Кіріспе

Лондон қаласындағы халықаралық әуежай, Англия

Канаданың Онтарио штатындағы әуежай

Ұлыбритания азаматтық авиация органының статистикасы

Лондон Сити әуежайында бір ғана ұшу-қону жолағы бар, сондай-ақ жолаушыларды тасымалдау үшін ұшуға рұқсат беретін CAA қоғамдық пайдалану әуежайы лицензиясы (№ P728) бар; бұл лицензия оқу ұшуларын да қамтиды, бірақ тек осы әуежайда жұмыс істеу үшін ұшқыштарды даярлау мақсатында. 2020 жылғы мәліметтер бойынша, әуежайдың ауданы шамамен алғанда. 2017 жылы Лондон Сити әуежайы арқылы 4,5 миллионнан астам жолаушы өтті. Бұл Лондон аймағын қызмет көрсететін жолаушылар мен ұшақтар саны бойынша Хитроу, Гатвик, Стэнстед және Лютоннан кейін бесінші ең ірі әуежай, ал 2017 жылы Ұлыбританияда 14-ші орында болды. 1982 жылдың 27 маусымында Бримон авиакомпаниясының капитаны Гарри Джи STOLпорт жобасының мүмкіндігін көрсету үшін жақын жердегі Батыс Үндістан доктарындағы Heron Quays-ге de Havilland Canada Dash 7 ұшағымен қонды. Кейін сол жылы LDDC жобаны жүзеге асырудың мүмкіндігі туралы зерттеу жариялады, жергілікті тұрғындар арасында жүргізілген сауалнамада көпшілік әуежайды дамытуды қолдады, ал Mowlem құрылысқа рұқсат алуға өтініш берді. Рұқсат алғаннан кейін құрылыс жұмыстары бірден басталды, ал 1986 жылдың 2 мамырында Уэльс принці Чарльз терминал ғимаратының іргетасын қалады, оны R Seifert and Partners жобалаған. Алғашқы ұшақ 1987 жылдың 31 мамырында қонды, ал алғашқы коммерциялық рейстер 1987 жылдың 26 қазанынан бастап іске қосылды. Королева Елизавета II сол жылдың қараша айында Лондон Сити әуежайын ресми түрде ашты. 1990 жылы әуежай 230 000 жолаушыны қабылдады, бірақ Перс шығанағындағы соғыстан кейін жолаушылар саны күрт төмендеді және 1993 жылға дейін, 245 000 жолаушы тасымалданғанға дейін қалпына келмеді. Осы кезде ұшу-қону жолағының ұзартылуына рұқсат беріліп, ашылды (1992 жылдың 5 наурызында). Сонымен қатар, ұшу жолының бұрышы 5,5 градусқа дейін төмендетілді, бұл еуропалық әуежай үшін әлі де тік (әуежайдың ұшу жолының бұрышы әдетте 3,0 градус), бірақ BAe 146 өңірлік реактивті ұшақтары мен Airbus A318 сияқты кең ауқымды ұшақтарға қызмет көрсетуге жеткілікті болды. 2001 жылы Лондон Сити әуежайына терминалдың шығысында төрт қосымша ұшақ тұрақтарымен және төрт жаңа қақпамен кеңейтілген алқап салуға рұқсат берілді; олар 2008 жылдың 30 мамырында пайдалануға берілді. Олар "Король Георг V" догының суы үстінде тіректе орнатылған. British Airways 2009 жылдың қыркүйегінде әуежайдан алғашқы тұрақты трансатлантикалық рейстерді бастады, арнайы жабдықталған Airbus A318 ұшағымен Шаннон арқылы Нью-Йорк қаласының Джон Ф. Кеннеди халықаралық әуежайына күніне екі рет рейстер жасады. A318 – BA компаниясының алдыңғысы BOAC 1958 жылдың 4 қазанында De Havilland Comet 4 ұшағымен трансатлантикалық реактивтік рейстерді бастағанынан бері трансатлантикалық рейстерді орындайтын ең кішкентай ұшақ. British Airways компаниясының бас директоры Вилли Уолш авиация көміртегі шығарындыларын қысқартуға Біріккен Ұлттар Ұйымына уәде бергеннен кейін, рейстің алғашқы күні Plane Stupid және Fight the Flights белсенділері бизнес костюмдерімен келіп, рейсті бұзды.

