Кіріспе

Анна Франктің үлкен әпкесі және Холокост құрбаны (1926–1945)

Марго Бетти Франк (16 ақпан 1926 – шамамен 1945 жылдың ақпан немесе наурыз айы) Ото Франк пен Эдит Франктің үлкен қызы және Анна Франктің үлкен әпкесі болған. Маргоның гестаподан депортациялау туралы бұйрығы Франк отбасын жасырынуға итермеледі. Оның кіші әпкесі Анннің күнделігінде айтылғандай, Маргоның өзі де күнделік жазған, бірақ оның ешқандай іздері табылған жоқ. Ол Берген-Белсен концлагерінде тиф індетінен қайтыс болды.

Ерте өмір және білім

Марго Бетти Франк, анасының әпкесі Беттина Холландер (1898–1914) есімімен аталып, Франкфуртта дүниеге келді. Ол ата-анасы Отто Франк пен Эдит Франк Холландер және кіші әпкесі Анна Франкпен бірге қаланың шетінде тұрды. Эдит пен Отто білімге құштар, үлкен кітапханасы бар, жанкүйер ата-аналар еді және балаларын оқуға ынталандырды. Анна дүниеге келген кезде отбасы Франкфурт-Дорнбуштағы Марбахвег 307 үйінде тұрды, онда екі қабатты жалдап алған. Марго мен Анна күнде көрші балалармен бақта ойнайтын. Олардың барлығы әртүрлі дін өкілдерінен шыққан: католик, протестант немесе яһуди. Олар бір-бірінің діни мерекелеріне қызығушылық танытты. Марго бір досының қасиетке қабылдану тойына шақырылды, ал көрші балалар кейде Франктардың Ханука мерекесіне келіп тұратын. 1931 жылы отбасы Дорнбуштың сәнді, либералды аймағындағы, Дихтервиертель (Ақындар ауданы) деп аталатын Ganghoferstrasse 24 үйіне көшті. Екі үй де бүгінге дейін сақталған. 1932 жылдың жазында нацистердің жарымәскери ұйымы – Штурмбаттюльген (SA) – Франкфурт-на-Майн көшелерінде свастикалы белдіктер тағып жүрді. Олардың формаларының түсіне байланысты оларды «қоңыр көйлекшілер» деп атады. Бұл туралы естіген соң, Аннаның ата-анасы Эдит пен Отто алаңдаушылықтарын бөлісті. Шетелде өмір сүру қиындыққа толы болғандықтан, олар өз Отанынан бірден кетуге батыл болмады. Марго 1933 жылдың 30 қаңтарында Адольф Гитлер Германия канцлері болып тағайындалғанға дейін Франкфурттағы Людвиг Рихтер мектебінде оқыды. Оның билікке келуі еврейлерге қарсы шаралардың күшеюіне әкелді, соның ішінде діни емес мектептерден еврей оқушыларын шығару да болды. Антисемитизмнің күшеюіне жауап ретінде отбасы сол жылы Германиядан кеткен 63 000 еврейге қосылып, Нидерландының Амстердам қаласына көшіп баруды шешті. Эдит Франк пен оның қыздары 1933 жылдың жазында анасымен бірге Ахен қаласына көшіп кетті, ал Отто Франк Амстердамда Opekta компаниясын құрды. Эдит Нидерланды астанасында тұрақтап, Ахен мен Амстердам арасында сапарлап, жатақ іздеді. Марго 1933 жылдың желтоқсанында Амстердамға көшті, ал Анне 1934 жылдың ақпанында одан әрі ерді. Еврей лицейінде Марго бұрынғы мектептеріндегі жетістіктеріне мүмкіндік берген оқуға құштарлығы мен зиялылығын көрсетті және бұрынғы оқушылар оны ізгі, тыныш және өте мойынсұнғыш деп есінде сақтады. Маргоның көптеген достары болды және ол бос уақытында қайық жүзуді және теннис ойнауды ұнататын. Күнделігінде Анне аналарының Маргоға еліктеуге кеңес бергенін айтты. Ол әпкесінің сұлулығы мен ақыл-ойына риза болғанымен, Анне өзінің жеке ерекшеліктерін үлгісіз анықтауға тырысты. Марго анасымен жақсы қарым-қатынаста болды және Аннаға қарағанда қарапайым және төзімді мінезге ие болды, ол өз ойын ашық білдіретін. Анне кейінірек еврей тілі сабақтарына қатысқан болса да, ол әкесі сияқты Маргоға қарағанда еврей дәстүріне аз қызығушылық танытты. Марго Амстердамның либералды еврей қауымына қатысқан анасының үлгісін ұстанды. Ол еврей тілінде сабақ алды, синагогқа барды және 1941 жылы Палестинаға еврей мемлекетін құру үшін көшіп кеткісі келетін жастарға арналған голландтық сионистік клубқа қосылды, онда, Анне Франк күнделігінде сипаттағандай, ол босанау саласында жұмыс істегісі келді. Анне күнделігінің басында Маргоның да күнделік жазатынын айтады.