Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Монархияны құлатуға көмектескен римдік аристократ (б.з.д. 503 жылы қайтыс болды)
Roman aristocrat who helped overthrow monarchy (died 503 BC)
Публий Валериус Попликола немесе Публикола (б.з.д. 503 жылы қайтыс болды) монархияны құлатқан төрт римдік аристократтың бірі болды және б.з.д. 509 жылы Луций Юний Бруттың әріптесі болып рим консулы болды, бұл жыл Рим Республикасының бірінші жылы деп саналады.
Publius Valerius Poplicola or Publicola (died 503 BC) was one of four Roman aristocrats who led the overthrow of the monarchy, and became a Roman consul, the colleague of Lucius Junius Brutus in 509 BC, traditionally considered the first year of the Roman Republic.
Ерте өмір
Ливий мен Плутархтың айтуынша, Валерилер сабин тайпасынан шыққан, бірақ Ромулдың замандасы Тит Таций билік еткен кезде Римге қоныстанды және екі халықтың бейбіт бірігуіне үлес қосты. Валериус бай отбасынан тегін алған. Оның әкесі Волесус Валериус, ал бауырлары Марк Валериус Волесус және Маний Валериус Волесус Максимус болды. Оның Валерия есімді қызы болды, сондай-ақ б.з.д. 475 және 460 жылдары консул қызметін атқарған Публий Валериус Попликола есімді ұлы немесе немересі болуы мүмкін. Валериус мемлекеттік лауазымға тағайындалмас бұрын, Римнің қара халықты қорғап сөз сөйлеген.
According to Livy and Plutarch, the Valerii were of Sabine origin, but settled in Rome during the reign of Titus Tatius, a contemporary of Romulus, and worked for the peaceful unification of both peoples. Valerius came from a wealthy family. His father was Volesus Valerius, and his brothers were Marcus Valerius Volusus and Manius Valerius Volusus Maximus. He had a daughter, Valeria, and possibly a son or grandson who was also named Publius Valerius Poplicola who served as consul in 475 BC and 460 BC. Before holding public office, Valerius had spoken in defense of the plebs, the common people of Rome.
Бірінші консулдық
Брут қайтыс болғаннан кейін, Валериус жалғыз тірі консул қалды. Бруттың орнына Спурий Лукреций сайланды, бірақ ол бірнеше күннен соң қайтыс болды, одан кейін Марк Гораций Пулвилл келді. Валериус Сенат үйінен жақсы көрінетін Велиан төбесінде жаңа үй салуды бастағанда, ол монархияны қайта орнатуды және өзін король етіп қоюды ниеттенген деген қауесет тарады. Валериус дереу құрылысты тоқтатып, бір түндік уақытта нысанды бұзды. Рим халқына көрсеткен құрметі мен іс-қимылы үшін Валериус "халыққа жақымды" деген мағына беретін Попликола деген лақап атын алды. Жақын арадағы сайлаулардан бұрын Валериус революция мен одан кейінгі соғыс салдарынан күрт азайған Сенат қатарын толықтырды. Консул сонымен қатар, магистраттың шешімінен шағымдану құқығын (провокация) және монархияны қайта орнатуға қастандық жасады деп айыпталғандардың барлық құқықтарын жоғалтуды талап ететін жаңа заңдарды қабылдады. Ол қайта сайланған алғашқы консул болды.
After the death of Brutus, Valerius was the sole surviving consul. Spurius Lucretius was chosen in place of Brutus, but he died after a few days, and was followed by Marcus Horatius Pulvillus. When Valerius began construction of a new house on top of the Velian Hill, which would be conspicuously visible from the Senate house, a rumour began to circulate that he intended to re establish the monarchy, with himself as king. At once, Valerius stopped building, and demolished the structure in a single night. For his actions and deference to the people of Rome, Valerius received the surname Poplicola, meaning "one who courts the people". Before the impending elections, Valerius filled up the ranks of the Senate, which had been severely reduced as a result of the revolution and the subsequent war. The consul also promulgated new laws, including the right of appeal (provocatio) from the decisions of a magistrate, and demanding the forfeiture of all the rights of anyone convicted of plotting to restore the monarchy. He was the first consul ever to be re elected.
