Кіріспе

Нагу аралы, Финляндия. Själö немесе Nagu Själö (швед тілінде) немесе Seili (фин тілінде) – Нагудың негізгі аралдарынан тыс, Архипелаг теңізінде, Финляндияның оңтүстік-батыс жағалауында орналасқан шағын арал (солтүстіктен оңтүстікке шамамен). Själö Паргас қауымдастығының құрамына кіреді. Арал шіркеуі мен табиғатымен, ғылыми-зерттеу институтымен және бұрынғы ауруханасымен әйгілі. Весстеболандта тағы бір Селё орналасқан, ол бұрынғы Хоутскер және Инио қауымдастықтарының шекарасында. 2292 Сейли астероиды осы аралдың құрметіне аталған.

Тарих

Фин тіліндегі аралдың атауы – Сейли, швед тіліндегі Själö («мөр аралы» ағылшын тілінде, själ – мөрдің (säl) ескі түрі). Аралдың аты ежелгі заманда мөрлердің паналаған жері болғанын және мөр аулаушылардың қызығушылығын тудырғанын көрсетеді. Шын мәнінде, Själö сол кезде және кем дегенде 18 ғасырға дейін терең емес бұғазбен бөлінген екі аралдан тұрған. Бұл бұғаз соңғы мұз дәуіріндегі мұздықтардың қысылуынан кейін теңізден жердің көтерілуі салдарынан жоғалып кеткен. 1620 жылдары Själö-де алғашқы аурухана құрылды. Оған дейін аралдарда патшаға тиесілі екі шаруашылық болған, сондықтан Түрку қаласының шетіндегі жалпақ ауруханасын көшіру үшін қолайлы арал іздеген кезде билік оларды пайдаланды. 1619 жылы Швеция королі Густав Адольфтың жарлығымен Туркудегі аурухана ғимараты, шіркеуден басқа, өртеліп, пациенттер Själö-ге жеткізілді. Själö-дегі жалпақ аурухана әулие Георгийге арналған. Соңғы жалпақ аурумен ауырған пациент 1785 жылы қайтыс болды, ал Själö-дегі мекеме 1962 жылға дейін аурухана немесе психикалық аурулары бар адамдарды қамау орны болды. Аурухана ауыл шаруашылығы және балық аулау арқылы өздігінен қамтамасыз етілді. Аралдағы қазіргі ғимараттар, шіркеу (1733 жылы салынған) және пасторлық үй (1791 жылы салынған) есепке алғанда, 19 және 20 ғасырларға жатады, олардың көпшілігі психиатриялық аурухана үшін салынған. (дереккөз: E M Vilho). Қазіргі уақытта аралда Түрку университетінің құрамына кіретін Архипелаг зерттеу институты орналасқан. Зерттеулер айналасындағы Архипелаг теңізіне, сондай-ақ Балтық теңізінің барлық бөлігіне бағытталған.

Кемежайлар

Бір кішкентай порты бар, шығыс жағында қонақтар үшін, ал батыс жағында паром үшін.

Själö халықтық мәдениетте

Сейли – Джени Вартиайненнің фин тіліндегі поп-альбомы, ол аралдың фин тіліндегі атына байланысты аталған. Йоханна Холмстремнің 2017 жылғы "Själarnas ö" ("Жан аралы") романы осы аралда өтеді.