Лондон Олимпиадасы 2012

2012 жылғы Лондондағы жазғы Олимпиада ойындарына дейін терминалға 7 миллион фунт стерлингтен астам (2011 жылы) инвестиция салынып, Орталық іздеу аймағы кеңейтілді және басқа да жақсартулар жасалды. Бірақ, Олимпиада кезінде әуежай тек бірнеше сағатқа ғана ашылды, қауіпсіздік шаралары үшін көшелерге шектеулер қойылды, сондай-ақ, ұшу-қону жолағының қысқа болуы және төмен сыйымдылықтағы тұрақтар көптеген алыс рейстерді қабылдауға мүмкіндік бермеді. Дегенмен, бұл әуежай Олимпиадалық парке ең жақын орналасқан, және қалыпты жағдайда автомобильмен 15 минуттық сапармен жетуге болады.

Қазіргі кеңейту

2013 жылдың басында 15 миллион фунт стерлингтік инвестициялық бағдарламаны іске қосу күтілуде. Бұл бағдарламаның мақсаты – батыс пирсты жаңа шығу қақпаларымен және жақсартылған залдармен қайта жаңарту, сондай-ақ халықаралық келген жолаушылар залы мен багаж өңдеу аймақтарын дамыту. Ұлыбритания үкіметінің «Авиатасымалдың болашағы» атты ақ парағына жауап ретінде әуежай операторлары 2030 жылға дейінгі өсуді қамтитын бас жоспарды жасады. 2006 жылдың көктемінде жоспар бойынша халыққа кеңесу өтті, және кеңесуден алынған пікірлерді ескере отырып, ол қайта жарияланды. Бас жоспарда әуежайдың кезең-кезеңмен кеңейтілуі көрсетілген, бұл 2030 жылға қарай жылына 8 миллион жолаушыны қабылдауға мүмкіндік береді. Ол екінші ұшу-қону жолағын салуды немесе әуежай шекарасын едәуір кеңейтуді көздемейді. Аталған дамудың бірінші кезеңі 2015 жылға дейін аяқталады. Оған шығыс алқаптың кеңейтілуі және осы алқаптың оңтүстігінде жаңа «саусақ» пирсын салу кіреді, бұл жаңа тұрақ орындарындағы ұшақтарға жолаушылардың қол жеткізуін қамтамасыз етеді. Сондай-ақ терминал ғимараты теміржол станциясымен арасындағы үшбұрышты жерді пайдалану үшін кеңейтіледі. Корпоративтік авиацияға қызмет көрсететін ағымдағы авиоорталық кеңейтіледі, ұшақтарды күтіп-жөндеу үшін жаңа ангар салынады және жаңа өрт сөндіру станциясы салынады. 2 және 3-кезеңдер 2015-2030 жылдар аралығында жүзеге асырылады. Терминалдың шығысында ұшақтарға қосымша тұрақ орындары салынады, ал ұшу-қону жолағының оңтүстігінде және қасында такси жолағы салынады, бұл ұшақтардың ұшу-қону жолағында кері жүру қажеттігін болдырмайды. Бұл екі жоба Король Георг V догының су көлемін одан әрі азайтуды қамтиды. Ағымдағы жанармай қоймасы әуежайдың шығысына көшіріледі, онда ол баржамен жабдықталады және гидрант жүйесіне қосылады, осылайша автомобильдермен және әуежай ішіндегі жанармай тасымалдаушылармен жеткізілімдер тоқтатылады. Ағымдағы ашық автотұрақ көп қабатты автотұрақпен алмастырылады, бұл көліктерді түсіріп, алып кету аймағын кеңейтуге мүмкіндік береді. Авиоорталық және ангар құрылыстары одан әрі кеңейтіледі. Соңында, ағымдағы терминал ғимараты жаңасымен ауыстырылады. 2008 жылдың шілдесінде Ньюхэм кеңесінің жоспарлау бөлімі жоспарлау өтініші бойынша есеп дайындады, онда жоспарлауға рұқсат беру ұсынылды. Кеңестің дамуды бақылау комитеті 2008 жылғы 30 шілдедегі отырысында шешімді кейінге шегерді, себебі Лондон мэрі Борис Джонсон Ұлттық әуе трафигі қызметінің (NATS) зерттеуі жарияланғанға дейін шешімді кейінге шегеруді сұрады. Ньюхэм кеңесі жоспар бойынша 10 000-нан астам жергілікті тұрғынмен кеңес өткізді, олардың 1109-ы жауап берді, 801-і қарсылық білдірді, ал 308-і қолдау білдірді. 2010 жылғы 20 қаңтарда шағым қабылданбады және шағымдануға 14 күн мерзім берілді. Жоспар 2015 жылдың ақпан айында мақұлданды. Алайда, Борис Джонсон 2015 жылдың наурыз айында бұл шешімге қарсы шықты. 2016 жылғы 27 шілдеде Лондон Сити әуежайы 344 миллион фунт стерлингтік кеңейту жоспарына билік органдарынан мақұлдау алды.

