Кіріспе

Лидс Палс – Батыс Йоркширдің Лидс қаласында құрылған, Киченер армиясының Бірінші дүниежүзілік соғыстағы Палс батальоны. Батальонды Британ армиясы қабылдаған кезде ол ресми түрде 15-ші батальон (1-ші Лидс), Уэльс принцінің өз полкі (Батыс Йоркшир полкі) деп аталды. Батальон 1914 жылдың қыркүйегінде Лорд Бротхертон, саясаткер Фрэнсис Мартино Луптон және оның інісі Артур Г. Луптон басқаруымен құрылған комитет арқылы құрылды. 1915 жылы ағайындылардың үлкен ағасы, Лидс қаласының Лорд-мэрі сэр Чарльз Луптон, Йоркшир Дэйлдегі Колстердейлге жақын лагерьде Лидс Палсын тексергенінде фильмге түсірілді, осы лагерьде батальон жаттығудан өтті. Лорд-мэрдің інілері де осы оқиғада болды. Фрэнсис Мартино Луптонның үш ұлы – барлығы Регби және Кембридж университетінде білім алған – Ұлы соғыста қаза тапты. Батальон 31-ші дивизияның 93-ші бригадасының құрамына кірді, сондай-ақ екі Брэдфорд Палс батальоны да (16-шы және 18-ші батальондар, Батыс Йоркшир полкі) оған қосылды. 1915 жылдың желтоқсан айында Лидс Палс Осман империясының қауіп-қорқынышынан Суэц каналын қорғау үшін Египетке жөнелтілді. 1916 жылдың наурыз айында батальон Францияға келді, Сомма шайқасына дайындалып жатқан британдық күштерге қосылды. Соммадағы алғашқы күні, 1916 жылдың 1 шілдесінде, 31-ші дивизия Серре ауылына шабуыл жасады, ал Лидс Палс Евангелиялардың аттарымен аталатын тоғайлардың қатарынан шабуылға шықты. Батальон жорыққа шығар алдында (сағат 7.30) окоптарында артиллериялық оққа ұшырады, ал шабуыл жасағанда, олар ауыр пулеметтен атылды. Аз ғана сарбаздар неміс тікенді сымдарына жетті, бірақ одан әрі жылжу мүмкін болмады. Таңертең неміс қорғаушылары денелерді сымдардан алып тастау үшін шықты, тірі қалғандарын өлтірді. Нөлден кейінгі бірнеше минут ішінде батальон 24 офицер мен 504 қатарлы сарбазды жоғалтты, оның ішінде 15 офицер мен 233 қатарлы сарбаз қаза тапты. "Серре есімі мен 1 шілде күні біздің жүрегімізге мәңгіге сіңіп қалды, сондай-ақ біздің 'Палстарымыздың' бейнелері де есте қалды – керемет жігіттер тобы. Бізді құруға екі жыл, ал жоюға он минут кетті." (жекелеген А. В. Пирсон, Лидс Палс)

1917 жылдың желтоқсан айында Лидс Палс 2-ші Лидс батальонымен (17-ші батальон, Батыс Йоркшир полкі, Бантам батальоны) біріктіріліп, 15-ші/17-ші батальон, Батыс Йоркшир полкі құрылды.

Танымал мәдениетте

Джон Харристің "Өліммен келісім" (Arrow Books Ltd., Лондон, 1961) романы – Шеффилд қалалық батальонының қатарына қосылған бір жауынгердің құрылуынан бастап Сомма шайқасының алғашқы күніне дейінгі оқиғасын жеңіл ойдан шығарылған түрде баяндайды. А. В. Пирсонның (жоғарыда) келтірілген цитатасы, сәл өңделген, романның соңғы абзацы болып табылады. Бенджамин Тилдің 2014 жылғы "Брасс" мюзиклі – Лидс Палдың нақты өмірде болған оқиғаларына негізделген көркем мюзикл.