Кіріспе

Ресейде туған американдық православие раввині және ғалымы (1885–1940)

Бернард (Дов) Ревел (; 1885 жылдың 17 қыркүйегі – 1940 жылдың 2 желтоқсаны) – православие раввині және ғалымы. 1915 жылдан 1940 жылы қайтыс болғанға дейін Ешива колледжінің бірінші президенті қызметін атқарды. Ешива университетінің Бернард Ревел атындағы еврей зерттеулері аспирантурасы, сондай-ақ бұрынғы Форест Хиллз Ешива Дов Ревелі оның құрметіне аталған.

Алғашқы жылдар

Ревел Каунас қаласының жанындағы Принайда дүниеге келді, ол кезде Ресей империясының құрамында болған, қазір Литва елінде. Ол қауымның раббиі Нахум Шрага Ревелдің ұлы еді. Әкесі оның алғашқы ұстазы болды, ал Нахум Ревел 1896 жылы қайтыс болғанда, ол жақын досы рабби Ицхак Елханан Спектордың қасына жерленді, бұл оның білімі мен беделінің көрсеткіші. Ол Тельц иешивасында қысқа ғана уақыт оқыды, Рош иешивасы раввині Йосеф Лейб Блохтың дәрістерін тыңдады. Сонымен қатар, ол танымал рабби Ицхак Блейзерден тәлім алды және Ковно коллелінде білім алды. Ревел 16 жасында семиха алды, бірақ кім бергені белгісіз. Содан кейін, жас ғалым өздігінен оқып, орыс орта мектебінің дипломын алды. Ол сондай-ақ орыс революциялық қозғалысына қатысты, 1905 жылғы сәтсіз революциядан кейін тұтқындалып, түрмеге қамалды. Келесі жылы босатылғаннан кейін ол АҚШ-қа эмиграциялады.

Америка Құрама Штаттары

Келгеннен кейін дереу Нью-Йорктегі RIETS иешивасына оқуға түсті. 1909 жылы Нью-Йорк университетінен өнер магистрі дәрежесін алды. Осы шамада Американың көрнекті раввиндерінің бірі және Православ раввиндері одағының президенті, Филадельфиялық раввин Бернард Левинтал иешиваға келді. Жаңа студентпен Талмуд тақырыптарын талқылағаннан кейін, оны Филадельфияға раввиннің хатшысы және көмекшісі болып шақырды. Ревел бұл қызметке келісіп, американдық еврейлердің бейтаныс ортасымен таныса бастады. Сонымен қатар, Филадельфияда заң факультетіне оқуға түсті, бірақ ақырында заң оның жолы емес екенін түсінді. 1911 жылы Дропси колледжінде философия докторы ғылымын қорғады, ол сол мектептің тұңғыш түлегі болды; оның диссертациясы "Караиттердің халахасы және оның саддукейлер, самариялықтар және филониялық халахамен байланысы" деп аталды. 1908 жылдың қараша айында Ревел болашақ әйелі Сара Тревиспен танысты, ол 1909 жылы үйленді. Тревис отбасы Оклахомадағы бай мұнай кәсіпкерлері болды, раввин Ревел докторлық диссертациясын қорғағаннан кейін отбасылық бизнеске қосылу үшін Оклахома штатының Тулса қаласына көшіп барды. Дегенмен, тіпті қарындасының күйеуі Сүлейменнің мұнай бизнесінде көмекшісі болып жұмыс істеп, өз қызығын жинаған кезде де, раввин Ревельдің басты қызығушылығы – Тораны оқу болды.

RIETS және Ешива колледжі

1915 жылы, жаңадан біріктірілген RIETS директорлар кеңесінің мүшесі Гарри Фишель Ревельді Шығысқа қайта оралып, мекемені басқаруға шақырды. Фишель мырза оны білімді және жаңашыл педагог деп санап, ешиваның колледжге айналу жолында жетекшілік ете алатынын көрді. Раввин Ревел бұл қызметке келісіп, RIETS-тің тұңғыш президенті және Рош ешивасы болып тағайындалды.

