Кіріспе

Британдық солдат, антрополог және пэр (1885–1964)

Фитцрой Ричард Сомерсет, 4-ші Барон Раглан FRAI (10 маусым 1885 – 14 қыркүйек 1964) – британдық солдат, жазушы және әуесқой антрополог. Оның кітаптарының ішінде "Батыр: дәстүр, миф және драма бойынша зерттеме" және Сирил Фокспен бірлескен "Монмутшир үйлері" бар.

Өмір

Фицрой Ричард Сомерсет, Барон Раглан тағының мұрагері, 1885 жылдың 10 маусымында Джордж Фицрой Генри Сомерсет, 3-ші Барон Раглан мен оның әйелі Леди Этель Джемима Понсонби отбасында дүниеге келді. Ол Сандройд мектебінде, Итон және Корольдік әскери колледжінде, Сандхерсте білім алды және 1902 жылдың 10 маусымында Корольдік Монмутшир корольдік инженерлерінің милиция полкінде екінші лейтенант болып тағайындалды. 1905 жылы ол британ армиясына қабылданды және Гренадерлік гвардияға офицер болып кірді. Оның әскери мансабы Гонконг губернаторының көмекшісі қызметін, 1913-1919 жылдары Египет армиясындағы қызметін, Судандағы округ комиссары және Палестина мен Трансиорданиядағы саяси офицер болып жұмыс істеуін қамтыды. Египеттегі қызметі үшін ол Нил орденінің офицері атанды. 1922 жылы майор шындығында армиядан зейнетке шықты. 1921 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін ол 4-ші Барон Раглан тағын мұраға алды және армиядан зейнетке шыққаннан кейін Монмутширдегі Уск маңындағы Сефнтилла сотына оралды. Жергілікті мәселелерге белсенді қатысып, ол 1909 жылдан бастап округтің бейбіт судьясы болды және жиырма бір жыл (1928–1949) бұрынғы Монмутшир округтік кеңесінің мүшесі болды. Ол скаут қозғалысына үлкен қызығушылық танытты, 27 жыл бойы (1927–1954) Монмутшир округінің комиссары болды және 1942 жылдан 1964 жылға дейін Монмутширдің лорд-лейтенанты қызметін атқарды. Өмірі бойы антропология, саясаттану және архитектура сияқты тақырыптарды зерттеді және жазды. Монмутширдің ежелгі ескерткіштеріне деген қызығушылығы оны сэр Сирил Фокспен бірге округтің ортағасырлық және кейінгі тұрғын үй архитектурасы туралы үш томдық «Монмутшир үйлері» кітабын жазуға итермеледі. 1933 жылы ол Британдық ғылымды дамыту қауымдастығының H (антропология) бөлімінің президенті болды, ал 1945 жылдан 1947 жылға дейін Фольклор қоғамының президенті болды. Уэльс Ұлттық мұражайының өнер және археология комитетінің төрағасы (1949–1951) және 1957–1962 жылдары Уэльс Ұлттық мұражайының президенті, сондай-ақ 1955–1957 жылдары Корольдік антропологиялық институтының президенті болды. Лорд Раглан өмірі бойында түрлі дау-дамайлардың ошағы болды. 1938 жылы ол Ақпарат министрлігіндегі қызметінен бас тарту ниетін білдірді, себебі ол жалақысын ақтауға жеткілікті жұмыс істемейтінін мәлімдеді. 1958 жылы ол валли тілін «өлі тіл» деп жариялап, валли ұлтшылдық сезімдерін қоздырды. Оның Уэльс Ұлттық мұражайынан кетуін талап етті, бірақ ол өз ұстанымынан мойын бұрмады. (Раглан барондығының ұраны: Mutare vel timere sperno – «Мен өзгеруге немесе қорқуға қарсымын»). Лорд Раглан 1964 жылдың 14 қыркүйегінде қайтыс болды.

Леди Раглан

1923 жылғы 9 сәуірде Раглан Джулия Гамильтонға (7 қаңтар 1901 жыл - 17 сәуір 1971 жыл) үйленді, ол лейтенант-полковник Роберт Гамильтон Уднидің, 11-ші Белхейвен және Стентон лордының Кэтлин Гонвилл Бромхедке үйленуінен туған қызы еді. Олардың бес баласы болды, ал біріншісі туғаннан кейін бірнеше күн өткен соң қайтыс болды. Леди Раглан халықтық мүсіндемелерді зерттеуге де үлес қосты. 1939 жылы «Folklore» журналында жарияланған мақаласында ол Еуропаның көптеген шіркеулерінде кездесетін жапырақты бас мүсіндерін атау үшін алғаш рет «Жасыл адам» терминін қолданды. Ол бұл терминді өзі ойлап тапқан деген қате пікір жиі айтылады, бірақ оның өзінің жазбаларын оқығанда немесе OED-ге жүгінгенде бұл жоққа шығарылады; бұл термин кем дегенде 16 ғасырдан бері мерекелерде костюм киген тұлғаларға, содан кейін пабтардың аттарына қолданылып келген.

Әдеби шығармалары

Ол көптеген қоғамдардың белсенді мүшесі болған және ұлттық институттардағы әкімшілік қызметке қызығушылық танытқан, сонымен қатар археология мен антропология саласында бірнеше кітаптар мен мақалалар жариялаған. Оның алғашқы кітабы – «Джокастаның қылмысы: инцест және инцест табуларын зерттеуге арналған антропологиялық зерттеу» 1933 жылы жарық көрді. Одан кейін ол соғыстың пайда болуы, дамуы және алдын алу туралы «Бейбітшілік ғылымы» атты еңбегін жариялады. Лорд Рагланның «Батыр: дәстүр, миф және драманы зерттеу» атты еңбегі 1936 жылы жарық көрді. Кітаптың негізгі тезисі – мифологиядағы батырлар тұлғалары тарихи факт емес, ритуалдық драмадан туындаған. Кітаптың ең әсерлі тарауында ол құдай-батырлардың 22 ортақ белгісін сипаттайды, оларды «мифтік батыр архетипі» деп атайды. Содан кейін Раглан бірнеше батырдың өмірін талдап, тақырыптық элементтер үшін ұпай (балл) береді, ең жоғары мүмкін ұпай – 22. Ол Эдип, Тесей, Ромул, Геракл, Персей, Ясон, Беллерофонт, Пелопс, Асклепий, Дионис, Аполлон, Зевс, Жозеф, Мұса, Ілияс, Вату Гунун, Никанг, Сигурд (немесе Зигфрид), Лью Ллавгифс, Артур және Робин Гудты қарастырады. Эдип 21 ұпаймен ең жоғары балл жинайды. Бұл үлгі басқа батырларға да қолданылды, соның ішінде Беовульф пен Гарри Поттерге де. Рагланның зерттеуінен Иса да бірқатар белгілерге сәйкес келсе де, оны зерттеуден шығарғаны маңызды. Кейінірек Раглан, баспагерімен келіспеушіліктен қашықтау үшін Исаны қоспағанын айтты. Ашық дінсіз және белсенді гуманист болған Раглан 1960 жылдары британдық парламентте барлық партиялық парламенттік гуманистік тобын құрған депутаттар мен пэрлердің қатарында болды. Ол Британ гуманистік қауымдастығының мүшесі болды және оның кеңесші кеңесінде қызмет етті.