Кіріспе

Гамильтон әуежайы – Жаңа Зеландияның Вайкато аймағында, Гамильтон қаласынан оңтүстікке қарай 14 шақырым қашықтықта орналасқан әуежай. Ол Рукуиада орналасқан, ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде осы жерде орналасқан Жаңа Зеландия Корольдік әуе күштерінің базасының атауы болған.

Жолаушылар саны

2011 жылдың 30 маусымына дейін әуежай арқылы 316 000 ішкі және 46 000 халықаралық жолаушы өтті. 2017/18 жылы 353 000 жолаушы тасымалданды, барлығы ішкі рейстермен, олардың 54% Веллингтонға, ал 37% Крайстчерчке бағытталды. Гамильтон Жаңа Зеландиядағы жолаушылар ағыны бойынша он екінші орындағы әуежай.

Тарих

Әуежай бұрын Самуэль Стилге (1864 жылы Сиднейден Гамильтонға отаршыл қоныс аударушы Уильям Стилдің інісі) 1880 жылдан бастап тиесілі болған жерде орналасқан. 1929 жылы шаруашылықта ұшу алаңы болды, бірақ қалаға жақын жер де қарастырылды. 1935 жылы Стилдің әуежайы әуежайды кеңейту үшін сатылды және 12 қазанда қала әкімі ресми ашты. Әлем соғысқа дайындалып жатқан кезде Гамильтон аймағында ұшу-қону жолағының салыну қажеттігі анық болды. 1935 жылы әуежай ұзақ сапардан кейін қонуға тиіс әскери ұшақтар үшін аялдама ретінде пайдалануға берілді. Онда ұшқыштарға жанармай құю, тамақтандыру және демалыс мүмкіндігі қарастырылды. Соғыс аяқталғаннан кейін көп ұзамай әуе саяхаты дами бастады, ал 1950 жылы әуежай алғашқы коммерциялық рейсін қабылдады. 1965 жылы негізгі ұшу-қону жолағы асфальтталды, сол жылы Гамильтонға турбовинттік рейстер басталды, NAC компаниясының Fokker Friendship ұшақтары пайдаланылды. Ұшу-қону жолағы 1970 жылы Vickers Viscount, ал 1975 жылы Boeing 737 ұшақтарын қабылдау үшін одан әрі ұзартылды. 1989 жылы Жаңа Зеландия үкіметі әуежайды Гамильтон қаласы (50 пайыз), Вайкато округі (15.625 пайыз), Вайпа округі (15.625 пайыз), Матамата Пиако округі (15.625 пайыз) және Отароханга округін (3.125 пайыз) білдіретін кеңестерге сатты. Бұл даму әуежайдың бесiнше есе өсуіне әкелді. Ansett New Zealand негізгі ғимараттың оңтүстігіне тәуелсіз жолаушылар терминалын салып, оны Golden Wing Club лаунжымен және тамақ автоматтарымен жабдықтады. Авиакомпанияның Ansett NZ бөлімшесі 1995 жылдан 2000 жылға дейін Гамильтоннан Веллингтонға рейстерді орындады, содан кейін Ansett NZ Жаңа Зеландия бизнес консорциумына сатылып, Qantas NZ деп қайта аталды, соның ішкі рейстер бөлімшесімен бірге. Qantas NZ 2001 жылға дейін әуежайда жұмыс істеді, содан кейін банкротқа ұшырады. Терминалды Origin Pacific әуе компаниясы пайдаланды. Бұл әуе компаниясы 2006 жылы банкротқа ұшырағанға дейін ішкі рейстерді жүргізді. Кішкентай терминал пайдаланылмай қалды. 1998 жылы Гамильтон әуежайының мотельі әуежайды пайдаланатын жолаушыларға қызмет көрсету үшін салынды. Оны әуежай компаниясы 2019 жылы сатып алып, Jet Park Hotel Hamilton Airport ретінде жұмыс істетеді. 2005 жылы басталған 15,3 миллион NZ$ құнындағы терминал кеңейтілуі еден ауданын 60 пайызға ұлғайтуды, багаж өңдеу аймақтарын жақсартуды, халықаралық және ішкі рейстер тіркеуін жақсартуды және жолаушылардың қауіпсіздігін тексеруді қамтыды. Ол 2007 жылдың соңында аяқталды. Хью МакКарролл 2000 жылдардың басынан 2006 жылдың ақпан айында зейнеткерлікке шыққанға дейін әуежайдың бас директоры болды. Қазіргі бас директор Марк Морган.

