Кіріспе

Жапониядағы темір жол желісі

Сензан желісі (仙山線) – Жапониядағы темір жол желісі. Шығыс Жапония теміржол компаниясының (JR East) жүйесінің бөлігі болып табылады, Мияги префектурасының Сендай қаласындағы Сендай станциясынан Ямагата префектурасының Ямагата қаласындағы Узен Читосе станциясына дейін созылады. Бұл желі Тохоку магистралі/Тохоку Шинкансен және Оу магистралі арасында байланыс қызметін атқарады, сондай-ақ Оңтүстік Тохоку аймағындағы маңызды артерия болып табылады. Батыс Мияги префектурасы мен шығыс Ямагата префектурасына қатынау мүмкіндігін ұсынады. Сендай станциясында Тохоку Шинкансен, Тохоку магистральдық желісі және Сенсеки желісімен, Узен Читосе, Кита Ямагата және Ямагата станцияларында Оу магистральдық желісімен, Кита Ямагата және Ямагата станцияларында Атеразава желісімен, ал Ямагата станциясында Ямагата Шинкансенмен байланысады.

Тарих

1929 жылдың 29 қыркүйегі: Сензан Шығыс желісі (Сендай — Аяши) жұмыс істей бастады. Кита Сендай, Рикузен Очаи және Аяши станциялары ашылды. 1931 жылдың 30 тамызы: Аяши — Сакунами учаскесі ашылды. Рикузен Ширасава, Кумагане және Сакунами станциялары ашылды. 1933 жылдың 17 қазаны: Сензан Батыс желісі (Узен Читосе — Ямадера) іске қосылды. Ямадера станциясы ашылды. 1937 жылдың 10 қарашасы: Сакунами — Ямадера учаскесі ашылды. Сензан желісі Сендай және Узен Читосе станцияларын байланыстырды. Сакунами — Ямадера учаскесі электрлендірілді (1500 В тұрақты ток). Оку Никкава станциясы ашылды. Омоширояма сигналдық пункті іске қосылды. Яцумори және Омоширояма уақытша станциялары ашылды. 1950 жылдың 1 шілдесі: Такасе станциясы ашылды. 1955 жылдың 10 тамызы: Рикузен Очаи — Кумагане учаскесі электрлендірілді (20 кВ 50 Гц айныма ток). 1957 жылдың 5 қыркүйегі: Сендай — Рикузен Очаи, Кумагане — Сакунами учаскелері электрлендірілді (20 кВ 50 Гц айныма ток). ED45 (ED91) электр локомотиві пайдалануға берілді. 1960 жылдың 1 қарашасы: Ямадера — Узен Читосе (— Ямагата) учаскесі электрлендірілді (1500 В тұрақты ток). "Асахи" және "Гассан" жартылай экспрес пойыздары іске қосылды. 1963 жылдың 1 қазаны: "Сензан" жартылай экспрес пойызы іске қосылды. 1966 жылдың 5 наурызы: "Асахи" және "Гассан" экспрес пойыздарға айналды. 1968 жылдың 8 қыркүйегі: Сакунами — Узен Читосе (— Ямагата) учаскесі 20 кВ 50 Гц айныма тоққа ауыстырылды. ED78 электр локомотиві жұмысын бастады. 1968 жылдың 1 қазаны: "Сензан" жартылай экспрес пойызы экспрес пойыздарға айналды. 1971 жылы: Кумагане станциясы қарауылсыз станцияға айналды. 