Соңғы өзгерістер

2015 жылдың қазан айында Global Infrastructure Partners компаниясы, нысанның 75% үлесіне иелік ете отырып, қалған 25% үлесіне ие Oaktree Capital Management компаниясының келісімімен оны сатуға шығарды. 2016 жылдың ақпан айында Альберта Инвестициялық Менеджмент Корпорациясы (AIMCo), OMERS, Онтарио мұғалімдерінің зейнетақы қоры және Кувейт Инвестициялық Агенттігінің Wren House Infrastructure Management компаниясынан құралған канадалық консорциумға 2 миллиард фунт стерлингке сатылуы расталды. 2016 жылдың қыркүйегінде British Airways экономикалық себептерді келтіре отырып, әуежайдан Нью-Йорк қаласына жасалатын екі күнделікті, ұзақ қашықтықтағы бизнес-класс рейсінің бірін тоқтату туралы хабарлады. 2016 жылғы Лондон мэрі сайлауына Жасыл партиясынан кандидат болған және Лондон Ассамблеясының мүшесі Сиан Берри Лондон Сити әуежайын жабуды және оның орнында аумақты қайта дамытуды ұсынды. Лондон Ассамблеясындағы Жасыл партияның жетекшісі Кэролайн Рассел және бұрынғы еуропарламент депутаты, Лондоннан сайланған және Ламбет кеңесінің мүшесі Скотт Эйнсли де оның жабылуын қалады. 2020 жылдың наурыз айында British Airways COVID-19 пандемиясына байланысты Нью-Йоркке бағытталған күнделікті рейсін тоқтатты. 2020 жылдың қыркүйегінде әуе компаниясы бұл рейстің қайта іске қосылмайтынын мәлімдеді. 2021 жылдың қаңтарында, COVID-19 пандемиясы салдарынан кешіккеннен кейін, әуежай қашықтан басқарылатын әуе қозғалысын бақылау мұнарасымен басқарылатын алғашқы ірі әуежайға айналды. Бұрын әуежай бақылау мұнарасын Суонвикке (Гэмпшир) көшіру туралы шешім қабылданған болатын, онда әуе қозғалысын бақылаушыларға тікелей бейнесін жеткізетін үш кабельдік желі пайдаланылды. 2023 жылдың сәуір айында Лондон Сити 100 миллилитрлік сұйық заттарға қатысты шектеуді алып тастаған Ұлыбританиядағы алғашқы ірі әуежай болды. Лондон Сити әуежайы арқылы саяхаттайтын жолаушылар 2006 жылдан бері қол жүгінде 2 литрге дейін сұйық заттарды алып жүруге мүмкіндік алды.

Қызмет көрсететін жерлер

Лондон қаласы әуежайының Лондонның Docklands және қаржылық ауданына жақын орналасқандығына байланысты, әуежайдың негізгі пайдаланушылары Люксембург және Франкфурт сияқты бағыттарға саяхаттайтын бизнес-саяхатшылар болып табылады, алайда соңғы жылдары Пальма-де-Майорка, Малага немесе Шамбери сияқты демалыс бағыттарының саны артты. Лондон қаласы әуежайы қыс айларында ең көп қызмет көрсетеді, осы кезде British Airways және Swiss International Air Lines сияқты бірнеше әуе компаниялары тау шаңғысы курорттарына қатынайтын бағыттарға рейстер ұйымдастырады. Цюрих, Женева және Милан қысқы спортқа құмар жандар арасында ең танымал бағыттардың қатарында. 2020 жылдың шілде айында British Airways 2009 жылдан бері жүзеге асырып келген Лондон қаласы мен Нью-Йорк JFK арасындағы барлық бизнес-класс рейстерін тоқтату туралы хабарлады.

