Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс социологы және философы (1858–1918)
German sociologist and philosopher (1858–1918)
Георг Симмель (1 наурыз 1858 – 26 қыркүйек 1918) – неміс социологы, философы және сыншысы. Симмель социология саласында зор ықпалға ие болды. Ол неміс социологтарының алғашқы буынының өкілі болды: оның неоканттық көзқарасы социологиялық антипозитивизмнің негізін қалады, «қоғам дегеніміз не?» деген сұраққа Канттың «табиғат дегеніміз не?» деген сұрағына тікелей сілтеме жасай отырып, әлеуметтік жекелік және фрагментацияны жаңаша талдады. Симмель әлеуметтік және мәдени құбылыстарды «формалар» мен «мазмұн» тұрғысынан, олардың арасындағы өте маңызды қарым-қатынас арқылы қарастырды, онда форма мазмұнға, ал мазмұн формаға айналуы мүмкін, бұл контекстке байланысты. Осы тұрғыдан алғанда, Симмель әлеуметтік ғылымдардағы құрылымдық ойлаудың алға басушысы болды. Симмельдің мегаполис туралы еңбегі қалалық социологияның, символдық интеракционизмнің және әлеуметтік желілерді талдаудың дамуына ықпал етті. Макс Вебермен таныс болған Симмель жеке мінез туралы социологиялық «идеалдық типті» еске түсіретіндей жазды. Дегенмен, ол академиялық стандарттарды толығымен қабылдамады, эмоция және романтикалық махаббат сияқты тақырыптарды философиялық тұрғыдан зерттеді. Симмель мен Вебердің позитивизм емес теориясы Франкфурт мектебінің эклектикалық сындық теориясын дамытуға септігін тигізді.
Georg Simmel ('/z//ɪ//m//əl/; ; 1 March 1858 – 26 September 1918) was a German sociologist, philosopher, and critic. Simmel was influential in the field of sociology. Simmel was one of the first generation of German sociologists: his neo Kantian approach laid the foundations for sociological antipositivism, asking "what is society? "—directly alluding to Kant's "what is nature? "—presenting pioneering analyses of social individuality and fragmentation. Simmel discussed social and cultural phenomena in terms of "forms" and "contents" with a transient relationship, wherein form becomes content, and vice versa dependent on context. In this sense, Simmel was a forerunner to structuralist styles of reasoning in the social sciences. With his work on the metropolis, Simmel would also be a precursor of urban sociology, symbolic interactionism, and social network analysis. An acquaintance of Max Weber, Simmel wrote on the topic of personal character in a manner reminiscent of the sociological 'ideal type'. He broadly rejected academic standards, however, philosophically covering topics such as emotion and romantic love. Both Simmel and Weber's nonpositivist theory would inform the eclectic critical theory of the Frankfurt School.
Ерте өмір және білім
Георг Симмель Германияның Берлин қаласында, ассимиляцияланған еврей отбасында жеті баланың кенжесі болып дүниеге келді. Оның әкесі Эдуард Симмель (1810–1874), табысты кәсіпкер және Рим католиктігіне кірген адам, кейін шоколад өндірушісі сатып алған "Felix & Sarotti" атты кондитерлік дүкен құрды. Оның анасы Флора Бодштейн (1818–1897) лютеран дініне кірген еврей отбасынан шыққан. Георг өзі бала кезінде протестант дініне шомылдырылды. Әкесі 1874 жылы, Георг 16 жасқа толғанда қайтыс болып, айтарлықтай мұра қалдырды. Содан кейін Георгті халықаралық музыка баспасының негізін қалаушы, Peters Verlag атты Юлиус Фридландер асырап алды, ол оған ғылыммен айналысуға мүмкіндік берген үлкен қорды сыйлады. 1876 жылдан бастап Симмель Берлиннің Гумбольдт университетінде философия және тарих пәндерін оқыды, 1881 жылы Канттың материя философиясы туралы "Канттың физикалық монодологиясы бойынша материяның мәні" ("The Nature of Matter According to Kant's Physical Monadology") тақырыбындағы диссертациясын қорғап, доктор ғылымын алды. Оның лекциялары университет ішінде ғана емес, Берлиннің зиялы элитасын да қызықтырды. Неміс университеттеріндегі бос орындарға Симмельдің өтініштерін Макс Вебер қолдағанмен, ол академиялық ортада шетте қалды. Дегенмен, оның қамқоршысынан алған мұрасының арқасында ол көп жыл бойы жалақылы қызметке мұқтаж болмай, ғылыми ізденістерін жалғастыра алды. Симмель, Макс Вебер, Райнер Мария Рилке, Стефан Джордж және Эдмунд Гуссерл сияқты белгілі адамдардың қолдауына қарамастан, академиялық қоғамда қабылдануы қиын болды. Бұл, әзірге антисемитизм дәуірінде оны еврей ретінде қарауы салдарынан болды, сондай-ақ оның мақалалары академиялық әлеуметтанушыларға емес, жалпы оқырмандарға арналғандықтан да осылай болды. Бұл басқа мамандық иелерінің оған теріс пікір білдіруіне әкелді. Дегенмен Симмель өзінің интеллектуалдық және академиялық жұмысын жалғастырды, сонымен қатар өнер саласындағы адамдармен байланысын үзбеді.
