Кіріспе

96 типті жеңіл автоматтары (九六式軽機関銃) – Жапон императорлық армиясының соғыстар аралығында және Екінші дүниежүзілік соғыста қолданған жеңіл автоматтары. Ол алғаш рет 1936 жылы пайда болды және 6,5x50 мм Арисака оқтарын 30 оқтық, үстіне орнатылатын дүңгіршектерден атып шығарады. Әсері әлсіз баллистикалық көрсеткіштері мен сенімсіздігі Жапон императорлық армиясын 96 типтіні 99 типті жеңіл автоматтарымен алмастыруға мәжбүр етті, алайда екеуі де соғыс аяқталғанға дейін кеңінен қолданылды.

Тарих және дамуы

1931 жылғы Маньчжурия оқиғасындағы және одан кейінгі Маньчжурия мен Солтүстік Қытайдағы жауынгерлік тәжірибе жапон армиясына автоматтардың шабуылдаған жаяу әскерге қолдау аты үшін қаншалықты пайдалы екенін көрсетті. Алдыңғы Type 11 жеңіл пулеметі – жаяу әскер бөліміне жеңіл тасымалданатын пулемет болатын. Дегенмен, Type 11 пулеметінің ашық патрон қабылдағышына шаң мен кірдің ілесіп, тоқталып қалуына себеп болатын, әсіресе лайлы немесе лас жағдайда, бөлшектерінің дұрыс келмеуінен туындаған мәселелер болды. Бұл қару жапон әскерлері арасында жаман репутацияға ие болды және оны қайта жасау туралы талаптарға әкелді. Армияның "Кокура" арсеналы Қытай Республикасы Ұлттық революциялық армиясынан алынған үлгілерін сынаған чехословакиялық ZB vz. 26 пулеметін сынап көрді және (кейбір элементтерін қарызға алғаннан кейін) 1936 жылы 96 типті жеңіл пулемет деп аталған жаңа үлгіні шығарды. Жапондық үлгі ішкі құрылысы жағынан мүлдем өзгеше болғанымен, ZB vz. 26 сияқты жоғарғыдан оқ жинағыш және екіаяқты тіреуішпен негізгі құрылымын сақтады. Бірақ, сырттан ұқсас Type 97 ауыр танк пулеметі ZB дизайнының лицензиялық көшірмесі болып табылды, ол ауыр 7.7x58мм Арисака оғымен атылды; ол жапон армиясының танктеріне орнатылды.

Дизайн

96 типті жеңіл пулемет құрылысы жағынан 11-ші типке өте ұқсас болды, себебі ол француздық Hotchkiss M1909 пулеметінің негізінде жасалған, ауамен салқындатылатын, газбен жұмыс істейтін конструкция еді. 11-ші типтегідей, ол да 38-ші типті атқыш мылтығында қолданылатын 6.5x50 мм Арисака патрондарын пайдаланды, бірақ күштірек 7.7x58 мм Арисака оғы бұрыннан қабылданған және майдан шебіндегі жауынгерлік бөлімдерде пайдалануға кірісіп кеткен еді. Сыртқы түрі британдық Bren жеңіл пулеметіне ұқсас болғандықтан, оларды көбінесе оның клондары деп жаңылыстырады. 11-ші типтен басты айырмашылығы – 30 оқ сыйымдылығы бар, үстіне орнатылған иілген, алынып тасталатын доңғалақты патрон қабылдағышы, ол қарудың сенімділігін арттырып, салмағын азайтты. Қарудың ұңғысы бар трубкасы тез қызып кетпеуі үшін жылдам ауыстырылуы мүмкін еді. 96 типті пулеметте алдыңғы жағы пышақ тәрізді, артқы жағы жапырақ тәрізді нысаналар болды, олар 200 метрден 1500 метрге дейінгі қашықтыққа градуировкаланған және желдің бағытын реттеуге мүмкіндік берді. Қарудың оң жағына 10 градус көру бұрышы бар 2.5 еселенген телескоптық нысана орнатуға болатын. Ол тоқтауларға себеп болуы мүмкін болғанына қарамастан, конструктор Кидзиро Намбу бұранда мен ствол арасындағы өлшемдік толеранттылық мәселесін шешуге тырыспады, осының салдарынан оқ қабықшалары патрон ұясында тұрып қалса, оқ беру жүйесі бұзылуы мүмкін еді. (Теориялық) тұрақты оқ беруді қамтамасыз ету үшін Намбу патрон қабылдағышындағы май сорғысы арқылы патрондарды майлау жүйесін қолданды. Алайда, бұл мүмкіндік және оның тудырған кемшіліктері 99 типті жеңіл пулеметтің енгізілуімен жойылды.

Жауынгерлік іс-әрекет

96 типті қару 1936 жылы қолданысқа түсірілді және ескі 11 типті қаруды алмастыру мақсатында жасалған еді; алайда 11 типті қару бұрыннан көптеп өндірілгендіктен, екі қару да соғыс аяқталғанға дейін қолданыста болды. Атап айтқанда, 1949 жылы Жоджакартаға жасалған шабуыл кезінде. Оны Вьетминь және Солтүстік Вьетнам күштері Бірінші және Екінші Индокитай соғыстарында пайдаланды.