Құрылыстар мен пайдаланылған әуе кемелерi

Лондонның орталық бөлігіне жақын орналасқандықтан, әуежайда ұшақтардың қозғалысынан туындайтын шудың әсерін шектеу үшін қатаң ережелер сақталды. Бұл, ұшу-қону жолағының физикалық өлшемдерімен және тік түсу бұрышымен (глиссада) бірге, Лондон Сити әуежайын пайдалана алатын ұшақтардың түрлерін шектейді. Әуежайдың мөлшері мен орналасуы, сондай-ақ такси жолдарының жетіспеуінен туындайтын күрделілік, әуежайдың аса қарбалас уақыттарында қызмет көрсетуді қиындатады. Авиадиспетчерлер сағатына 38-ден астам рейсті басқаруға міндетті, ал 2020 жылдың соңында толық ұзындығындағы айналма жолы ашылғанға дейін, 27-ші жолдан ұшуға немесе 09-шы жолға қонуға дайындалған әрбір ұшақ үшін ұзақ кері жүру қажет болатын. Рейстер дүйсенбіден жұмаға дейін 06:30-дан 22:30-ға дейін, сенбі күндері 06:30-дан 13:00-ға дейін және жексенбі күндері 12:30-дан 22:30-ға дейін жүзеге асырылады. Бұл шектеулер шу деңгейімен байланысты. Ньюэм кеңесі 2023 жылғы 10 шілдеде бұл өтінішті "жақын жерде тұратын халыққа әуежайдың шуы мен қоршаған ортаға тигізетін әсеріне қатысты алаңдаушылықтарды ескере отырып" қабылдамады. Лондон Ситиде ATR 42 (–300 және –500 түрлері), ATR 72, Airbus A318, Bombardier Dash 8 Q400, BAe 146/Avro RJ, Dornier 328, Embraer ERJ 135, Embraer 170, Embraer 190 және Fokker 50 сияқты орта қашықтықтағы ұшақтарды көруге болады. 2009 жылғы 30 қаңтарда ATR 72–500 ұшағымен жүргізілген сынақтар сәтті аяқталды, нәтижесінде ол әуежайда пайдалануға рұқсат алды. Embraer 190SR 2009 жылғы 28 наурыздан бастап сынақтан өтті, содан кейін оған рұқсат берілді. 2017 жылғы 22–23 наурызда A220 100 Канзас штатының Вичита және Салина қалаларында 5,5 градус бұрышпен қону сынақтарын сәтті аяқтады. A220 100 2017 жылғы сәуірде Лондон Ситиде тік қонуға сертификатталды. Бичкрафт Супер Кинг Эйр, Cessna CitationJet сериясы, Hawker 400, Hawker 800, Piaggio Avanti және Dassault Falcon бизнес-ұшақтарының түрлері сияқты корпоративтік ұшақтардың саны артып келеді. Әуежайды бір моторлы ұшақтар мен тікұшақтар пайдалана алмайды; сондай-ақ, демалыс рейстері мен жалғыз пилотпен ұшуға рұқсат жоқ. Әуежайдың мөлшері, солтүстік және оңтүстік жағында орналасқан Royal Albert және King George V доктерімен шектелгендіктен, ұшақтарға арналған жабық техникалық қызмет көрсету орындары да жоқ. 2000 жылдардың соңында AirSea Lines әуежайды гидроұшақтар үшін база ретінде пайдалануды жоспарлаған.

Терминал

Шығыс Лондондағы кеңістік шектеулі болғандықтан және жолаушылар ағыны салыстырмалы түрде төмен болғандықтан, Лондон қаласын қызмет көрсететін Хитроу, Гатвик, Стэнстед, Саутхенд және Лутон сияқты бірнеше басқа әуежайлармен салыстырғанда Лондон Сити әуежайы кішкентай. Әуежайда 18 қақпасы бар екі қабатты жолаушылар терминалы орналасқан, барлығы да тұғырлы аймақтар. Бірінші қабатта тіркелу тізімдемелері және бірнеше сервистік қызметтер орналасқан, сондай-ақ жоғарғы қабаттағы қауіпсіздік тексеруіне апаратын баспалдақ бар, одан кейін әуежай күту залы мен тағы да бірнеше дүкендер орналасқан. Күту залы екі жағындағы иргетастармен байланысты, ал жоғарғы қабаттағы дәліздер жердегі ұшу қақпаларына жетелейді. Әуежайда реактивтік көпірлер болмағандықтан, барлық тұрақтарда жаяу жүріп ұшу тәсілі қолданылады.