Georg Simmel was born in Berlin, Germany, as the youngest of seven children to an assimilated Jewish family. His father, Eduard Simmel (1810–1874), a prosperous businessman and convert to Roman Catholicism, had founded a confectionery store called "Felix & Sarotti" that would later be taken over by a chocolate manufacturer. His mother Flora Bodstein (1818–1897) came from a Jewish family who had converted to Lutheranism. Georg, himself, was baptized as a Protestant when he was a child. His father died in 1874, when Georg was 16, leaving a sizable inheritance. Georg was then adopted by Julius Friedländer, the founder of an international music publishing house known as Peters Verlag, who endowed him with the large fortune that enabled him to become a scholar. Beginning in 1876, Simmel studied philosophy and history at the Humboldt University of Berlin, going on to receive his doctorate in 1881 for his thesis on Kantian philosophy of matter, titled "Das Wesen der Materie nach Kants Physischer Monadologie" ("The Nature of Matter According to Kant's Physical Monadology"). His lectures were not only popular inside the university, but attracted the intellectual elite of Berlin as well. Although his applications for vacant chairs at German universities were supported by Max Weber, Simmel remained an academic outsider. However, with the support of an inheritance from his guardian, he was able to pursue his scholarly interests for many years without needing a salaried position. Simmel had a hard time gaining acceptance in the academic community despite the support of well known associates, such as Max Weber, Rainer Maria Rilke, Stefan George and Edmund Husserl. This was partly because he was seen as a Jew during an era of anti Semitism, but also simply because his articles were written for a general audience rather than academic sociologists. This led to dismissive judgements from other professionals. Simmel nevertheless continued his intellectual and academic work, as well as taking part in artistic circles.
Кейінгі өмірі
1890 жылы Георг Мари Луиза Энкендорф деген псевдониммен және өз атымен жариялаған философ Гертруд Кинелге үйленді. Олар тыныш, буржуазиялық өмір сүрді, ал үйлері салон дәстүрінде мәдени жиналыстар өткізілетін орынға айналды. Олардың Ханс Юген Симмель есімді бір ұлы болды, ол дәрігер болды. Георг пен Гертрудтың немересі психолог Марианна Симмель болды. Симмельдің көмекшісі Гертруд Канторовичпен де құпия қарым-қатынасы болды, ол оған 1907 жылы қыз дүниеге келтірді, бірақ бұл факт Симмельдің өлімінен кейін ғана жарияланды. 1909 жылы Симмель Фердинанд Тоннис, Макс Вебер және басқалармен бірге неміс әлеуметтану қоғамын құрды. 1914 жылы Симмель Страсбургтегі неміс университетінде кафедрасы бар профессорлық қызметке тағайындалды. 1917 жылы Симмель газет оқуды тоқтатып, "Өмірге көзқарас" (Lebensanschauung) кітабын аяқтау үшін Қара Орманға уытты. Симмель жеке санаға көп көңіл бөлмей, осы қауымдасу формаларына назар аударды. Симмель әртүрлі өзара әрекеттесулерде кездесетін шығармашылық санаға сенді, ол адамдардың әлеуметтік құрылымдарды құру қабілетін, сондай-ақ мұндай құрылымдардың жеке тұлғалардың шығармашылығына тигізетін зиянды әсерін байқады. Симмель сондай-ақ әлеуметтік және мәдени құрылымдардың өздігінен дамитынына сенеді.
