Дофамин рецепторы D4 (DRD4) гені – адам ақыл-есі, тәртібі, аурулары (шизофрения, паркинсон) және тәбет бұзылыстарымен байланысты. Ген 11-ші хромосомада орналасқан.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Адам (Homo sapiens) түліндегі протеин кодилеуші ген
Protein coding gene in the species Homo sapiens
DISPLAYTITLE:Дофамин рецепторы D4
DISPLAYTITLE:Dopamine receptor D4
Дофамин рецепторы D4 – 11-шы хромосоманың 11p15.5 локусында орналасқан генмен кодталған, дофамин D2-ге ұқсас G протеинімен жұптасқан рецептор. DRD4 құрылымы антипсихотикалық препарат немонапридпен кешенде сипатталған. Басқа дофамин рецепторларының субтиптері сияқты, D4 рецепторы да дофамин нейротрансмиттерімен белсендіріледі. Ол шизофрения және екіполярлық бұзылу, АДҚС, тәуелділік мінез-құлық, Паркинсон ауруы және анорексия нервоза сияқты тамақтану бұзылулары сияқты көптеген неврологиялық және психиатриялық жағдайлармен байланысты. DRD4 пен шекаралық жеке тұлғалық бұзылысы арасында әлсіз байланыс анықталған. Бұл рецептор сонымен қатар шизофрения мен Паркинсон ауруын емдеуге қолданылатын препараттардың нысаны болып табылады. D4 рецепторы D2-ге ұқсас саналады, себебі белсендірілген рецептор аденила́т циклаза ферментін тежейді, осылайша жасуша ішіндегі екінші хабаршы – циклдік АМФ-ның концентрациясын төмендетеді.
The dopamine receptor D4 is a dopamine D2 like G protein coupled receptor encoded by the gene on chromosome 11 at 11p15.5. The structure of DRD4 has been reported in complex with the antipsychotic drug nemonapride. As with other dopamine receptor subtypes, the D4 receptor is activated by the neurotransmitter dopamine. It is linked to many neurological and psychiatric conditions including schizophrenia and bipolar disorder, ADHD, addictive behaviors, Parkinson's disease, and eating disorders such as anorexia nervosa. A weak association has been drawn between DRD4 and borderline personality disorder. It is also a target for drugs which treat schizophrenia and Parkinson's disease. The D4 receptor is considered to be D2 like in which the activated receptor inhibits the enzyme adenylate cyclase, thereby reducing the intracellular concentration of the second messenger cyclic AMP.
48 негізді жұп VNTR
3-экзондағы 48 негіз жұптарынан құралған өзгермелі сандық тандемді қайталану (VNTR) 2-ден 11 қайталануға дейін ауыспалы. DRD4 7R, DRD4-тің 7 қайталану (7R) нұсқасы (DRD4 7 қайталану полиморфизмі), бірнеше мета-талдауларда және басқа да психологиялық қасиеттер мен ауруларда назар аудару тапшылығы синдромы (ADHD) дамуға бейімділікпен байланыстырылған. DRD4 7 қайталану полиморфизмі бар ересектер мен балаларда естілу арқылы шақырылған гамма осцилляцияларының өзгеруі байқалады, бұл назарды өңдеумен байланысты болуы мүмкін. Аллельдердің жиілігі популяциялар арасында кеңінен өзгереді, мысалы, 7 қайталану нұсқасы Америкада жоғары, ал Азияда төмен. Полиморфизмдердің "ұзын" нұсқалары – 6-дан 10 қайталануға ие аллельдер. 7R допамин молекулаларына нашаррақ реакция жасайтындай көрінеді. 48 негіз жұптық VNTR оның эволюциясы және адам мінез-құлқындағы рөлі туралы көптеген болжамдардың нысаны болды. 7R аллелі шамамен 40 000 жыл бұрын іріктелген болуы мүмкін. Соңғы 30 000-1000 жылдарда алысқа көшіп кеткен популяцияларда 7R/ұзын аллельдердің жиілігі жоғары екені анықталды. Сондай-ақ, көшпелі халықтарда 7R аллельдерінің жиілігі отырықшы халықтарға қарағанда жоғары екені көрсетілді. Жақында көшпелі Ариял еркектерінде 7R аллельдері болған жағдайда денсаулық жағдайы жақсы екені байқалды. Дегенмен, жақында отырықшы (көшпес) Ариялдарда 7R аллельдері бар адамдардың денсаулығы сәл нашарлаған.
