Кіріспе

Шекті мәнге ие болатын функция. Нақты талдаудың математикалық саласында қарапайым функция — нақты сызықтың ішкі жиынындағы нақты (немесе кешенді) мәнді функция, қадамдық функцияға ұқсас. Қарапайым функциялар математикалық ойлауды, теорияны және дәлелдеуді жеңілдететіндей жеткілікті "жақсы" қасиеттерге ие. Мысалы, қарапайым функциялар тек шекті сандағы мәндерді қабылдайды. Кейбір авторлар қарапайым функциялардың өлшенетін болуын талап етеді; бірақ практикада олар осылай болады. Қарапайым функцияның қарапайым мысалы — жартылай ашық аралықтағы [1, 9) төменгі функциясы, оның жалғыз мәндері {1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8} жиынынан құралған. Күрделірек мысал — нақты түзудегі Дирихле функциясы, егер x рационал сан болса, 1 мәнін қабылдайды, әйтпесе 0 мәнін қабылдайды. (Осылайша, "қарапайым функция" терминіндегі "қарапайым" сөзінің мағынасы күнделікті тілдегі мағынасына сәйкес келмейді.) Барлық қадамдық функциялар қарапайым функциялар болып табылады. Қарапайым функциялар интеграция теориясын, мысалы Лебег интегралын дамытудың алғашқы кезеңі ретінде қолданылады, себебі қарапайым функция үшін интегралды анықтау оңай, сонымен қатар жалпы функцияларды қарапайым функциялардың тізбегі арқылы жуықтау да оңай.

Анықтама

Формальды түрде, қарапайым функция – өлшенетін жиындардың индикаторлық функцияларының шекті сызықтық комбинациясы. Дәлірек айтқанда, (X, Σ) өлшенетін кеңістік болсын. A₁, …, Aₙ ∈ Σ – бір-біріне жатпайтын өлшенетін жиындардың тізбегі, ал a₁, …, aₙ – нақты немесе кешенді сандардың тізбегі болсын. Қарапайым функция – мына түрдегі функция:

∑ᵢ aᵢ * 𝟙<sub>Aᵢ</sub>

мұнда 𝟙<sub>A</sub> – A жиынының индикаторлық функциясы.

Қарапайым функциялардың қасиеттері

Екі қарапайым функцияның қосындысы, айырымы және көбейтіндісі де қарапайым функция болады, тұрақтыға көбейту қарапайым функцияны қарапайым күйінде қалдырады; демек, берілген өлшенетін кеңістіктегі барлық қарапайым функциялар жиыны коммутативтік алгебра құрайды.