In 1890, Georg married Gertrud Kinel, a philosopher who published under the pseudonym Marie Luise Enckendorf, and under her own name. They lived a sheltered and bourgeois life, their home becoming a venue for cultivated gatherings in the tradition of the salon. They had one son, Hans Eugen Simmel, who became a medical doctor. Georg and Gertrud's granddaughter was the psychologist Marianne Simmel. Simmel also had a secret affair with his assistant Gertrud Kantorowicz, who bore him a daughter in 1907, though this fact was hidden until after Simmel's death. In 1909, Simmel, together with Ferdinand Tönnies and Max Weber, and others, was a co founder of the German Society for Sociology, In 1914, Simmel received an ordinary professorship with chair, at the then German University of Strassburg, In 1917, Simmel stopped reading the newspapers and withdrew to the Black Forest to finish the book The View of Life (Lebensanschauung). Simmel focused on these forms of association while paying little attention to individual consciousness. Simmel believed in the creative consciousness that can be found in diverse forms of interaction, which he observed both the ability of actors to create social structures, as well as the disastrous effects such structures had on the creativity of individuals. Simmel also believed that social and cultural structures come to have a life of their own.
Ақша туралы философия
Ақша философиясында Симмель ақшаны өмірдің бір құрамдас бөлігі ретінде қарастырады, ол өмірдің толық бейнесін түсінуге көмектеседі. Симмельдің пікірінше, адамдар заттар жасау арқылы құндылықты құрады, содан кейін өздерін сол заттан бөліп, осы арақашықтықты жеңуге тырысады. Ол, өте жақын заттар құнды емес деп есептелетінін, ал адамдарға қол жеткізе алмайтын тым алыс заттар да құнды емес екенін анықтады. Заттың сирек кездесуі, алуға кеткен уақыт, құрбандық және қиындықтар құндылығын анықтауда маңызды рөл атқарады. Бейтаныс адам жетіспеушілік деңгейінде, сондықтан ол белгісіз, бірақ танысуға мүмкіндік беретіндей жақын. Қоғамда бейтаныс адам болуы қажет. Егер барлығы бірін-бірі таныса, онда ешкім ешкімге жаңалық әкеле алмайды. Бейтаныс адам белгілі бір объективтілікке ие, бұл оны жеке тұлға және қоғам үшін құнды мүше етеді. Адамдар оның алдында шектеулерін жеңеді және ешқандай қорқынышсыз ашық мойындауға дайын. Себебі, бейтаныс адам ешкіммен байланысы жоқ деп сендіріледі, сондықтан ол мойындаушының өміріне қауіп төндірмейді. Жалпы алғанда, Симмель бейтаныс адамдардың топтағы ерекше жағдайына байланысты, топтың басқа мүшелері орындай алмайтын немесе орындағысы келмейтін арнайы міндеттерді жиі атқаратынын байқаған. Мысалы, көне қоғамдарда көптеген бейтаныс адамдар саудамен айналысып, олардың күнкөрісін қамтамасыз еткен, бірақ бұл іс-әрекет "туған" мүшелер үшін көбінесе жағымсыз саналған. Кейбір қоғамдарда олар төрешілер мен судьялар ретінде де жұмыс істеді, өйткені олардан қоғамдағы бәсекелес топтарға бейтарап көзқараспен қарау күтілді. Бір жағынан, бейтаныс адамның пікірі қоғаммен байланысы болмағандықтан маңызды емес, бірақ екінші жағынан, оның пікірі маңызды, себебі ол қоғаммен байланысы жоқ. Ол белгілі бір объективтілікке ие, бұл оған бейтарап болуға және қорқынышсыз еркін шешім қабылдауға мүмкіндік береді. Ол жай ғана басқалардың пікіріне тәуелді болмай, көре, ойлай және шешім қабылдай алады.
