Кіріспе

Католик шіркеуінде, Мойындау мөрі (соның ішінде Мойындау мөрі немесе Татулық мөрі деп те аталады) – діни қызметкерлердің немесе мойындауды естіген кез келген адамның, Жаңару рәсімі (мойындау) барысында мойындаушылардан білгендерін жарияламаудың абсолютті міндеті. Тіпті, мойындау мөрі қатаң түрде қолданылмайтын жағдайларда да – егер кешірім алу үшін нақты ауыр күнә мойындалмаса – діни қызметкерлер өз сөздерімен наразылық тудырмауға міндетті. Латерандық канон да, Декретум заңдары да мойындау құпиясын алғаш рет енгізбейді. XV ғасырғы ағылшын канонисі Уильям Линдвуд діни қызметкердің мойындауды құпия сақтауға міндетті болуының екі себебін айтады: біріншісі – оның құрметтілік рәсімге қатысты болуы, себебі құпиялылық осы рәсімнің өзіне тән қасиеті болып табылады.

Апостолдық жазалау орны

Ішкі форумның маңыздылығы және Таңдаулы мөрдің бұзылмауы туралы хабарламада, Апостольдық жазалаушы органы тағамдық мөрдің діни сенімнің негізгі догмасы ретінде және азаматтық заңға қарамастан, дін бостандығы мен жан иелігі бостандығының бір бөлігі ретінде, барлық уақытта және өздігінен бұзылмайтынын түсіндірді.

Іс жүзінде

Рим-католик каноникалық заңына сәйкес, "Сакраменттік мөр бұзылмайды; сондықтан, исповедникке өкініш білдірушіге сөзбен немесе кез келген тәсілмен және кез келген себеппен сатқындық жасауға мүлдем тыйым салынады". Исповедник әрқашан қасиетті қызметкер болып табылады, өйткені католик шіркеуінде тек қасиетті қызметкерлер ғана күнәларды кешіре алады; мирян өкініші мойындалмайды. Күнәні естіген кез келген адам да сол мөрмен байланысты болады. Ал егер біреу "жайсыз жолмен" (яғни, сөздері мен іс-әрекеттері арқылы белгілі бір өкініш білдірушінің күнәларын жариялап, оларды қандай да бір жолмен сол адаммен байланыстыратын болса) мөрді бұзса, онда ол "қылмыстың ауырлығына" сәйкес жазаланады. Қасиетті қызметкерге жылдар бойы мойындаудан естіген немесе естімеген кейбір ақпараттар туралы тікелей айтуға рұқсат етіледі (бірақ бұл міндетті емес), егер ол бұл ақпаратты нақты бір адамға байланыстыратын ештеңе айтпаса немесе жасамаса. Мысалы, ол "Мен жыныстық қылмыскердің өкінішін естідім" немесе "Мен ешкімнің кедейлерге көмектеспегенін ашық мойындағанын естімедім" деп айта алады. Алайда, католик шіркеуі кез келген техникалық құралдармен жазған немесе исповедник немесе өкініш білдірушінің айтқандарын жария еткен кез келген адамды лате сентенциямен жазалайды. Кейбір жағдайларда мойындаудың бөліктері басқаларға ашылуы мүмкін, бірақ әрқашан өкініш білдірушінің рұқсатымен және ешқашан өкініш білдірушінің жеке басын ашпай. Бұл жағдай, мысалы, ауыр қылмыстармен байланысты, өйткені кейбір экскоммуникацияға жататын қылмыстар Киелі Таққа қалдырылады және олардың кешірім беруге рұқсат алу керек. Мұндай жағдайларда, күнәдан өкінген адамды құтқарушы қасиетті қызметкер, псевдонимдер қолданып, қажетті ақпараттың ең аз мөлшерін қамтитын өтінішхат жазуға рұқсат сұрайды. Бұл өтінішті елдегі апостолдық делегат немесе нунций (Папаның елшісі) арқылы дипломатиялық қалтаның артықшылығымен қорғалған мөрмен жіберуге болады.

Азаматтық билік органдарымен танылу

Әртүрлі юрисдикциялардың заңдары, жалпы алғанда, белгілі бір жағдайларда адамдарды өздеріне белгілі фактілер туралы куәлік беруге міндеттейді. Көп жағдайда, мойындау құпиясын қорғау ережесі, мойындау белгісімен жасалған хабарламаларды сотқа тексеруге тыйым салады. Мойындау құпиясын сақтау міндеті мен азаматтық заң арасында қақтығыс туындауы мүмкін. 2014 жылы Луизиана Жоғарғы соты дін қызметкерін нақты жыныстық зорлық-зомбылық ісіне қатысты, мойындау кезінде айтылған жайттар туралы куәлік беруге мәжбүрлеуге болатынына шешім шығарды. Егер ол мойындау болғанын растаса, дін қызметкері қауымнан шығарылу қаупіне тап болады, ал куәлік беруден бас тартса, сотқа бағынбағаны үшін түрмеге жабылуы мүмкін. Алайда, кейіннен сот дін қызметкерінің құпия құпиялану кезінде естіген құпия ақпаратты хабарлауға міндетті емес екендігі туралы шешім қабылдады.

Шейіт болғандар

Непомук Иоанны, Матео Корреа Магальнес, Фернандо Ольмедо Регуера және Педро Мариэлуз Гарсес – католик шіркеуінде құпия сақтау мөрі үшін шейіт болғандар, сол мөрді бұзудың орнына өлімді қабылдады.