Транс-Тасман қызметтерi

1994 жылы әуежай Транс-Тасман әуе бағыттары үшін терминалға айналды, Боинг 727 ұшақтарымен чартерлік рейстерді Kiwi Travel International Airlines (АҚШ-тағы Kiwi International Air Lines емес) ұсынды, ол Брисбен, Сидней және Мельбурн қалаларына қызмет көрсетті. Жаңа Зеландияның Kiwi әуе компаниясы 1996 жылы банкротқа ұшырады, бірақ сол кезде Freedom Air Boeing 737 ұшақтарымен сол бағыттардағы рейстерді бастады. Олар сондай-ақ 2005 жылы Фиджидегі Нади қаласына қысқа мерзімге рейстер жасады. Freedom Air ақырында Хамильтон халықаралық әуежайын өзінің компаниясының хабы етіп белгіледі, бірақ 2008 жылдың 30 наурызында Air New Zealand компаниясы осы әуе компаниясын жапты және өзі толық қызмет көрсете бастады. Ол кезде Airbus A320 ұшағы пайдаланылып келді. 2009 жылдың тамызында жолаушылар саны төмендеп, тұрақты емес деңгейге жеткен кезде Air New Zealand Гамильтоннан Австралияға рейстерді тоқтатты. Virgin Australia сол жылдың соңында аптасына екі рет Брисбенге Boeing 737 800 ұшақтарымен Транс-Тасман рейсіне деген қажеттілікті толтыруға тырысты; алайда жолаушылар саны аз болды және Virgin Australia 2012 жылдың 27 қазанында рейстерді тоқтатты. Осы күннен бері әуежайдан халықаралық рейстер жасалмады.

Ұшуды оқыту

Гамильтон әуежайы L3Harris Airline Academy-дің Жаңа Зеландиялық оқу орталығына орналасқан. L3Harris Airline Academy – L3Harris компаниясының британдық ұшу оқу бөлімшесі, ол әлемдегі көптеген әуе компанияларын, негізінен Ұлыбританиядағы, әсіресе EasyJet, сондай-ақ British Airways, Qatar, Flybe, Thomson, Оман және бұрынғы Thomas Cook және Monarch Airlines сияқты компанияларды жаңадан даярланған ұшқыштармен қамтамасыз етеді. Бұл әуежайдағы жолаушы емес трафиктің көп бөлігі L3Harris-тің оқу ұшулары арқасында пайда болды, олар бір қозғалтқышты Diamond DA20 және Cessna 172, ал екі қозғалтқышты Diamond DA42 Twin Star ұшақтарында жүргізілді. Мектеп 2021 жылдың ақпан айында жабылды, барлық оқу Ұлыбритания мен Португалияға көшірілді. Компания COVID-19 пандемиясын себептердің бірі ретінде көрсетті, бірақ жалғыз себеп емес.

Уайкато аэроклубы 1933 жылдан бері Гамильтон әуежайында орналасқан. Клуб жеңіл спорттық ұшақтардағы демалысқа арналған ұшудан бастап коммерциялық көп қозғалтқышты IFR ұшуға дейін ұшу оқуының толық спектрін ұсынады.

Қуаттары

Қазіргі уақытта әуежайда поршенді қозғалтқыштармен жабдықталған жеңіл ұшақтардан бастап, ATR 72 сияқты коммерциялық турбовинтті ұшақтарға дейін әртүрлі типтегі ұшақтарға қызмет көрсетеді. Әуежай барлық жеңіл бизнес-авиация ұшақтарын, сондай-ақ 40-80 орындық Embraer E195 және Bombardier CRJ200 сияқты өңірлік ұшақтарды қабылдай алады. Әуежайдан 100-200 орындық Boeing 737, Boeing 757 және Airbus A320 сияқты бірнеше авиалайнерлер рейстерді жүзеге асыра алады. Гамильтон әуежайына қонуға рұқсат етілген ең ірі ұшақ – 150-250 орындық Boeing 767. Ірі ұшақтарды тарту және Азия аймақтық рейстерін бастау мақсатында ұшу-қону жолағының ұзындығын 2195 метрден 3000 метрге дейін ұзарту жоспарлары қарастырылып жатыр. Әуежай тәулігіне 24 сағат, аптаның жеті күні жұмыс істейді. 2011 жылдың тамызында Гамильтон халықаралық әуежайы ұшу-қону жолағын 3000 метрге дейін ұзартуға рұқсат алды, бұл көрсеткіш әлемнің басқа аймандарындағы екінші деңгейдегі әуежайлармен, мысалы, Голд-Костпен салыстырылады. Жұмыс 15 жылдық рұқсат мерзімі аяқталар алдында бітіріледі. Әуежайда бір терминал және 6 қақпа бар. Алқап бір мезгілде бес A320/737 800 ұшағын қабылдауға қабілетті.