In The Philosophy of Money, Simmel views money as a component of life which helped us understand the totality of life. Simmel believed people created value by making objects, then separating themselves from that object and then trying to overcome that distance. He found that things which were too close were not considered valuable and things which were too far for people to get were also not considered valuable. Considered in determining value was the scarcity, time, sacrifice, and difficulties involved in getting the object. A stranger is far enough away that he is unknown but close enough that it is possible to get to know him. In a society there must be a stranger. If everyone is known then there is no person that is able to bring something new to everybody. The stranger bears a certain objectivity that makes him a valuable member to the individual and society. People let down their inhibitions around him and confess openly without any fear. This is because there is a belief that the Stranger is not connected to anyone significant and therefore does not pose a threat to the confessor's life. More generally, Simmel observes that because of their peculiar position in the group, strangers often carry out special tasks that the other members of the group are either incapable or unwilling to carry out. For example, especially in pre modern societies, most strangers made a living from trade, which was often viewed as an unpleasant activity by "native" members of those societies. In some societies, they were also employed as arbitrators and judges, because they were expected to treat rival factions in society with an impartial attitude. On one hand the stranger's opinion does not really matter because of his lack of connection to society, but on the other the stranger's opinion does matter, because of his lack of connection to society. He holds a certain objectivity that allows him to be unbiased and decide freely without fear. He is simply able to see, think, and decide without being influenced by the opinion of others.
Құпиялылық туралы
Симмельдің пікірінше, кіші топтарда құпияларға онша қажеттілік болмайды, себебі бәрі бір-біріне ұқсас көрінеді. Ал үлкен топтарда олардың әртүрлілігіне байланысты құпиялар қажет болады. Құпия қоғамдарда топтар құпияны сақтау қажеттілігімен біріктіріледі, бұл жағдай керісінше, шиеленіс тудырады, өйткені қоғам құпиялылық пен мүшелерді шеттету сезіміне тіреледі. Симмель үшін құпиялылық тіпті некедегідей жақын қарым-қатынастарда да кездеседі. Барлығын ашып айту некені жалықтырып, қызықтылығын жояды. Симмель құпиялардың маңыздылығында және білімсіздікті стратегиялық түрде пайдалануда ортақ үлгіні байқады: әлеуметтік ортамен табысты қарым-қатынас құру үшін адамдарға өздері үшін белгісіз салалар анық болуы керек. Сонымен қатар, ортақ құпияны бөлісу күшті "біздік сезімді" тудырады. Қазіргі заманғы әлем адалдыққа негізделгендіктен, жалған бұрынғыдан да қауіпті деп есептеледі. Ақша бұрынғыдан мүлдем қол жеткізілмейтін құпиялылық деңгейін қамтамасыз етеді, себебі ақша "көрінбейтін" операцияларға мүмкіндік береді, өйткені ақша қазір адамның құндылықтары мен сенімдерінің бір бөлігіне айналған. Тыныштықты сатып алуға болады.
According to Simmel, in small groups, secrets are less needed because everyone seems to be more similar. In larger groups secrets are needed as a result of their heterogeneity. In secret societies, groups are held together by the need to maintain the secret, a condition that also causes tension because the society relies on its sense of secrecy and exclusion. For Simmel, secrecy exists even in relationships as intimate as marriage. In revealing all, marriage becomes dull and boring and loses all excitement. Simmel saw a general thread in the importance of secrets and the strategic use of ignorance: To be social beings who are able to cope successfully with their social environment, people need clearly defined realms of unknowns for themselves. Furthermore, sharing a common secret produces a strong "we feeling." The modern world depends on honesty and therefore a lie can be considered more devastating than it ever has been before. Money allows a level of secrecy that has never been attainable before, because money allows for "invisible" transactions, due to the fact that money is now an integral part of human values and beliefs. It is possible to buy silence.
