Кіріспе

Қабыршақтары, ішегі және сүйектері алынып, кейін түпнұсқа балыққа ұқсатып қайта жиналған балық.

Сүйексіз балық – бұл балық негізіндегі мұздатылған азық-түлік бренді және азық-түлік өнімі. Оның өндіріс процесін 1998 жылы Жапонияның Dairei Corporation (大冷株式会社) компаниясы ойлап тапты. Бұл, негізінен, білікті жұмысшымен қабыршақтары, ішегі және сүйектері алынып, трансглутаминаза көмегімен балықтың ішегі алынып, басы мен қанаттары жойылған түріне келтірілген балық. Содан кейін балық жылдам мұздатылып, пісірілмеген күйінде қаптамаға салынады. Басты және қанаттары сақталған сүйексіз балық жасау мүмкін болғанымен, бұл тиімсіз болып шықты.

Мақсаты

Бастапқыда сүйексіз балық өнімі үш топты қамтуға арналған: қарттар, ауруханадағы науқастар және мектеп оқушылары. Ол қарапайым мұздатылған балық филесінен айырмасы – сүйексіз балық қаптамасының ішіндегісі тірі балықтан тазартылғандай көрінеді. Өнімді әдеттегі балықтай пісіруге болады. Dairei 2002 жылы отбасыларға сатуды бастады. Тұтынушылар үшін оның артықшылығы – дайындау оңайдығынан бөлек, үйде пісіргенде, әдеттегі базардағы балыққа қарағанда, өте аз қалдық қалдырады екені анықталды.

Өндіріс

Сүйексіз балық өндірісі еңбекке көп күш жұмсалуды талап етеді. Dairei компаниясы Таиландта, Қытайда және Вьетнамда HACCP сертификаты бар зауыттар құрды, онда жұмысшылар балықты кесіп, сүйектерін алып тастау үшін пинцет қолданады. Содан кейін дайын өнімде сүйек қалмағаны тексеріледі, одан кейін Ajinomoto компаниясы өндіретін тағамдық фермент арқылы "қайта біріктіріледі". Ажиномотоның сүйексіз балықты байланыстыратын құралы – трансглутаминаза (өнім атауы: Activa TG B), ол Streptoverticillium mobaraense мәдениетінен бөлінген. Ол балық тініндегі коллагенді байланыстыру арқылы әрекет етеді. 5°C төмен температурада фермент толыққанды жұмыс істеуіне бірнеше сағат уақыт қажет болуы мүмкін.

Ұқсас өнімдер

Сүйексіз балықтың танымалдылығы тағы бір технологиялық жаңалыққа негіделген жапондық өнімді, 2004 жылдан бері сатылып келе жатқан "Дәмді сүйекті балық" (骨までおいしい魚; honemade oishii sakana) тудырды. Балық, көбелек пішіндес кесек түрінде, патентке қолданылып жатқан әдіс арқылы дайындалады, онда балық сүйектерін жұмсарту үшін қысым мен жылу қолданылады. Бас және қанаттары қоса алғанда, балықтың барлық бөлігі, консервіленген сардиналарда болатындай, толығымен жеуге жарамды болады. Бұл өнертабыс Maruha Corporation (株式会社マルハ) және Miyajima Soysauce Corporation (宮島醤油株式会社) компанияларының бірлескен жұмысы. Тағы бір ұқсас өнім – трансглютаминазамен "бір-біріне біріктірілген" лосось және тресканың кезектесіп орналасқан қабаттарынан жасалған "Салқын әдіспен дайындалған балық кебабтары".