Кіріспе

Италиялық монах, сәулетші, ежелгі нәрселерді зерттеуші, археолог және классикалық ғылымдарды зерттеуші Джованни Джокондо, Францискан монахтар ордені, (шамамен 1433 – 1515) - итальяндық монах, сәулетші, ежелгі нәрселерді зерттеуші, археолог және классикалық ғылымдарды зерттеуші.

Өмірбаян

Джованни Джокондо 1433 жыл шамасында Веронада дүниеге келді. Ол он сегіз жасында Доминикан орденіне қосылды. Бірақ кейін доминикандықтардан шығып, францискан орденіне кірді. Джокондо Веронада латын және грек тілдерінен сабақ беруші ретінде мансабын бастады, онда Юлий Цезарь Скалигер оның шәкірттерінің бірі болды. Жас дін қызметкері кезінде Джокондо археолог және суретші болды. Ол Римге сапар шегіп, ежелгі ғимараттарының эскиздерін жасады, қаланың ұлы ескерткіштерінің тарихын жазды, көптеген бұзылған жазуларды жазып алып, оларды түсіндірді және мағынасын ашты. Ол ежелгі қолжазбаларды көшіру арқылы классикалық білімді қайта жаңғыртуға көмектесті, олардың бірін 1492 жылы аяқтап, Лоренцо де Медичиге сыйлады. Джокондо көп ұзамай туған қаласына оралды, онда ол көпірлер салды және Тревизо үшін бекіністерді жоспарлады, құрылыс барысында архитектор-инженер және бас құрылысшы болып жұмыс істеді.

Сәулет жұмыстары

Веронада Джокондо Томас де Квинси де жобалаған, сонымен қатар Санта-Мария-делла-Скала шіркеуін де Джокондоға жатқызады. Содан кейін ол басқа белгілі сәулетшілермен бірге лагуналарды өзендерден қорғау мәселесін талқылау үшін Венецияға шақырылды. Джокондоның Брента өзенінің арнасын өзгертіп, осы өзенді теңізге бағыттайтын жоспары венециялықтар тарапынан қабылданып, бұл жұмыс толыққанды сәтті аяқталды. 1496 және 1499 жылдар аралығында Джокондо Францияға Людовик XII шақырып, оны патшалық кеңесші етіп тағайындады. Ол Париждегі ең әдемі көпірлердің бірін, Понт-Нотр-Дамды (1500-1512) салды, сондай-ақ Палац-де-Комптес сарайын, Парламенттің алтын залын және Гайон (Нормандия) сарайының бір бөлігін жобалады. Сарайдың бір порталы Париже әкелініп, École des Beaux Arts оқу орнының ауласында студенттерге архитектуралық үлгі ретінде жылдар бойы тұрды, ал 1977 жылы қайта орнатылды. 1506 және 1508 жылдар аралығында Джокондо Италияға оралып, Тициан мен Джорджонемен бірге Fondaco dei Tedeschi (1508) құрылысын аяқтады. 1513 жылы Риальто көпірі мен оның төңірегі өртенді. Джокондо жаңа көпір мен айналасындағы құрылыстардың жобаларын ұсынғандардың қатарында болды. Бірақ, бәсекелес ұсынған жоба таңдалып алынды. Джокондо Венециядан Римге кетіп, 1514 жылдан бастап Ватикан қызметіне кірді. 1513 жылы Джулиано ди Лоренцо де Медичиге жазған хатында Джокондо өзін "қарт кісі" деп сипаттады. Донато Браманте қайтыс болғаннан кейін, ол Рафаэль және Джулиано да Сангалломен бірге жаңа Киелі Петр базиликасының құрылысын бақылау үшін тағайындалды. Жұмыстың бір бөлігі ғимараттың іргетасын нығайтуды қамтыды. Ол 1515 жылы осы жобамен айналысып жүргенде қайтыс болды.

Жарияланған еңбектер

1498 жылы Джокондо Болоньяда Плинийдің хаттарын жариялады. Ол Альдус Манутиус баспасында (1508) тағы бір басылымды шығарды, оны Людовик XII патшаға арнады. 1506 және 1508 жылдар аралығында Джокондо Венецияның сулары мен су жолдары туралы төрт диссертация жазды. Джокондо классикалық рим жазушысы Витрувийдің "De architectura" еңбегінің түзетілген басылымын шығарған алғашқылардың бірі болды, бұл еңбек Ренессанс архитектурасының дамуына зор әсер етті. Бұл 1511 жылы Венецияда басылып шыққан, суреттермен толықтырылған және Папа Юлий II-ге арналған басылым болды. Джокондо сондай-ақ Юлий Обсекенстің, Аурелий Виктордың және Катон Ақсақалдың "De re rustica" шығармаларын жариялады. Ол сонымен қатар Юлий Цезарьдің жазбаларын редакциялады және Рейн өзені арқылы салынған Цезарь көпірінің алғашқы суретін жасады. Классикалық және математикалық білімінен өзге, ол теология саласында да шебер болды. Джокондо кейде кеңінен цитата келтірілетін, Альдобрандески әулетінің көрнекті контессинасы – Аллагияға арналған хаттың авторы ретінде танылады, бұл хат 1513 жылғы Рождество кешінде жазылған. Алайда, 1970 жылы Британ мұражайы хаттың авторлығы белгісіз екенін мәлімдеді. Америка композиторы Эдвина Флоренс Уиллс аталған хаттың мәтінін өзінің "Нұр мен даңқ" атты шығармасында, дауыс, скрипка, виолончель және фортепианоға арналған музыкалық туындысында пайдаланды.