Клузиуммен соғыс
508 жылға дейін Клузий патшасы Ларс Порсена Таркиннің бұйрығымен Римге шабуыл жасады. Плутархтың сөзінше, Попликола да, оның әріптесі Лукреций де шайқаста ауыр жарақат алды. Плутархтың сөзінше, Попликола Порсенамен келісім шарты жасап, соғысқа нүкте қойды. Ол патшаға кепіл ретінде қызы Валерияны, сондай-ақ Таркиндерден қорғалған басқа да кепілдерді тапсырды. Декрет бойынша, әрбір азамат жаназаға бір квадраннан үлес қосты. Попликоланың денесі Рим қаласының Велия төбесінде жерленді. Оның қазасына бір жыл бойы күйініш білдірілді. Попликоладан кейін Валериан руының көптеген танымал өкілдері де сол жерге жақын жерленді.
In 508 BC, Lars Porsena, the king of Clusium, attacked Rome at the behest of Tarquin. According to Plutarch, both Poplicola and his colleague, Lucretius, were severely wounded during the battle. According to Plutarch, Poplicola negotiated a treaty with Porsena, ending the war. He gave the king hostages, including his daughter Valeria, whom Porsena protected from the Tarquins. By decree, each citizen contributed a quadrans for the funeral. The remains of Poplicola were buried within the city of Rome, on the Velian Hill. His death was mourned for an entire year. After Poplicola, many noted members of the Valerian gens were buried near the same spot.
Лапис сатриканус
1977 жылы Сатрикумнің қираған ежелгі қаласының ішінде бір жазу табылды. Лапис Сатрикан б.з.д. 6-шы ғасырдың соңынан 5-ші ғасырдың басына дейінгі кезеңге жатады және классикалық латын тілінде Публий Валерий деп аударылатын Поплиос Валесиос деген есімді көрсетеді. Бұл кейінірек римдік тарихшылар баяндаған оқиғаның тарихи шындығын дәлелдемейді, бірақ VI ғасырдың соңында кем дегенде бір маңызды тұлға осы есімді тастағандығын көрсетеді.
In 1977 an inscription was discovered in the ruins of the ancient town of Satricum. The Lapis Satricanus dates from the late 6th to early 5th centuries BC and bears the name Poplios Valesios, which would be rendered in Classical Latin as Publius Valerius. This does not prove the historicity of the narrative given by later Roman historians, but it does demonstrate that at least one prominent individual did indeed bear the name at the close of the 6th century.
Мұра
1787–1788 жылдары Александр Гамильтон, Джеймс Мэдисон және Джон Джей жазған, АҚШ Конституциясын қабылдауды қолдау мақсатындағы 85 эсседен тұратын "Федералисттік қағаздар" жинағында үш мемлекет қайраткері Рим Республикасын құрудағы Попликоланың рөліне құрмет ретіндей "Публий" атты жасырын есімді қолданды. Испан-американ соғысынан кейін "Филиппин мәселесіндегі американ халқының міндеті" деген мақала "Publicola" псевдонімімен жарияланды. Автор филиппиндіктердің өмірін жақсарту және Американың Шығыс елдерімен сауда мүдделерін дамыту үшін Филиппиннің дамуын ұсынды.
In The Federalist Papers, a collection of 85 essays promoting the adoption of the United States Constitution, written by Alexander Hamilton, James Madison, and John Jay in 1787–1788, the three statesmen used the allonym "Publius" in honor of Poplicola's role in establishing the Roman Republic. Following the Spanish–American War, a piece titled "The Duty of the American People as to the Philippines" was published under the pseudonym "Publicola". The author recommended the development of the Philippines to improve the lives of the Filipino people, as well as to further American trading interests in the Orient.