Кіріспе

HoL (Human Occupied Landfill, кейде "HōL" деп жазылады) – Dirt Merchant Games компаниясы жасаған және White Wolf компаниясының еншілес компаниясы Black Dog Game Factory өндірген үстелдік рөлдік ойын. HoL негізгі ережелер кітабы 1994 жылы жарық көрді, ал 1995 жылы тағы бір қосымша – Buttery Wholesomeness жарыққа шықты. HoL ойнауға мүмкіндік болғанымен, ол рөлдік ойындарды пародиалау мақсатында жасалған. Кітаптардың беттері қолмен жазылған, ал авторлар басқа танымал рөлдік ойындарды, әсіресе Vampire: The Masquerade және Dungeons & Dragons-ты, сондай-ақ оларды ойнайтындарды ашық сынайды.

Тарих

HoL 1994 жылы Dirt Merchant Games баспасында жарық көрді және сатиралық тәуелсіз туынды ретінде мақұлданды. 2011 жылы жарық көрген "Designer & Dragons" кітабында Шаннон Аппелклайн ойынның "күлкілі және ұятсыз, тіпті қарапайым адамды ренжітетін" және көптеген РПГ-нің қалыпты үлгілеріне қарсы екенін айтты. Ол, мүмкін, кеңінен таралмаған болса да, HoL 2000-ші жылдары тәуелсіз РПГ-лерге тән ерекше бағыттарды болжады. White Wolf Publishing 1995 жылы HoL-ді World of Darkness-ке қатысы жоқ, екінші жаңа рөлдік ойын ретінде шығарды.

Орнату

HoL – ғалымдық фантастика ойыны, өте алыс болашақта адамзат бүкіл галактиканы отарлаған. Ойын кейіпкерлері галактикадан тыс, басқалардан мүмкіндігінше алыс орналасқан HoL (Адамдар қоныстанған полигон) планетасында тұтқындалған немесе қамауға алынған. Бұл – галактиканың ең нашарлары үшін жасалған жазалау колониясы. Бұл жерді адамзаттың аумақтарына басшылық ететін үкімет органы – C.O.W. (Әлемдер конфедерациясы) бақылайды. Ғасырлар бойы адамзат ғарышқа қоныс аударды, бұл энергияны Жұмсақ өлшемді жұлдыздық жетек арқылы өндірілетін қуатпен қамтамасыз етілді. Бұл жетек, адам денелерін жейтін алып жұмсақ құрттардың (Джампслагтар) жұптасу ритуалдары арқылы энергия алады және оларды толық денемен жабылатын костюмдердегі қоғамнан шеттетілген адамдар күтіп бағады. C.O.W.-тің жауы – S.N.E.E. (Sedud Neerg Elttil Esoht, я болмаса "Сол кішкентай жасыл жігіттер" кері оқылғанда) деген шетелдіктер, олар үнемі ғаламды басып алуды жоспарлайды. Сонымен қатар, C.O.W. HoL-ді қоқыс тастау полигоны ретінде пайдаланады, сондықтан бүкіл ландшафт шіріген қоқыстармен жабылған – шоколад қаптамаларынан бастап, ғарыш кемелерінің корпустарына дейін, уытты ядролық қалдықтар мен қолданылған медициналық шприцтерге дейін. HoL – "Wastems" деп аталатын сүйкімді, дөңгелек жаратылыстардың көбею ортасы, оларды кейіпкерлер үй жануарлары ретінде ұстап алады, дәмді пудинг сияқты жейді немесе нысанаға оқ ату үшін пайдаланады. Дегенмен, көзінде зұлымдық барларын сақтаныңыз, себебі ол Wastit болуы мүмкін – осы ұялмаған жаратылыстардың ет жейтін нұсқасы. HoL-дегі барлық тіршілік иелері сүйкімді де, жұмсақ емес, әсіресе жер астындағы "Ет тасымалдаушылар" деп аталатын қорқынышты жаратылыстар. Ет тасымалдаушылардың құрбандары (егер аман қалса) екі зұлым көз бен өте үлкен тістерді көргенін еске алады. HoL сонымен қатар бандиттер мен психопаттардың ошағы. "Өлтір немесе өлтіріл" әлемін ескере отырып, HoL кейіпкерлерінің басты мақсаты – тірі қалу және қашу. Оларға кез келген уақытта, кез келген нәрсе – балта ұстаған ақылсыз адамдардан бастап, мутант жаратылыстарға дейін шабуыл жасалуы мүмкін. Бұл – C.O.W. азаматтары үшін көзге көрінбейтін қорқыныш пен көңіл көтерудің барлық түрлері, олар бос уақыттарын "Крикет" деп аталатын жарылғыш робот камералары арқылы үздіріспей сойылатын қазаларды көрсетуге арналған голографиялық арналарды көрумен өткізеді. Хол ойын кітаптарында ешқашан расталмаса да, кейбір ойын жанкүйерлері Холдің бір кезде Жер болғанын болжайды.