1978 жылдың 2 қазаны: "Сензан" экспрес пойызы Аяши станциясында тоқтауды бастады. 1982 жылдың 1 мамыры: "Асахи" экспрес пойызы "Бенибана" болып өзгертілді. 1982 жылдың 15 қарашасы: "Сензан" экспрес пойызы жылдам экспрес пойызына айналды. "Гассан" Сензан желісіндегі жұмысын тоқтатты. 1984 жылдың 1 ақпаны: Китаяма және Куними станциялары ашылды. Аяши станциясында үшінші платформа салынды. 1985 жылдың 14 наурызы: Сензан желісінде автоматты локомотивті басқару жүйесі (CTC) пайдаланыла бастады. Рикузен Очаи, Рикузен Ширасава, Сакунами, Оку Никкава және Татеяма станциялары қарауылсыз станцияларға айналды. 1987 жылдың 1 наурызы: Сендай станциясының бір бөлігі қызметкерлері Китаяма және Рикузен Очаи станцияларына ауыстырылды. 1987 жылдың 20 наурызы: Сендай станциясының бір бөлігі қызметкерлері Куними станциясына ауыстырылды. 1987 жылдың 21 наурызы: Ниши Сендай Хай Ленд станциясы уақытша станция ретінде ашылды. 1987 жылдың 1 сәуірі: Сензан желісі JR East және JR Freight компанияларының құрамына кірді. 1987 жылдың 20 маусымы: Куними станциясында пойыз жабдықтарын алмастыру қызметі басталды. 1988 жылдың 13 наурызы: Омоширояма уақытша станциясы станцияға айналып, Омоширояма Коген станциясы деп қайта аталды. 1988 жылдың 18 қарашасы: Тошогу станциясы ашылды. 1990 жылдың 10 наурызы: 719 сериялы электропойыздар Сензан желісінде пайдалануға берілді. 1990 жылдың 1 қыркүйегі: "Цугару" экспрес пойызы Ямагата Шинкансенінің құрылысы салдарынан Сензан желісінде жұмысын жалғастырды. 1991 жылдың 16 наурызы: Кудзуока станциясы ашылды. 1991 жылдың 27 тамызы: "Цубаса" экспрес пойызы Ямагата Шинкансенінің құрылысы салдарынан Сензан желісіне бағытталды. 1992 жылдың 1 шілдесі: "Цубаса" экспрес пойызының Сензан желісі арқылы бағыты Ямагата Шинкансенінің аяқталуымен тоқтатылды. 1993 жылдың 1 желтоқсаны: "Цугару" экспрес пойызы жұмысын тоқтатты. 1998 жылдың қазанында жүк тасымалы уақытша тоқтатылды. 1999 жылдың желтоқсаны: Сензан желісі Узен Читосеге дейін Ямагата Шинкансенінің кеңейтілуімен екі жолға айналдырылды. 2001 жылдың 1 сәуірі: "Сензан" демалыс экспрес пойызы "Демалыс Сензан" болып өзгертілді. 455 сериялы электропойыздар бұрын Тохоку магистральдық желісінде пайдаланылған 719 сериялы пойыздармен ауыстырылды. 2001 жылдың 1 желтоқсаны: АТС Пс апаттық тоқтату жүйесі Сендай — Аяши учаскесінде енгізілді. 2002 жылдың 1 сәуірі: Сензан желісінде жүк тасымалы тоқтатылды. 2004 жылдың 16 қазаны: "Сензан" және "Демалыс Сензан" атаулары тоқтатылды. Жылдам экспрес пойыздары Куними, Рикузен Очаи және Узен Читосе станцияларында жиі тоқтайды.