Симельдің редакцияланған еңбектері
Эндрюс, Джон А. Й., және Дональд Н. Левин, ауд. 2010 ж. Өмірге қарайыш: Д.Н. Левин мен Д.Силвердің кіріспесімен журнал афоризмдері бар төрт метафизикалық эссе. Чикаго: Чикаго университетінің баспасы. Левин, Дональд, ред. 1972 ж. Жеке тұлға және әлеуметтік формалар туралы. Чикаго: Чикаго университетінің баспасы. Вольф, Курт, ауд. & ред. 1950 ж. Георг Зиммельдің социологиясы. Гленко, Иллинойс: Free Press. Вольф, Курт, ауд. & ред. 1955 ж. Конфликт және топтық байланыстар желісі (1922). Гленко, Иллинойс: Free Press.
Andrews, John A. Y., and Donald N. Levine, trans. 2010. The View of Life: Four Metaphysical Essays with Journal Aphorisms, with introduction by D. N. Levine and D. Silver. Chicago: University of Chicago Press. Levine, Donald, ed. 1972. On Individuality and Social Forms. Chicago: University of Chicago Press. Wolff, Kurt, trans. & ed. 1950. The Sociology of Georg Simmel. Glencoe, IL: Free Press. Wolff, Kurt, trans. & ed. 1955. Conflict and the Web of Group Affiliations (1922). Glencoe, IL: Free Press.
Симмельдегі еңбектері
Анкерл, Гай. 1972 жыл. Неміс әлеуметтанушылары. Форманың әлеуметтануы. Неушатель: Ла Баконьер басылымдары [fr]. 73–106 беттер. Бест, Шон. 2019 жыл. "Шет елдік", Лондон, Раутледж. Бистис, Марго. 2005 жыл. "Симмель мен Бергсон: Блазе тұлғасының теоретигі және үлгісі". Еуропалық зерттеулер журналы 35(4):395–418. Хартман, Алоис. 2003 жыл. "Ақшаның мәні мен құндылығы". Георг Симмель және Адам (фон) Мюллердің философиясында. Берлин. Ион, Леонид. 1989 жыл. "Георг Симмельдің әлеуметтануы". I. С. Кон редакциялаған, Х. Кэмпбелл Крейттон аударған "Классикалық әлеуметтану тарихы" еңбегінде, 189–205 беттер. Мәскеу: Прогресс баспасы. Қарақайалы, Недим. 2003 жыл. Симмельдің бейтанысы: теорияда және тәжірибеде. PhD диссертациясы. Торонто: Торонто университеті. — 2006 жыл. "Бейтаныстың қолданылуы: айналым, төрелік, құпиялылық және лас нәрсе". Әлеуметтану теориясы 24(4):312–30. Ким, Дэвид, ред. 2006 жыл. Георг Симмель аудармада: Мәдениет және заманауилықтағы пәнаралық шекаралар. Кембридж: Кембридж ғалымдар баспасы. Мюллер, Джерри З. 2002 жыл. Ақыл және нарық: Батыс ойындағы капитализм. Anchor Books.
Ankerl, Guy. 1972. Sociologues Allemands. Sociologie de la forme. Neuchâtel: La Baconnière editions [fr]. pp. 73–106. Best, Shaun, 2019. The Stranger, London, Routledge: Bistis, Margo. 2005. "Simmel and Bergson: The Theorist and the Exemplar of the Blasé Person." Journal of European Studies 35(4):395–418. Hartmann, Alois. 2003. "Sinn und Wert des Geldes." In der Philosophie von Georg Simmel und Adam (von) Müller. Berlin. Ionin, Leonid. 1989. "Georg Simmel's Sociology." Pp. 189–205. in A History of Classical Sociology, edited by I. S. Kon, translated by H. Campbell Creighton. Moscow: Progress Publishers. Karakayali, Nedim. 2003. Simmel's Stranger: In Theory and in Practice. PhD Thesis. Toronto: University of Toronto. — 2006. "The Uses of the Stranger: Circulation, Arbitration, Secrecy and Dirt". Sociological Theory 24(4):312–30. Kim, David, ed. 2006. Georg Simmel in Translation: Interdisciplinary Border Crossings in Culture and Modernity. Cambridge: Cambridge Scholars Press. Muller, Jerry Z. 2002. The Mind and the Market: Capitalism in Western Thought. Anchor Books.