Ревель философиясы

Ревельдің еңбектері мен студенттері оған ең қымбат болды. Дегенмен, Ревел ешқашан ғалымдық қызметін тоқтатпай, әкімшіге айналмады, бірақ студенттері оны сондай қызметте білді. Оның зерттеулері пилпул және талмудтағы зерттеулердің ерекше қолданысын көрсетеді. Оны ерекшелендіргені – Иосиф Флавий мен Филон сияқты рабби емес көздерден де контекст беру үшін халахикалық тарихи тәсілмен дәйексөздер келтіруі болды. Зерттеулерінен бөлек, Ревел өзінің интеллектын Америкадағы еврей православиесінің негізін нығайтуға жұмсады. Оны ең маңызды мәселе – қазіргі заманда дәстүрлі салт-дәстүрді сақтау еді. Ол американдық еврейлердің шеттетілгендей сезінбеуі үшін білім беру жүйесін құруға тырысты. Сөздерінде Ревел сирек, тіпті ешқашан қиын Тора тілін қолданбады. Оның орнына, оңай түсінілетін қарапайым сөздерді пайдаланды. Америка Рабиндер Кеңесінің (RCA) жиналысында Ревел «адам ақылының нұрын» мақтады және «адамзаттың рухы жеңіске жетеді» деп мәлімдеді. Ревел иудаизмдегі дүниелік білімнің Тораны оқудан ешқашан бөлінбегенін тұрақты түрде айтты. Ол иудаизм мен дүниелік білімді біріктірудің маңыздылығын баса көрсетті. «Мәдениет пен руханилықтың үйлесімді одағы» туралы жиі айта отырып, ол гуманитарлық ғылымдарды білудің Тораны түсінуді кеңейтеді деп сенді. Алайда, Ревелдің православиелік дінге берілгендігі күмәнсіз болды. Мысалы, ол 1926 жылғы Музыкалық фестивальде әйел әншіге тыйым салды, себебі православиелік еврей заңы бойынша әйел әншінің өнері рұхсатсыз. Ол реформашы еврейлерге Ешива колледжінің ұлттық директорлар кеңесінде қызмет етуге рұқсат бермеді. Ол сондай-ақ синагогтардағы аралас отыруға қатысты түрде қарсы болды. Ол былай деп жазды: «Ешиваның мақсаты – бірлік, яһудилік өмірге қатысты көзқарас, біздің рухани және моральдық ілімдеріміз бен идеалдарымыз бен қазіргі гуманитарлық ғылымдардың арасында синтез құру, бұл яһуди тұлғасын толыққанды дамытуға көмектеседі, өмірімізді қайтадан байытады және баталайды, тарихи яһудиліктің шынайы рухын және гениалдылығын жаңартады». Риетс және Ешива колледжін құрудың басты себептерінің бірі – «осы адамдар ассимиляция арқылы біз үшін жоғалмауы үшін» болды. Ревел Ешиваның американдық еврейлерге ыңғайлы сезінуге, діндерімен мақтана алуға және антисемиттік көзқарастармен шектелмеуге мүмкіндік беретін орынға айналуын қалады. Ол сонымен қатар Ешива колледжінің оқу бағдарламасына Киелі кітап, еврей тілі және еврей тарихы пәндерін қосты. Ол мұны бірнеше себеппен жасады, бірақ олардың бірі – сол кезде Киелі кітапты оқымайтын православиеге жат институт, яғни еврей теологиялық семинариясын басып озу еді. Ревел либералды өнерді еврейлерді Тора құндылықтарымен біріктірудің және үйлестірудің құралы ретінде қараса да, ғылымдарды judaizmді дүниелік мәдениетпен біріктіру үшін тым «механикалық» және «жансыз» деп санады.

Қарақайлар зерттеулері

Ревельдің басты ғылыми қызығушылығы қараизм болды. Осы саладағы үздіксіз зерттеулері мен талдаулары Дропси колледжінде қорғаған докторлық диссертациясынан – «Караиттік халаха және оның саддукейлік, самариялық және филониялық халахамен байланысы» (1912) – бастау алды. Бұрынғы ғалымдар, мысалы, Симха Пинкскер, қараиттердің «орта ғасырлық иудаизмнің барлық зиялылық жетістіктерінің бастауы» екенін көрсетуге тырысты. Осы пікір бойынша, грамматикалық және библиялық түсіндірудің бастамасы, Массора қараиттерге тиесілі, ал Раббаниттер олардың тек еліктеушілері ғана болды. Ревель осы тұжырымға қарсы шықты. Ревель қараизмнің пайда болуын, оның себептерін және бастапқы дамуын зерттеуге қызығушылық танытты. Ол қараизмнің шығу тегі мәселесінің, дәстүр тарихын түсіну үшін өте маңызды қараиттік халаханың шығу тегі мәселесімен тығыз байланысты екенін айтты. Ревель әрбір қараит заңын оның бастапқы көзіне дейін анықтауға ұмтылды.

Басқа жетістіктер

Ревел 1924 жылдан бастап Православ раввиндері одағының президиум мүшесі болды, кейін оның құрметті президенті болып тағайындалды. Ол «Еврейлердің тоқсандық шолуы», «Ягдил Тора», «Ха Пардес» және түрлі ешива студенттік басылымдарында еврей тақырыптарына арналған көптеген мақалалар жазды. Ол Филадельфияда Иерусалим Талмудына түсіндірме жаза бастады, бірақ ол жарияланбады. Ол «Отзар Исраэль» еврей энциклопедиясының редакторының бірі болды. 1935 жылы ол еврей өнер және ғылым академиясының бірінші вице-президенті болды. 1986 жылы ол «Ұлы американдықтар» сериясының бір бөлігі ретінде 1 долларлық АҚШ почта маркасында бейнеленді. АҚШ-тың марка дизайнымен айналысқан Кеннет Кипперман Ревелдің сақалына көзге көрінбейтін кішкентай Дәуіт жұлдызын салғандығы үшін қызметтен шеттетілді.