Кіріспе

Поляк жазушысы және журналисі, оннан астам танымал роман жазған автор.

Өмір және жұмыс

Тадеуш Мостович, бөлініс дәуіріндегі бай поляк заңгерінің ұлы, 1898 жылдың 10 тамызында Ресей империясының (қазіргі Беларусь) Витебск маңындағы Окуниево ауылында дүниеге келді. Вильнядағы (қазіргі Вильнюс, Литва) гимназияны бітіргеннен кейін, 1915 жылы Тадеуш Киев университетінде заң білімін алды. Ол поляк диаспорасының көптеген мүшелерімен достық қарым-қатынас орнатты және Polska Organizacja Wojskowa (Польша әскери ұйымы, поляк тілінде "POW" деп қысқартылған) жергілікті астыртын ұйымының құрамына кірді. Ресей революциясынан кейін Окуниево большевистік Ресей тарапынан басып алынды, ал Мостовичтің отбасы жаңадан құрылған Польшаға оралды, онда олар шағын ауыл сатып алды. 1918 жылы Тадеуш Варшаваға көшіп, поляк армиясына қосылды. 1919-1921 жылдардағы Польша-Совет соғысында ерікті ретінде қатысты және 1922 жылы демобилизацияланды. Баспаханаларда жұмыс істеген кезде Мостович газеттерге әңгімелер жіберіп, талантты репортер екені анықталды. 1925 жылдан бастап Польшадағы ең беделді газеттердің бірі – "Ржечпосполита" (Республика) күнделікті газетінің штатында жұмыс істеді. Ол сол кезде анасының Долега гербінен алған "Долега" деген қаламды қабылдады. Журналист ретінде ол көптеген әңгімелер мен памфлеттер жариялады, олардың көпшілігі кең танымал болды. 1928 жылы ол журналистік жұмысынан кетіп, өзін толық уақыт көркем әдебиетке арнады. Келесі жылы ол өзінің алғашқы романын аяқтады, ал 1930 жылы оны "Ostatnia brygada" (Соңғы бригада) деген атпен жариялады. Алайда, ол 1932 жылға дейін өзінің ең танымал кітабы – "Kariera Nikodema Dyzmy" (Никодим Дызманың мансабы) авторы ретінде танымал болған жоқ. Алғашқыда газеттерде бөлім-бөлім жарияланған бұл роман үлкен сәттілікке ие болды. Содан кейін Мостович жылына орташа есеппен 2 роман жазды. Оның айлық табысы 15 000 злотыйдан асып, шамамен 2800 1939 жылғы АҚШ долларына тең болды. 1939 жылы Польшаға жасалған шабуыл кезінде Долега Мостович әскерге шақырылып, Польшаның оңтүстік-шығысындағы Кути қаласында Черемош өзені арқылы өтетін көпірді қорғаған бекеттің командирі болды. 1939 жылдың 22 қыркүйегінде ол алға жылжып келе жатқан Кеңес Қызыл Армиясымен болған қақтығыста қаза тапты. Осының салдарынан, оның көптеген кітаптары коммунистер билікке келгеннен кейін Сталиндік Польшада тыйым салынды. 1978 жылы оның мәйіті эксгумацияланып, 24 қарашада Варшаваның Повузки зиратына қайта жерленді.