Кіріспе
суретші Эмполи – Италияның Тоскана аймағындағы Флоренция қалалық агломерациясының құрамындағы қала және коммуна, Флоренциядан оңтүстік-батысқа қарай, Арно өзенінің оңтүстігінде, өзен арқылы қалыптасқан жазықта орналасқан. Бұл жазық Рим дәуірінен бері ауыл шаруашылығына пайдаланылып келеді. Коммунаның аумағы өзеннен алшақтаған сайын төбелі болып кетеді. Эмполи Флоренция мен Пиза арасындағы маңызды теміржол бағытында жатыр және Сиенаға қарайтын тармақтардың тоғысқан жері. Эмполи ұзақ жылдардан бері ауыл шаруашылығы орталығы ретінде танымал. Сондай-ақ, бұл жердің атымен жергілікті артишок түрі аталған.
Empoli is a town and comune in the Metropolitan City of Florence, Tuscany, Italy, about southwest of Florence, to the south of the Arno in a plain formed by the river. The plain has been usable for agriculture since Roman times. The commune's territory becomes hilly as it departs from the river. Empoli is on the main railway line from Florence to Pisa, and is the point of divergence of a line to Siena. Empoli has an enduring tradition as an agricultural centre. It has given its name to a local variety of artichoke.
Тарих
Археологиялық қазбалар Эмполидің Рим империясының ерте кезеңінде қоныстанғанын және 4-ғасырға дейін өмір сүргенін көрсетті. Өзен жергілікті амфоралармен бірге ауыл шаруашылығы өнімдерін тасымалдау үшін байланыс жолы қызметін атқарды. 4-ғасырға жататын Табула Пейтингерианада Эмполи "портта" деп аталады, ол Виа Квинктия Рим жолындағы өзен порты, Фиезоле мен Флоренциядан Пизаға дейін созылған. Эмполи сонымен қатар Волтерраның тұзды көлдерімен байланысқан Виа Салайола жолында орналасқан. 8-ғасырдан бастап Эмполи Emporium немесе Empolis деп белгілі қамал төңірегінде қала болып қалыптасты. 1119 жылы ол Гвиди графтарының иелігіне өтті. 1182 жылы Флоренцияның билігіне бағынды. 1260 жылы Монтаперти шайқасынан кейін Эмполиде танымал кеңес өтті, онда Фарината дельи Уберти Флоренцияның қирауына қарсылық көрсетті. Кейін Эмполи маңызды бекініске айналып, бірнеше рет тоналып, шабуылға ұшырады. 1530 жылы оның құлауы Флоренция Республикасының тәуелсіздігінің аяқталуын білдірді.
Негізгі көрікті жерлер
Piazza Farinata degli Uberti, сондай-ақ Piazza dei Leoni ("Арыстандар алаңы") деп белгілі, ортасында Луиджи Пампалонидің (1827) фонтанымен белгіленген. Осы жерде қаланың басты монументі орналасқан. Шіркеудің б.з. 5 ғасырында болған болуы мүмкін, және ол 1059 жылғы папалық бұйрығында айтылған. Ол 11 ғасырда пьевано Роландо графша Эмилия деи Конти Гуидидің рұқсатымен қайта салынды. Келесі ғасырдың ортасында романдық стильдегі аркадалы қасбет қосылды: ол Флоренциядағы Сан-Миниато базиликасынан шабыттанған стильде екі түсті мәрмәр тастармен әсемделген. Жасыл тастар Пратодан, ал ақ тастар Каррарадан алынған: бүгінде бастапқы әсемдеменің төменгі бөлігі сақталған. 1735 жылы архитектор Фердинандо Руджиери қасбетті және ішкі құрылымды, соның ішінде төбесін кеңінен өзгертті. Онда Франческо Боттичинидің картиналары, Лука делла Роббияның терракотасы, Заноби дель Россоның (1785) алтарі, және Лоренцо ди Биччидің киелілермен бірге тақ отырған Мадоннаны бейнелейтін триптихі бар. Палаццо Гибеллино – Гуиди графтарының бұрынғы сарайы. Ол 11 ғасырда салынған болуы мүмкін. 1260 жылы бұл жерде Гибеллиндердің парламенті өткен, онда Флоренцияның гвельфтерінің тағдыры шешілді. 16 ғасырда сарай қалпына келтірілді, бірақ бастапқы құрылымның көп бөлігі жойылды. Палаццо Преторио орта ғасырларда қалалық әкімшілік болып табылды. Қазіргі уақытта онда бірнеше іс-шаралар, соның ішінде концерт залы орналасқан. Суретші Понтормоның үйі Понтормо ауылында (фрационе) орналасқан.
Спорт
Эмполидің негізгі футбол командасы – қазіргі уақытта ойнап жатқан «Эмполи» футбол клубы.