Эвзебийдің 325 ж. жасалған "Хроникасы": әлем тарихы, кестелер мен дереккөздер. Константин I дәуіріне дейінгі оқиғалар тізімі. Тарих зерттеушілеріне арналған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Евсевийдің хронологиялық кестелері, шамамен 325 ж.
Chronological tables by Eusebius, c. 325
Хроника немесе Жылнама (грекше: Παντοδαπὴ ἱστορία Pantodape historia, "Көне тарих") – Кесариялық Евсевийдің екі кітаптан тұратын еңбегі. Ол 4-ші ғасырдың басында құрастырылған болуы мүмкін. Кітапта Ыбырайымнан бастап, Константин I-нің 325 жылы тойлаған 20 жылдық мерейтойына дейінгі әлем тарихы қамтылған. Бірінші кітапта ертерек авторлардың үзінділері келтірілген, ал екінші кітапта техникалық тұрғыдан жаңашыл кесте түріндегі даталар мен оқиғалар тізімі берілген. Алғашқы грек мәтіні жоғалған, бірақ кейінгі жылнама жазушыларында маңызды цитаталар сақталған. Екі кітаптың көп бөлігі армян тіліне аудармада сақталған. Екінші кітаптың толық нұсқасы Иеронимнің латын тіліне аудармасында бар. Сондай-ақ, Яков Эдесса және одан кейін Михаил Сирин сияқты кейінгі сириялық авторлардың еңбектерінде де үзінділер кездеседі. Жылнама 325 жылға дейінгі кезеңді қамтиды және "Шіркеу тарихынан" бұрын жазылған.
The Chronicon or Chronicle (Greek: Παντοδαπὴ ἱστορία Pantodape historia, "Universal history") was a work in two books by Eusebius of Caesarea. It seems to have been compiled in the early 4th century. It contained a world chronicle from Abraham until the vicennalia of Constantine I in A. D. 325. Book 1 contained sets of extracts from earlier writers; book 2 contained a technically innovative list of dates and events in tabular format. The original Greek text is lost, although substantial quotations exist in later chronographers. Both books are mostly preserved in an Armenian translation. Book 2 is entirely preserved in the Latin translation by Jerome. Portions also exist in quotation in later Syriac writers such as the fragments by James of Edessa and, following him, Michael the Syrian. The Chronicle as preserved extends to the year 325, and was written before the "Church History".
Мазмұны
Бұл еңбек екі бөлімнен тұрады. Бірінші бөлім (грекше Хронография, "Жылнамалар") халықтар бойынша реттелген, көздерден алынған жалқы тарихтың қысқаша мазмұнын ұсынады. Екінші бөлім (грекше Chronikoi kanones, "Хронологиялық қағидалар") тарихи материалды қатар бағандарда келтіреді, бұл әр жолы бір жылды көрсететін параллель уақыт сызығына тең. Бұл 776 ж.б.д. - 217 ж.х. аралығындағы стадион (жүгіру) жарысының жеңімпаздарының ең толық сақталған тізімі. Бұл кестелер Жеронимнің латын тіліне аудармасында толығымен сақталған, ал еңбектің екі бөлігі де армян тіліне аудармада қол жетімді. Бұл жұмысты Византияның кейінгі хронографтары, әсіресе Георгий Синцелл арқылы қайта құруға болады.
The work was composed divided into two parts. The first part (Greek, Chronographia, "Annals") gives a summary of universal history from the sources, arranged according to nations. The second part (Greek, Chronikoi kanones, "Chronological Canons") furnishes a synchronism of the historical material in parallel columns, the equivalent of a parallel timeline, where each line is a year. It is the longest preserved list of Olympic victors, containing however mainly the stadion (running race) winners from 776 B. C. to A. D. 217. These tables have been completely preserved in a Latin translation by Jerome and both parts are still extant in an Armenian translation. The work may be reconstructed from later chronographers of the Byzantine, especially George Syncellus.