Тұжырымдама

HoL тұжырымы 1990–1991 жылдары қыс мезгілінде мектепке бара жатқанда Торнның Кейп-Код қоғамдық колледжіндегі сыныптасы Дюэн Уотерспен болған әңгімеден туындады. Екеуі де ұзақ жылдан бері RPG ойындарының жанкүйерлері болған. Өзі білген графикалық суретші Торн, DC Comics-тің "Лобо" комиксін оқып отырғанда, Уотерс осыған ұқсас рөлдік ойынның болуы қызық болар еді деді. Уотерс оны "Адамдар мекендейтін қоқыс полигоны" деп атауға болатынын айтты. Торн бұл идеяны алып, бірнеше ай бойы оны дамытты. Тодд Шонесси үшінші негізгі жазушы ретінде тартылды, ал Крис Эллиот сурет салуға және жазуға көмектесті. Шонесси мен Эллиот ойын жүйесін жетілдірді. Ойын 1992 жылдың көктемінде Кейп-Код қоғамдық колледжіндегі "Дракон клубы" мүшелерімен, сондай-ақ Кейп-Кодтағы ойын конвенциясында (Cape Con), Рочестер университетінде және Нью-Йорктегі "Уэст-Пойнт" әскери академиясында сынақтан өтті.

Ойын механикасының жалпы сипаттамасы

Мұнда HoL негізгі ережелерінің бірнеше мысалы келтірілген. HoL барлық міндеттер мен шайқас шешімдері үшін екі алты жақты ойыншық (2d6) пайдаланады. HoL ойынының шебері HoLmeister деп аталады.

Қасиетті тұлғаларды қалыптастыру

HoL негізгі ережелері кейіпкерлерді жасау жүйесін ұсынбайды, оның орнына алдын ала жасалған кейіпкерлер жиынтығын ұсынады, соның ішінде үлкен плазмалық қаруы бар, тірі қалуы түсініксіз жас бала, педофил дін қызметкері, геймер-ұнатқыш, Элвис Пресли және Marvel Comics комикстерінің екі супербатырының пародиасы: Күміс серфингиші (Silver Surfer) және Ғажайып Халк (Incredible Hulk). Buttery Wholesomeness қосымшасы ойыншының ойынша жаңа кейіпкерлерді жасау ережелерін ұсынады. Осы кітаппен ойыншылар кейіпкерлерінің негізгі мінез-құлқын көрсететін Тотемді таңдайды. Мысалы, "Бош-Бейби" Тотемін таңдасаңыз, жылдам және епті кейіпкерлер жасалады. "Жалқау жануар" (Sloth) Тотеміне жататындар көбінесе ақылды, бірақ қимыл-қозғалыста баяу және жалқау болады. Кейіпкер жасау жүйесі, жүйе сияқты, ойыншыларды басқа кестелерде іздеуге шақыратын кестелерге толы, және Traveller ойынының кейіпкер жасау жүйесі сияқты (оның пародиасы), кейіпкер жасау кезінде өлуі мүмкін.

