Кіріспе

Қызметкерге көрсетілген қызметтері үшін жұмыс беруші төлейтін құжат.

Ақы төлеу қағазы, сондай-ақ жалақы чегі, жалақы чекі немесе жалақы чекі деп аталатын бұл құжат, дәстүрлі түрде жұмыс берушінің қызметкерге көрсетілген қызметтері үшін ақы төлеу үшін берген қағаз (чек) құжаты болып табылады. Соңғы уақыттарда физикалық жалақы чектарының орнына қызметкердің таңдалған банк шотына немесе жалақы картасына электрондық тікелей аударымдар көбейіп келеді. Қызметкерлер соңғы төлем сомасының есептелуін көрсететін жалақы туралы мәлімдеме алуы мүмкін. Жалақы туралы мәлімдеме, көбінесе жалақы тікелей шотына түскенін хабарлайтын құжат немесе жалақы чекқа қоса беріледі. Бұл құжатқа жалақы кезеңі үшін жалпы жалақы, сондай-ақ заң бойынша жұмыс беруші міндетті түрде төлейтін салықтар мен басқа да шегерімдер, зейнеткерлік жоспарлары немесе зейнетақы жарналары, сақтандыру, сот шешімі бойынша ұстау немесе қайырымдылық жарналары сияқты жеке шегерімдер туралы ақпарат кіреді. Сомадан осы шегерімдер алынып, соңғы таза жалақы сомасы есептеледі. Кейбір жағдайларда жыл басынан бергі жиынтық сома да көрсетіледі.

Электрондық жалақы чектері

Көптеген дамыған банктік аударым жүйесі бар елдерде, жалақы мен еңбекақы физикалық чектерді пайдаланудың орнына көбінесе электрондық жолмен төленеді. Бұл компанияға чек басып шығару және өңдеуге кететін шығындарды үнемдеуге және алаяқтыққа қарсы күресуге көмектеседі. Дегенмен, кейбір тілдерде "жалақы чек" деген метафоралық сөз қолданылуда, бірақ көбінесе ол нақты чек емес, жалақы тізімі немесе түбірше болып табылады. Кейбір компаниялар жалақы тізімінен қағаз чек пен түбіршені толығымен алып тастады, мұндай жағдайда түбіршенің электрондық нұсқасын веб-сайттан табуға болады. Канаданың көптеген провинциялары мен территорияларында жұмыс берушілерге электрондық жалақы тізімін беруге рұқсат етіледі, егер қызметкерлердің оған құпия қол жеткізімі болса және оны басып ала алса.

Жалақы төлеу карточкасы

Жеке банктік шоты жоқ қызметкерлер үшін көптеген ірі жалақы төлеу қызметтері қызметкердің таза жалақысын жалақы картасына салуға мүмкіндік береді, бұл дебеттік картаға ұқсас пластикалық карта. Жалақы картасы дебеттік карта сияқты жұмыс істейді және қызметкерге жалақысын алуға мүмкіндік береді. Жалақы картасын қолма-қол ақшаға айырбастауға қарағанда пайдалану ыңғайлы емес, себебі картаны қатысатын банкоматтарда қолма-қол ақша алу үшін пайдалануға болады (әдетте қызметкер өз ақшасына қол жеткізу үшін жоғары комиссия төлеуі керек, сондай-ақ күніне алуға болатын сома да шектеулі) немесе дүкендерде тауар сатып алу үшін қолдануға болады. Көптеген жалақы карталары банкоматтарда жалақы төлеу кезеңінде бір реттен астам пайдаланса, комиссия алады. Жалақы картасының шоты жұмыс берушінің атынан ашылған жалғыз банктік шот ретінде жүргізілуі мүмкін. Мұндай жағдайда, банктік шотта осы компанияның жалақы картасы жүйесін пайдаланатын барлық қызметкерлерінің жалақы қаражаты сақталады, ал делдал әрбір қызметкердің алуын компания белгілеген сомаға дейін шектейді. Кейбір жалақы картасы бағдарламалары әрбір қызметкер үшін жеке шот ашады. АҚШ-тағы жалақы карталарының көпшілігі Федералды сақтандыру корпорациясымен сақтандырылған. Компания қызметкерге жалақы картасын беру алдында, бизнес жалақы картасы бағдарламасының операторымен келісімшарт жасасуы керек. Жалақы картасы компаниясы өтінішті қабылдау шарты ретінде "клиентіңізді біліңіз" талабын орындауға міндетті. АҚШ-та жалақы карталары мемлекеттік еңбекақы және жұмыс уақыты заңдарымен, сондай-ақ Электрондық төлемдер туралы заң мен Тұтынушылардың қаржылық қорғалуы туралы заң сияқты бірқатар федералды заңдармен реттеледі. Кәсіпорындар жалақы төлеуге байланысты шығыстарды азайту мақсатында жалақы картасын пайдалануды таңдауы мүмкін. Visa компаниясының мәліметінше, электронды жалақы төлеу жұмыс берушіге 35 цент тұрады, ал қағаз жалақыны басуға 2 доллар жұмсалады.

Жалақы жарналары

Жалақы төлемдері чектерге ұқсайды және банктік жүйе арқылы чектер сияқты өтеді, сондықтан оларды алушылар көбінесе жалақы чектері деп атайды. Бірақ олар чек емес, себебі олар есептік шотына байланыстырылмайды. Оның орнына, олар банктік шотында жоқ "бар қаражаттар" есебінен төленеді, бұл эмитентке төлеуді кейінге жылдыруға мүмкіндік береді. АҚШ-та, әскери және штат, округтік үкіметтер сияқты мемлекеттік органдар жеке тұлғаларға жалақы төлеу және жеткізушілерге төленетін есептер үшін төлемдерді қолданады. Депозитке салынған төлемдер жинау банкіне жіберіледі, ол оларды жинау нысандары ретінде өңдейді, мысалы, мерзімі келген қазына вексельдері, және әр жұмыс күні төлем үшін мемлекеттік органның қазына бөліміне ұсынады. Ұлыбританияда, ұлттық жинақтар мен инвестициялар төлем ретінде, сыйлық облигациясы таңдалғанда төлемдер қолданылады.