyalthang аймағы, «ұлы жазықтар» деген мағына береді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шангри-Ла () — Қытайдың Юньнань провинциясының солтүстік-батысындағы округтік деңгейдегі қала. Дициң Тибет автономиялық облысының астанасы және ең ірі қаласы. Ол оңтүстікте Лицзян қаласымен, солтүстік-батыста, солтүстікте және шығыста Сычуань провинциясымен шектеседі.
Shangri La (; ) is a county level city in northwestern Yunnan province, China. It is the capital and largest city of Diqing Tibetan Autonomous Prefecture. It is bordered by the city of Lijiang to the south and Sichuan province to the northwest, north, and east.
Атауы
Қала бастапқыда Чжундиан деп аталатын аудан болды; Тибет халқы бұл аймақты дәстүрлі атауы Гьялтангпен атады, яғни "патшалық жазық" деген мағынаны білдіреді. 2001 жылдың 17 желтоқсанында Қытай үкіметі 1933 жылғы Джеймс Хилтонның "Жоғалған көкжиегі" романындағы Шангри-Ланың ойдан шығарылған жерінің атымен ауданды "Шангри-Ла" деп атады. Бұл атаудың берілуі, сондай-ақ 2014 жылдың 16 желтоқсанында ауданның аудандық деңгейдегі қалаға дейін жаңартылуы, Қытай үкіметінің аймақта туризмді дамытуға бағытталған күш-жігерінің бір бөлігі болды. Аудан орталығы Цзяньтангтың қытай тіліндегі атауы Гьялтангтың мандарин тіліндегі транскрипциясын көрсетеді. 2014 жылдың 11 қаңтарында таңертең 1000 жылдық тарихы бар Дюкзонг тибеттік ауданында өрт шықты. Шамамен 242 үй мен дүкен қирады, 2600 тұрғын үйсіз қалды. Өрт салдарынан ескі қаланың жартысы жойылды, ал қалған жартысы зақымдалмады. Өрттен кейін тұрғындарға үйлеріне және дүкендеріне оралуға рұқсат берілді. 2014 жылдың соңына қарай қайта құру жұмыстары басталды және туризм қайта жандана бастады. Өрт туризмге елеулі әсер етпеді, себебі ескі қаланың басты көрікті жерлері, мысалы, дұға дөңгелегі мен ғибадатханалар зақымдалмады. Көптеген басқа да маңызды көрікті орындар ескі қаланың сыртында орналасқан.
The city was originally a county named Zhongdian ; the Tibetan population referred to the area by its traditional name Gyalthang , meaning "royal plains". On 17 December 2001, the Chinese government renamed the county "Shangri La", after the fictional land of Shangri La in the 1933 James Hilton novel Lost Horizon. This renaming, along with the county's upgrade to a county level city on 16 December 2014, was part of an effort by the Chinese government to promote tourism in the area. The Chinese name of the county seat, Jiantang , reflects a Mandarin transliteration of Gyalthang. In the early morning of 11 January 2014, a fire broke out in the 1,000 year old Dukezong Tibetan neighborhood. About 242 homes and shops were destroyed and 2,600 residents were displaced. About half of the old town was destroyed by the fire, while the other half was spared. After the fire, residents were allowed back to their homes and shops. By the end of 2014 rebuilding had started and tourism started to return. Tourism was generally not affected by the fire, since the main sights in the old town, such as the prayer wheel and temples, were not damaged. Many of the other main sights are located outside of the old town.
Демография және тілдер
Қаланың оңтүстік жартысында накси халқы тұрады, олар накси тілінде сөйлейді, бұл тибет тілдерінен ерекше лоло-бирман тілдер тобына жатады. Солтүстік жартысында кампа халқы тұрады, олар камс тибетінің оңтүстік диалектісінде сөйлейді. Бүкіл қала бойынша ханьқытайлары оңтүстік-батыс мандарин тілінде сөйлейді.
The southern half of the city is inhabited by the Naxi people, who speak the Naxi language, a Lolo Burmese language separate from the Tibetic languages. The northern half is inhabited by the Khampas, who speak the southern variety of Khams Tibetan. Southwestern Mandarin is spoken by the Han Chinese throughout the city.
Климат
Шангри-Лада құрғақ қыс, жылы жазға ие ылғалды континенттік климат (Кеппен климаттық жіктелуі: Dwb) немесе құрғақ қыстың субтропикалық тау климаты (Кеппен климаттық жіктелуі: Cwb) басым. Екеуі де Юньнань өлшемдерімен салыстырғанда ерекше салқын, себебі биіктігі жоғары. Қыстар салқын, бірақ күн ашық, 24 қаңтардағы орташа температурасы , ал жаз суық, 24 шілдедегі орташа температурасы , және жиі жаңбыр жауады; жылдық жауын-шашынның 70%-дан астамы маусымнан қыркүйекке дейін түседі. Жылдық орташа температурасы . Жазды есептемегенде, түндер күндізгі температурадан айтарлықтай төмен болады. Қыс құрғақ болғанына қарамастан, жауын-шашынның шамалы мөлшері көлік байланысын қиындатып, қараша мен наурыз айлары аралығында аймақтың оқшаулануына себеп болады.
Shangri La has either a dry winter, warm summer humid continental climate (Köppen climate classification: Dwb), or a dry winter subtropical highland climate (Köppen climate classification: Cwb), both of which are unusually cool by Yunnan standards due to the high elevation, which ranges between Winters are chilly but sunny, with a 24 January hour average temperature of , while summers are cool, with a 24 July hour average temperature of , and feature frequent rain; more than 70% of the annual precipitation is delivered from June to September. The annual mean is Except during the summer, nights are usually sharply cooler than the days. Despite the dryness of the winter, the small amount of precipitation is generally sufficient to cause major transportation dislocations and isolate the area between November and March.
Ұлттық парк
Пудакуо ұлттық паркі – Халықаралық табиғатты қорғау одағының (IUCN) стандарттарына сай келетін Қытайдағы алғашқы ұлттық парк және ЮНЕСКО-ның «Юньнаньның үш параллель өзендері» қорғалатын аймағының Дүниежүзілік мұра тізіміне кіреді.
Pudacuo National Park, the first national park in China to meet IUCN standards, is part of the Three Parallel Rivers of Yunnan Protected Areas World Heritage Site.