Біліктілік

Әрбір статистикалық көрсеткішпен байланысты бірнеше дағдылар бар. Қатігез зорлық-зомбылық әлемінде, HoL-дағы көптеген дағдылардың мақсаты – біреудің басын жақсырақ соғу немесе оны қарумен жою. Пайдалы дағдыларға мыналар жатады:

Бір уақытта жұлдыз кемесін басқару және шайнау: Бәрін түсіндіретін Greymatta дағдысы. Тостерлерді және басқаларын жөндеу: Нәрсені жөндеуге арналған Greymatta дағдысы. Радионы гаубицаға айналдыру: Нәрсені MacGyver-дей жасауға арналған Greymatta дағдысы. Қор жинауды ұйымдастыру: Адамдардан ақша мен басқа да пайдалы нәрселерді алуға арналған «Ауыз» дағдысы. Жұдырықпен өмірден кетуге мәжбүр ету: Қарусыз бас сүйектерді сындыруға арналған «Ет» дағдысы. Тікенекті нәрселердің қанды, айқайлайтын жұмсақ нәрселерге енуі: «Ет» дағдысы. Өзінен-өзі түсінікті. Қатігез (Ух ты, үлкен сөз!) сарказм: Жауларды көз жасына дейін қорлауға арналған «Ауыз» дағдысы. Қалағаныңды алу үшін зарлану: Құрбандарды талаптарыңа бағынуға мәжбүрлейтін «Ауыз» дағдысы. Құдайдың дауысынан да маңыздырақ сөйлеу: Жылдам сөйлеу және көндіруге арналған «Ауыз» дағдысы. Брюс Лидің психоздық қимылдары: Жауды жекпе-жек өнерімен таң қалдыруға арналған «Аяқ» дағдысы. Қиындыққа төзу/қызығу: Барни мен достарын 24 сағат бойы қарап, азапталғаннан кейін де есіңді сақтауға арналған «Нұсқаулық» дағдысы. «Бағанаға төзуге» жақын. Wastit-ті анықтау: Greymatta дағдысы. Егер бетіңізді сақтап қалғыңыз келсе ғана пайдалы. Негізгі ереже кітабында айтылғандай, осы дағдысы жоқ кейіпкер уэстем мен уэститтің арасын ажырата алмайды, тіпті уэстит қолдарында қанды пышақпен, қираған денеден қашып бара жатса да.

Тапсырманы шешу

Тапсырманың сәттілігін немесе сәтсіздігін анықтау үшін екі алты жақты текше (2d6) лақтырылып, кейіпкердің статистикалық көрсеткіші мен оған қатысты дағдылардың мәні, сондай-ақ Хольмейстер белгілеген қиындық модификаторы қосылады. Қиындық әдетте +4 (қайырлы әйелден оңай) және −4 (өте қиын) аралығында өзгереді, бірақ одан да жоғары немесе төмен модификаторлар болуы мүмкін. 15 немесе одан жоғары көрсеткіш – сәттілік, 14 немесе одан төмен – сәтсіздік болып есептеледі; толық мәліметтер Жалпы кестеде (HoL-дегі көптеген кестелердің бірі) берілген. 2 санын көрсетуші "Жылан көздері" (Snake Eyes) әрқашан өте жаман жағдай (бонустарға қарамастан), және Хольмейстердің қияли ақылы кейіпкерге қандай жаза тағайындаса, соны тудырады. Хольмейстерлер осындай жағдайларда жинаған ашу-ызасын шығаруға ынталандырылады. Ойыншылар кейіпкердің тағдырын анықтау үшін тағы бір кестені кездейсоқ түрде таңдап, сәттілікке қанағат ету арқылы жамбас бұлшық етін жыртылуына дейін күтуі мүмкін. 12 санын көрсетуші "Қорап машиналары" (Box Cars) әрқашан өте жақсы жағдай, және ойыншыға текшені қайта лақтырып, нәтижесін он екіге қосуға мүмкіндік береді. Қайта лақтырулар "Құдайдың рақымы" қорына (төменде қараңыз) бір ұпай қосады, ол кейіпкерді өлімнен құтқаруы мүмкін. Бірнеше рет қайта лақтыруға болады, тіпті қайта лақтыру кезінде "Жылан көздері" шығуы да мүмкін.