Жолдар

+ Лондон қаласына және одан ең қызығушылық танытқан бағыттар (2022) Рейтинг Аэропорт Жалпы жолаушылар саны 2020/2021 жылдармен салыстырғандағы өзгеріс Амстердам 393,748 381.6%2 Эдинбург 304,035 234.3%3 Цюрих 293,822 495.8%4 Франкфурт 226,711 471.9%5 Дублин 206,945 287.2%6 Люксембург 181,670 669.9%7 Глазго 176,763 204.1%8 Берлин 136,281 428.8%9 Белфаст – Қала 121,502 61.4%10 Дюссельдорф 118,997 431.6%

Доклендс жеңіл темір жолы

Лондон Сити әуежайы Лондон Сити әуежайы DLR станциясы арқылы қызмет көрсетеді, ол терминал ғимаратына тікелей іргелес орналасқан биік станция. Бұл станция Доклендс жеңіл темір жолының бір тармағында орналасқан, ол әуежайды Канарь Уорф пен Лондон қаласымен, сондай-ақ Лондон метрополитені, Лондон жерүсті темір жолы, Элизабет желісі, Abellio Greater Anglia, c2c, Thameslink және Оңтүстік-шығыс жоғары жылдамдықты пойыздарымен байланысқан станцияларға қосады.

Елизавета желісі

2006 жылға дейін Солтүстік Лондон желісіндегі Сильвертаун теміржол станциясы әуежайға қызмет көрсетті, бірақ ол Crossrail құрылысы барысында жабылды. 2022 жылдың мамыр айында ашылған Элизабет желісі әуежайдың оңтүстігінен шамамен 300 метрдей өтеді, бірақ онда тоқталмайды. Әуежайға қызмет көрсету үшін Элизабет желісінде жаңа станция ашу туралы ұсыныстар енгізілді, алайда Лондон Сити әуежайы станциясы TfL-дің Crossrail жоспарларына қосылмады.

Жолға кіру

Аэропорт A1020 және A112 тас жолдарымен байланысты. Бұл тас жолдар Кеннинг Таун, Лондон қаласы және Стратфордқа жылдам қол жеткізуді қамтамасыз етеді, сондай-ақ A13 және Солтүстік айналма жолымен (A406) қосылысқа мүмкіндік береді. A13 тас жолы M25 тас жолына оңай қол жеткізуді ұсынады, ал A406 M11 тас жолына жалғанады. Аэропортта қысқа мерзімді және ұзақ мерзімді тұрақтар бар, екеуі де терминалдан жаяу арақашықтықта орналасқан, ал терминал есігінің алдында такси тұрағы бар.

Өзен қайығы

Thames Clippers қызметтері жақын орналасқан Royal Wharf тұрғын үй комплексіндегі жаңа кемежайға тоқтайды, бұл Остер картасы немесе контактісіз смарт-картаны пайдаланып Лондон орталығына саяхаттауға мүмкіндік береді.

Апаттар мен оқиғалар

2009 жылдың 13 ақпанында BA CityFlyer 8456 рейсі (Амстердамнан ұшып келе жатқан Avro RJ100, тіркеу нөмірі G-BXAR) Лондон Сити әуежайына қонған кезде алдыңғы тірегі құлап кетті. Оқиғада 67 жолаушы мен бес экипаж мүшесінің ешқайсысы ауыр жарақат алмады, бірақ үш жолаушы жеңіл жарақат алды; олардың екеуі түнде ауруханада қалды. Ұшақ экономикалық тұрғыдан жөндеуге келмейтіндей зақымданып, 2009 жылдың мамырында сақтандыру компаниясы оны жарамсыз деп жариялады. 2016 жылдың 21 қазанында Лондон Сити әуежайында көз жасы шығаратын газ таратылғаннан кейін 27 адам зардап шекті, олардың екеуі ауыр жарақат алды. Жүздеген жолаушылар уақытша соқырлық пен қышық сезіміне тап болды. Көптеген рейстер жойылды, мыңдаған адамдар қиын жағдайда қалды және Еуропа бойынша үлкен бұзылыстар туды. Бірнеше күннен кейін полиция "террорлық құқық бұзушылықтар" бойынша күдіктіні ұстады, ал бұқаралық ақпарат құралдары оқиғаны террористик шабуыл деп сипаттады. Полиция кейіннен газ баллондарының "зияндар келтіру немесе тәртіпсіздік тудыру" мақсатымен әдейі орналастырылғанын растады. Шабуылдан кейін әуежайдағы қауіпсіздік шаралары күшейтілді.