Бұрынғы жалғау желілері

Тошогу станциясы. Сендай қалалық кеңесі 1922 және 1929 жылдар аралығында Рикуу шығыс желісіндегі Тори-Мачи мен Ниши-Фурукава стансалары арасында 44 шақырымдық 762 мм (2'6") калибрлі теміржол желісін ашқан. Ол 1937-1960 жылдар аралығында кезең-кезеңімен жабылды.

Қызметтер

Ямагата станциясына бағытталған барлық пойыздар Узен Читосе мен Ямагата станциялары арасындағы Оу негізгі желісі арқылы Ямагата станциясына дейін жүреді.

Жергілікті

Жергілікті пойыз қызметінің үш түрі бар: Сэндай — Ямагата, Сэндай — Сакунами және Сэндай — Аяши. Сэндай — Сакунами аймақтық пойыздары тек таңертең ғана қатынайды, екі пойыз Сэндайға, ал бір пойыз Сакунамиға бағытталған.

Сендай Аяши

Жолдың бұл бөлігі Сендайдың орталық қала маңында орналасқандықтан, көптеген жұмыспен жүретін адамдар бар, және әдетте сағатына 2-4 Сендай – Аяши пойызы қатынайды. Бұрын Аяшиден Сендайға бағытталған пойыздардың саны аз болғанмен, соңғы жылдары олардың саны артты. Бұл учаскеде екі жол бар және айналыс станциялары – Кита Сендай, Куними және Рикузен Очаи. Қазіргі таңда жолдың бір бөлігі жоғарылатылып жатыр, сондай-ақ Шин Ишиномаки тас жолының теміржол өткеліне жақын жаңа станция салу жоспарлануда.

Аяши Ямагата

Сенбілік/демалыс күнгі кесте жойылғанға дейін Сакунамиден Ниши Сендай Хай Лэнд станциясында тоқтайтын бір сенбілік/демалыс күнгі қайтымды пойыз болған, алайда 2004 жылдан бері Ниши Сендай Хай Лэнд станциясында тоқтамайды. Жергілікті пойыздар жылдам пойыздардың кестесіне қарай құрылған. Дегенмен, Сакунами аралындағы ыстық бұлақтарға, сондай-ақ Мацуо Башоның "Оку но Хосомичи" еңбегінде белгілі болған Ямадера ғибадатханасына саяхаттар аса танымал. Сонымен қатар, шаңғы маусымында Омоширояма сияқты жерлерге барудың жалғыз жолы – пойыз, және туристік маусымда жолаушылар саны көп. Екі уақытша станция бар, бірақ Ниши Сендай Хай Лэнд және Яцумориде 2004 жылдың қазанынан және 2003 жылдың маусымынан бастап тоқтаулар болған жоқ. Осы екі станция 2014 жылдың 14 наурызында жабылды.

Тохоку магистралі

Сензан және Тохоку негізгі желілерінің жолдарын ортақ пайдаланатын екі пойыз бар: Сэнан желісінің 2832M пойызы Сакунами станциясынан Сэндайға дейін жүреді, онда ол 1428M болып өзгереді және Тохоку негізгі желісінің жолдарымен Иванумаға дейін жалғасады, сондай-ақ Тохоку негізгі желісінің 425M пойызы Широишиден басталып, Сэндайда 1831M пойызына ауысады және Сензан желісінің жолдарымен Аяшиға дейін жүреді. Сакунами – Иванума пойызы тек сенбі және демалыс күндері қатынайды. Бұрын Тохоку негізгі желісін пайдаланатын көптеген пойыздар болған, бірақ соңғы жылдары олардың саны азайды. Бұрынғы пойыздар Фукусима, Мацусима және Когота сияқты қалаларға баратын. 2001 жылдан кейін олардың саны екі пойызға дейін төмендеді, содан бері сол сан сақталып келеді. Бірақ 2006 жылы Сэндай әуежайы желісі ашылғанда, бұл санның артатыны күтілген. Қазір Тохоку негізгі желісіне немесе Сэндай әуежайына қосылатын ешқандай пойыз жоқ.

Станциялар тізімі

Станция атауы Жапондық қашықтық (км) Жедел трансферлер Орналасуы А Б С Сэндай 0.0 ● ● ● Аоба ку, Сэндай, Мияги префектурасы Тоң-Сырт 3.2 | | ●｜ Хоку-Сэндай 4.8 ● ● ● Сэндай метросы Намбоку желісі◇ Китаяма 6.5 | | ●｜ Тохоку Фукуши Дай маңы 7.5 | | ●｜ Куними 8.6 ● ● ●◇ Кацуока 10.1 | | ●｜ Рикуэн-Отиай 12.7 ● ● ●◇ Айси 15.2 ● ● ●◇ Рикуэн-Сирасава 20.6 | | |◇ Кумагане 23.7 | | |｜ Ниси-Сэндай Хайланд 25.3 | | | Сакунами 28.7 ● ● ●◇ Яцумори 30.8 | | |◇ Оки-Шинкава 33.8 | | |◇ Омоширояма Таулы аймақ 42.5 | | |｜ Ямагата, Ямагата префектурасы Ямадэра 48.7 ● ● ● ◇ Такасэ 52.4 | ● |｜ Татэяма 54.9 | ● |◇ Хага-Тиёсэ 58.0 ● ● ● Оу негізгі желісі (Ямагата желісі)｜ Кита-Ямагата 61.9 ● ● ●◇ Ямагата 62.8 ● ● ●∧