Жауынгерлік

Екі Холь кейіпкері кездескенде, олар көбінесе бір-бірін өлтіруге тырысады, сондықтан Холь өмірінің әр минутында кейіпкер кездесуі мүмкін нәрсе – ұрыс. Көптеген РПГ жүйелеріндегідей, қарсы күштер бастама үшін (d6 лақтығысы + Feets Stat) тастап, кім бірінші жүретінін анықтайды. Хольде екі түрлі шабуыл бар: жақын шайқас (қолға ұсталатын қарумен) және қашықтықтан шабуыл (атқыш қарумен). Шабуылдаушылар шабуыл жасайды, ал қорғаушылар шабуылды қашу арқылы немесе тоқтату арқылы қорғанады. Шабуылдаушы шабуыл үшін 2d6 + Stat + Skill лақтығысын жасайды және осыны Combat Chart-та (жалпы кестеге ұқсас, яғни 15-тен төмен лақтыған жағдайда сәтсіздік) көрсетеді. Жалпы шабуыл лақтығысы қорғаушының Feets Stat + 2d6 (бұл шабуылға қарсы негізгі қиындық модификаторы болып табылады) және Хольмейстердің қосымша модификаторларымен (мысалы, жасыру үшін) өзгертіледі. Қашықтықтан шабуылдар қашықтыққа байланысты өзгертіледі. Өте жақын нысандарға +4 бонус беріледі, ал өте алыс нысандарға -4 (немесе одан да нашар) айып салынады.

Сыйлықтар

Өмір сүру – ең жақсы сыйлық. Одан әрі, жомарт Хольмейстер ойыншыларды P.R.I.C. мақтауларымен сыйлықтауы мүмкін, бұл дағдыны бір деңгейге көтереді немесе кейіпкердің тізіміне тағы бір бірінші деңгейлі дағдыны қосады. Сонымен қатар, олар бір мәрте жоғарылатылған қасиетке үлкен P.R.I.C. мақтауларын сыйлай алады. Ойынның тағы бір ерекшелігі – «Құдайдың кеңшілігі» қоры. Әр кейіпкерге ойын бастағанда Хольмейстер айналдыратын кездейсоқ GoG ұпайлары беріледі, бірақ бұл ұпайлар ойыншыға ешқашан жарияланбайды. Ең қиын жағдайға тап болғанда, ойыншы «Исаны мақта» деген сөздерді айтып, GoG ұпайын жұмсай алады. Бұл кейіпкердің қазіргі жағдайынан құтылуына көмектесетін, көрінетіндей кездейсоқ және ерекше оқиғалар тізбегін іске қосады. Негізгі ереже кітабындағы мысал ретінде, ғарыш станциясының Холь атмосферасына қайта кіруі жеміс шырынымен бұзылып, кейіпкерді құтқарады. Ойыншы кейіпкердің қанша GoG ұпайы бар екенін білмейтіндіктен, ереже GoG қорында GoG ұпайлары қалмайынша қолданылуы мүмкін. Бұл кейіпкерге «Құдайдың ашуы» деген бір ұпай береді. Кейбір Хольмейстерлер кейіпкерлердің жағдайы GoG механизмімен шешілгеннен кейін дереу WoG ұпайын белсендіреді, ал басқалары WoG ұпайының шешімін кейінге қалдырады, бірақ қандай жағдайда болса да, кейіпкер Хольмейстердің қиялынан туған ең әділетсіз, қорқынышты және кешірімсіз тағдырға лайық деп есептеледі. Бұл жағдайлар «ешқандай жаман нәтижеден де нашар» деп нақты анықталған, ал WoG туралы түсіндіретін бөлім ойыншыларға тағы да «Хольмейстер алдауға құқылы. Ол қашан қаласа. Нүкте» еске салады.

Қабылдау

1994 жылдың қараша айында шыққан "Pyramid" журналының (10-шы нөмірі) Дерек Пирси ойынды ұсынып, "Холға кірсеңіз, көңіліңіз қалмайды" деген кеңес берді. 1995 жылдың мамыр айында шыққан "Dragon" журналының 217-ші нөмірінде Лестер Смит ойынды "таң қалдыратын, тыныс кететіндей күлкілі оқу" деп сипаттады. Смит "Дизайнерлер ойыншыларды, хоббинің өзін, оған байланысты хоббилерді, басқа ойындарды, корпоративтік Американы және тіпті өздерін де аяусыз қысымға алады" деп қуанды. Смит кітаптың негізгі мақсаты – әзіл екенін мойындап, "Менің ойымша, кітаптағы ойынның мәні жоқ" деді. Дегенмен, ол "егер сіз ақылдан безген болсаңыз" ойын ойнау мүмкін екенін айтты.