The 48 base pair variable number tandem repeat (VNTR) in exon 3 range from 2 to 11 repeats. DRD4 7R, the 7 repeat (7R) variant of DRD4 (DRD4 7 repeat polymorphism), has been linked to a susceptibility for developing ADHD in several meta analyses and other psychological traits and disorders. Adults and children with the DRD4 7 repeat polymorphism show variations in auditory evoked gamma oscillations, which may be related to attention processing. The frequency of the alleles varies greatly between populations, e. g., the 7 repeat version has high incidence in America and low in Asia. "Long" versions of polymorphisms are the alleles with 6 to 10 repeats. 7R appears to react less strongly to dopamine molecules. The 48 base pair VNTR has been the subject of much speculation about its evolution and role in human behaviors cross culturally. The 7R allele appears to have been selected for about 40,000 years ago. observed that populations who migrated farther in the past 30,000 to 1,000 years ago had a higher frequency of 7R/long alleles. They also showed that nomadic populations had higher frequencies of 7R alleles than sedentary ones. More recently it was observed that the health status of nomadic Ariaal men was higher if they had 7R alleles. However, in recently sedentary (non nomadic) Ariaal those with 7R alleles seemed to have slightly deteriorated health.
Жаңалық іздеу
DRD4 48bp VNTR және жаңалыққа құштарлық арасындағы алғашқы зерттеулердің нәтижелері (зерттеуге бейім және көңілді адамдардың қалыпты ерекшелігі) болғанымен, 2008 жылғы мета-талдау жаңалыққа құштарлық және полиморфизмді зерттеген 36 жарияланған ғылыми еңбектерді салыстырып, ешқандай әсерге ие емес екенін анықтады. Нәтижелер жаңалыққа құштарлық мінез-құлқының көптеген гендермен байланысты күрделі қасиет екендігімен, ал DRD4 геніне байланысты айырмашылықтың өте шағын екендігімен сәйкес келеді. 11 зерттеудің мета-талдауында 521C/T полиморфизмінің жаңалыққа құштарлықпен байланысты екені анықталды. Сонымен қатар, жаңа мәліметтер адамдардың табиғатқа енуі жаңалыққа құштарлықпен байланысты DRD4 генінің нұсқаларына қатысты таңдау қысымын күшейте алатынын көрсетеді.
Despite early findings of an association between the DRD4 48bp VNTR and novelty seeking (a normal characteristic of exploratory and excitable people), a 2008 meta analysis compared 36 published studies of novelty seeking and the polymorphism and found no effect. Results are consistent with novelty seeking behavior being a complex trait associated with many genes, and the variance attributable to DRD4 by itself being very small. The meta analysis of 11 studies did find that another polymorphism in the gene, the 521C/T, showed an association with novelty seeking. and new evidence suggests that human encroachment may exert selection pressure in favor of DRD4 variants associated with novelty seeking.
Танымдық
Бірнеше зерттеулер D4 рецепторын белсендіретін агонисттердің маймылдар мен кеміргіштерде жұмыс жадының көрсеткіштерін жақсартатынын және қорқыныш пайда болуын U пішінді доза-жауап қисығы бойынша арттыратынын көрсетті. Дегенмен, D4 рецепторының антагонисттері стрестен немесе дәрі-дәрмектен туындаған жұмыс жадының кемістіктерін жояды. Когнитивтік өңдеумен байланысты гамма тербелістері D4R агонисттерімен күшейтілуі мүмкін, бірақ D4R антагонисттерімен айтарлықтай төмендемейді.
Several studies have shown that agonists that activate the D4 receptor increase working memory performance and fear acquisition in monkeys and rodents according to a U shaped dose response curve. However, antagonists of the D4 receptor reverse stress induced or drug induced working memory deficits. Gamma oscillations, which may be correlated with cognitive processing, can be increased by D4R agonists, but are not significantly reduced by D4R antagonists.
Танымал мәдениетте
Майкл Коннеллидің 2020 жылғы қылмыс романы «Fair Warning» (ISBN 978 0 316 53942 5) сюжеті, Dark Web-тен алынған ДНК профильдерін пайдаланып, әйелдерді – әсіресе DRD4 профильдеріне сәйкес, тәуекелге салынуға және жақын қатынасқа бейімділік танытатын әйелдерді нысанаға алатын серийлі кісі өлтірушіге арналған.
Michael Connelly’s 2020 crime novel Fair Warning (ISBN 978 0 316 53942 5) revolves around a serial killer who uses DNA profiles obtained on the Dark Web to target female victims, specifically those whose DRD4 profiles allegedly make them more susceptible to risk taking and sexual promiscuity.