Жұқпалы түрдегі тыныш, егеуқұрттар арқылы таралатын ауру. Белгілері: бас ауруы, қызба, бұлшық ет және буын ауруы, жүрек айну. Көбінесе вирустық инфекциямен шатастырылады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тышқан тифі, сондай-ақ эндемикалық тиф немесе көскі тиф деп те аталады, бұл құрттар (Xenopsylla cheopis) арқылы, әдетте егеуқұйрықтарда тарайтын тифтің бір түрі. Бұл эпидемиялық тифтен өзгеше, ол көбінесе құтырлар арқылы беріледі. Тышқан тифі жиі танылмайды, себебі оны көбінесе вируспен туындаған аурулармен шатастырады. Жұқтырған көптеген адамдар құрт шаққандарын білмейді. Тарихи тұрғыдан алғанда, "аштық тифі" термині Бірінші дүниежүзілік соғыстың соңында Германиядағы британдық әскери тұтқындары Германиядағы жағдайды сипаттағанда қолданылған.
Murine typhus, also known as endemic typhus or flea borne typhus, is a form of typhus transmitted by fleas (Xenopsylla cheopis), usually on rats, in contrast to epidemic typhus which is usually transmitted by lice. Murine typhus is an under recognized entity, as it is often confused with viral illnesses. Most people who are infected do not realize that they have been bitten by fleas. Historically the term "hunger typhus" was used in accounts by British POWs in Germany at the end of World War I when they described conditions in Germany.
Белгілері мен симптомдары
Эндемиялық тифтің белгілері бас ауруы, қызба, бұлшықет ауруы, буын ауруы, жүрек айну және құсуды қамтиды. Науқастардың 40–50% белгілердің пайда болуынан кейін алты күннен соң ерекше бөртпеге шалдығады. 45% дейін науқастарда шатасу, маңғығу, құрысу немесе тепе-теңдіктің бұзылуы сияқты неврологиялық белгілер дамиды. Симптомдар қызылшаға, қызылшаға немесе тіпті таулы аймақтық қызбаға ұқсауы мүмкін. Бұл симптомдардың себебі рикетсиядан туындаған васкулит болуы мүмкін.
Symptoms of endemic typhus include headache, fever, muscle pain, joint pain, nausea and vomiting. 40–50% of patients will develop a discrete rash six days after the onset of signs. Up to 45% will develop neurological signs such as confusion, stupor, seizures or imbalance. Symptoms may resemble those of measles, rubella, or possibly Rocky Mountain spotted fever. These symptoms are likely caused by a vasculitis caused by the rickettsia.
Себептер
Оны Rickettsia typhi бактериясы тудырады және оны тышқандарда кездесетін блохтар таратады. Сыңар блохтары ең көп таралған векторлар болса, мысық блохтары мен тышқан блохтары жұқтырудың сирек кездесетін жолдары. Бұл блохтар инфекцияға шалдықпайды. Адамға жұғу, блохтың нәжісімен ластанған шағу орындары арқылы жүреді. Тышқандар, мысықтар және опоссумдар рикетсияның қоныстануын қамтамасыз етеді, оған өмірлік циклының барлық кезеңінде мезгілдік үй иесі болады. Тышқандар инфекцияны дамыта алады және оларды шаққан басқа блохтарға инфекцияны таратуға, сондай-ақ адамдарға жұқтыратын жұқтырған блохтардың санын көбейтуге көмектеседі. Көбінесе эндемиялық тифті Rickettsia felis тудырады және оны мысықтар немесе опоссумдар таситын блохтар таратады. Америка Құрама Штаттарында мысық тифі көбінесе Оңтүстік Калифорнияда, Техаста және Гавайиде кездеседі. Кейбір зерттеулерде балалардың 13%-ында инфекцияға қатысты серологиялық белгілер анықталды.
It is caused by the bacterium Rickettsia typhi, and is transmitted by the fleas that infest rats. While rat fleas are the most common vectors, cat fleas and mouse fleas are less common modes of transmission. These fleas are not affected by the infection. Human infection occurs because of flea fecal contamination of the bites on human skin. Rats, cats, and opossums maintain the rickettsia colonization by providing it with a host for its entire life cycle. Rats can develop the infection, and help spread the infection to other fleas that bite them, and help multiply the number of infected fleas that can then infect humans. Less often, endemic typhus is caused by Rickettsia felis and transmitted by fleas carried by cats or opossums. In the United States of America, murine typhus is found most commonly in southern California, Texas and Hawaii. In some studies, up to 13% of children were found to have serological evidence of infection.
Диагностика
2014 жылдан бастап ерте диагностикалау клиникалық күдікке негізделеді, ал зертханалық нәтижелер аурудың бар екенін растамай тұрып емдеу тағайындалады. Инфекцияның басталуы мен қандағы антиденелердің пайда болуы арасындағы уақыт айырмасының болуына байланысты, серологиялық тесттер тек растау және ретроспективті мақсатта қолданылады. Weil-Felix агглютинациялық реакциялары ауруды анықтау үшін жеткілікті сезімтал емес. R. typhi антигендеріне қатысты жанама флуоресценциялық антиденелерді анықтау – диагностикалаудың ұсынылатын тәсілі: инфекцияның алғашқы аптасында барлық жағдайлардың жартысында, ал 15-ші күнге дейін дерлік барлық жағдайларда диагностикалық титрлер анықталады. Рикетсиялардың ортақ антигендерге ие болуы, стандартты серологиялық зерттеулердің мысық тифі мен эпидемиялық тифтің арасын ажыратуға мүмкіндік бермейді. Бактериялық егістер сирек жасалады, себебі олар диагностика үшін жоғары дәлдікке ие болғанымен, оларды дайындаумен байланысты биологиялық қауіптер көбінесе тым жоғары деп есептеледі.
as of 2014, early diagnosis continued to be based on clinical suspicion, and treatment of the disease is indicated even before laboratory results confirm its presence. Because of the lag between the onset of infection and the appearance of antibodies in a blood test, serologic tests are merely confirmatory and retrospective. Weil Felix agglutination reactions are not sensitive to the disease. Indirect fluorescence antibody assays that are specific to R. typhi antigens are the recommended route for detection and diagnosis: diagnostic titers are present in half of all cases within the first week of infection and in nearly all cases by day 15. The sharing of antigens by rickettsiae means routine serologic evaluation will not distinguish between murine typhus and epidemic typhus. Bacterial cultures are rarely performed because although they are highly accurate for diagnosis, the biohazard risk of generating them is often considered too high.
Емдеу
Ауру емделмесе өлімге әкелуі мүмкін, бірақ эндемиялық тиф антибиотиктермен жоғары дәрежеде емделеді. Көптеген адамдар толыққанды сауығып кетеді, бірақ қарттарда, денсаулығы нашар қалған немесе иммундық жүйесі нашарлаған науқастарда өлім жағдайлары болуы мүмкін. Ең тиімді антибиотиктерге тетрациклин және хлорамфеникол жатады. АҚШ-та CDC тек доксициклин қолдануды ұсынады.
The disease can be fatal if left untreated, but endemic typhus is highly treatable with antibiotics. Most people recover fully, but death may occur in the elderly, severely disabled or patients with a depressed immune system. The most effective antibiotics include tetracycline and chloramphenicol. In the United States, the CDC recommends solely doxycycline.