Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз тілінің жергілікті түрлері
Family of local language varieties
Француз тілінің түрлері Францияда және бүкіл әлемде қолданылады. Францияның франкофондары көбінесе Парижде сөйленетін және стандарт саналатын метрополиялық француз тілін қолданады, бірақ кейбіреулері оңтүстік француз тілі сияқты аймақтық диалекттерді немесе түрлерін де қолданады. Франциядан тыс Еуропада бельгиялық француз, швейцариялық француз тілдері, ал Италияда – Аоста француз тілі бар. Канадада француз тілі ағылшын тілімен бірге ресми тіл болып табылады; Канададағы француз тілінің екі негізгі диалектісі – канадалық француз және академиялық француз тілі. Стандартты француз тілі (мысалы, француз тілін сөйлейтін ағылшын тілділер немесе Канададағы франкофондар басқа диалектті қолданғанда) де Канада француз тілі деп топталады. Ливанда француз тілі 1941 жылға дейін ресми тіл болды және онда қолданылатын негізгі диалект – ливандық француз немесе Левант француз тілі. Левант француз тілімен Салоника, Стамбул және Смирнадағы сефард яхудилері, Кіші Азияның қалалық орталықтарындағы армяндар мен грек буржуазиясы, Алеппо мен Бейруттағы сириялық католиктер мен мелкиттер де сөйлескен. Бұл талқылау француз тілінің түрлеріне қатысты, Францияда сөйленетін француз тілінің роман тілдеріне (кейде диалекттер деп есептеледі) (мысалы, Пикард, Лимузен, Гаскон және т.б.; осы тілдер үшін: Langues d'oïl, Francoprovençal, Occitan және Франция тілдері) емес. Сондай-ақ, француз тіліне негізделген креол тілдері де жеке тілдер саналады.
Varieties of the French language are spoken in France and around the world. The Francophones of France generally use Metropolitan French (spoken in Paris and considered standard) although some also use regional dialects or varieties such as Meridional French. In Europe outside France there are Belgian French, Swiss French, and in Italy Aostan French. In Canada, French is an official language along with English; the two main dialects of French in Canada are Canadian French and Acadian French. Standard French (e. g. used by Anglophones speaking French or by Francophones in Canada using a different dialect) is also commonly grouped as Canadian French. In Lebanon, French was an official language until 1941 and the main dialect spoken there is Lebanese French or Levantine French. Levantine French was also spoken by Sephardic Jews in Salonica, Istanbul and Smyrna, by Armenians and Greek bourgeois in the urban centres of Asia Minor, by Syrian Catholics and Melkites in Aleppo and Beirut. Note that the discussion here refers to varieties of the French language, not to the Romance sister languages (sometimes considered dialects) of French spoken in France (e. g. Picard, Limousin, Gascon, etc. ; for these languages see: Langues d'oïl, Francoprovençal, Occitan and languages of France). See also French based creole languages, which are also considered separate languages.
Гаити
Гаити француз тілі – Гаитиде қолданылатын француз тілінің бір түрі. Гаити француз тілі мен Франциядағы стандартты француз тілінің арасындағы басты айырмашылық – гаитиліктердің айту ерекшелігінде, яғни креол тіліне тән, бірақ көзге көрінбейтін интонацияда болады. Соған қарамастан, Камбоджада бұрынғы француз Индокитайы елдерінің арасында франкофонды халықтың саны ең аз.
Haitian French is the variety of French spoken in Haiti. The main difference between Haitian French and the Metropolitan French is in the Haitian speaker's intonation, a rather subtle creole based tone being used. Nevertheless, Cambodia has the smallest Francophone population of former French Indochina.
Үнді французшасы
Үнді француз тілі – бұл Пондишери, Чанданнагар, Караикал, Маэ және Янам бұрынғы колонияларындағы кейбір үндістердің сөйлейтін француз тілі. Оған тамил (Пуджучерри тамил диалектісі), телугу (Янам телугу диалектісі) және малаялам (Маэ малаялам диалектісі) сияқты дравид тілдерінің айқын әсері бар.
Indian French is the French spoken by some Indians in the former colonies of Pondichéry, Chandannagar, Karaikal, Mahé and Yanam. There is a considerable influence from Dravidian languages like Tamil (Puducherry Tamil dialect), Telugu (Yanam Telugu dialect) and Malayalam (Mahé Malayalam dialect).
Лао
Лаоста француз тілінде сөйлейді. Оның тамыры Францияның Индокитайды отарлау дәуіріне дейін жетеді, бірақ ел тәуелсіздік алғаннан және коммунистер билікке келгеннен кейін тілдің қолданылуы азайды. Қазір тілді жаңартуға байланысты француз тілін оқып жатқан студенттердің саны 35%-ға жетті. Бүгінде еврей француз тілінде цифрлық және баспа түріндегі ақпарат құралдары бар. Ол Зарфати тілінен туындамаған.
Lao French is spoken in Laos. It goes back to the French colonization of Indochina despite a decline in the language after the country's independence and the communist takeover. A revival has now raised the number of students learning French to 35%. Today there is media, both digital and physical in Jewish French. It is not descendent from Zarphatic.
Оңтүстік
Оңтүстік француз тілі (фр. français méridional) — Окситанияда сөйленетін француз тілінің аймақтық түрі. Окситан тілінің күшті ықпалы бар.
Meridional French (French: français méridional) is the regional variant of the French spoken in Occitania. It is strongly influenced by Occitan.
Швейцария
Швейцариялық француз тілі – Швейцарияның франкоязықты аймағы Романияда қолданылатын француз тілінің бір түрі. Швейцариялық француз тілі мен париждік француз тілі арасындағы айырмашылықтар шағын және көбінесе сөздікпен байланысты.
Swiss French is the variety of French spoken in the French speaking area of Switzerland known as Romandy. The differences between Swiss French and Parisian French are minor and mostly lexical.