Арийаварта – ежелгі индуістік мәтіндердегі Арий тайпаларының Орталық Үндістан жазығындағы қоныс аумағы. Географиялық шектері, діни ықпалы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тарихи ландшафт
Historical landscape
Аряварта (санскрит: आर्यावर्त, әдеби мағынасы "Арийлер елі") – Дхармашастралар мен Сутралар сияқты ежелгі индуистік мәтіндерде Үндістанның солтүстік субконтинентін білдіретін термин. Бұл Индо-Ганга жазығының және оны қоршаған аймақтардың, Индо-Арий тайпалары қоныстанған және Индо-Арий діні мен рәсімдері басым болған жерлерді қамтиды. Әртүрлі дереккөздерде көрсетілгендей, Арявартаның шекарасы уақыт өте келе өзгерген, Ведтен кейінгі дәуірде Брамандық идеологияның ықпалы шығысқа қарай кеңейген сайын.
Āryāvarta (Sanskrit: आर्यावर्त, lit. "Land of the Aryans", ) is a term for the northern Indian subcontinent in the ancient Hindu texts such as Dharmashastras and Sutras, referring to the areas of the Indo Gangetic Plain and surrounding regions settled by Indo Aryan tribes and where Indo Aryan religion and rituals predominated. The limits of Āryāvarta extended over time, as reflected in the various sources, as the influence of the Brahmanical ideology spread eastwards in post Vedic times.
Ганг-Ямуна аралығы
Бадхаяна Дхармасутра (БДС) 1.1.2.10 (болжам бойынша б.з.д. 8-6 ғасырларда құрастырылған) Ариявартаның Калакавананың батысында, Адарсананың шығысында, Гималайдың оңтүстігінде және Виндхьяның солтүстігінде жатқан жер екенін жариялайды, бірақ БДС 1.1.2.11 Ариявартаны Ганг және Ямунаның аралық алқабымен (доабымен) шектейді. БДС 1.1.2.13 15 осы аймақтан тыс тұратын адамдарды аралас текті деп есептейді, демек, олар арийлер үшін үлгі алуға лайық емес. Кейбір сутраларда Арияварта шекарасын кесіп өткендерге тәуба ету амалдарын ұсынады. Бадхаяна Шраутасутра Арияварта шекарасын кесіп, алыс жерлерге сапарлағандар үшін де осыны ұсынады. Васишта Дхарма Сутрасы (ең көне сутралар шамамен б.з.д. 500-300 жылдары) I.8 9 және 12 13 Ариявартаның Сарасвати өзені шөлге сіңіп кеткен жердің шығысында, Калакавананың батысында, Париятра тауларының солтүстігінде және Виндхья жотасының оңтүстігінде, Гималайдың оңтүстігінде орналасқандығын көрсетеді. Патанджалидің Махабхасьясы (б.з.д. 2-ғасырдың ортасы) Ариявартаны Васишта Дхармасутрасындай анықтайды. Бронхосттың сөзіне сүйенсек, ол "оның негізінен Ганг жазығында, батыстағы Тар шөлі мен шығыстағы Ганг (Ганга) және Ямуна өзендерінің қосылған жері арасында орналасқандығын" айтады.
The Baudhayana Dharmasutra (BDS) 1.1.2.10 (perhaps compiled in the 8th to 6th centuries BCE) declares that Āryāvarta is the land that lies west of Kālakavana, east of Adarsana, south of the Himalayas and north of the Vindhyas, but in BDS 1.1.2.11 Āryāvarta is confined to the doab of the Ganges Yamuna. BDS 1.1.2.13 15 considers people from beyond this area as of mixed origin, and hence not worthy of emulation by the Aryans. Some sutras recommend expiatory acts for those who have crossed the boundaries of Aryavarta. Baudhayana Srautasutra recommends this for those who have crossed the boundaries of Aryavarta and ventured into far away places. The Vasistha Dharma Sutra (oldest sutras ca. 500–300 BCE) I.8 9 and 12 13 locates the Āryāvarta to the east of the disappearance of the Sarasvati River in the desert, to the west of the Kālakavana, to the north of the Pariyatra Mountains and the Vindhya Range and to the south of the Himalayas. Patanjali's Mahābhāṣya (mid 2nd century BCE) defines Āryāvarta like the Vashistha Dharmasutra. According to Bronkhost, he "situates it essentially in the Ganges plan, between the Thar desert in the west and the confluence of the rivers Ganges (Ganga) and Jumna (Yamuna) in the east."
Теңізден теңізге
Манусмрти (б.з. дейінгі 2-ші ғасырдың ортасынан б.з. 3-ші ғасырына дейін) (2.22) «Хималая мен Виндхья таулары арасындағы, Шығыс теңізінен (Бенгал шығанағынан) Батыс теңізіне (Араб теңізіне) дейінгі аймақ» деп сипаттайды. Манава Дхармашастрасы (шамамен б.з. 150-250 жылдары) Ариявартаның шығыс теңізінен батыс теңізіне дейін созылғанын көрсетеді, бұл брахмандық идеологияның күшін кеңейтуін көрсетеді.
The Manusmṛti (dated between 2nd cent. BCE to 3rd cent. CE) (2.22) gives the name to "the tract between the Himalaya and the Vindhya Ranges, from the Eastern Sea (Bay of Bengal) to the Western Sea (Arabian Sea)". The Manava Dharmasastra (ca.150 250 CE) gives aryavarta as stretching from the eastern to the western seas, reflecting the growing sphere of influence of the Brahmanical ideology.
Солтүстік-батыс Үндістанның жоғалуы
Екінші урбанизацияның Ведадан кейінгі кезеңінде брахманизмнің төмендеуі байқалды. Қалалардың өсуі, ауылдық брахмандардың табысын және қолдауын қауіпке тілді етті; буддизмнің күшеюі; Ұлы Александрдың Үндістанға жасаған жорығы (б.з.д. 327-325 жж.), Маурия империясының құрылуы (б.з.д. 322-185 жж.), және сактардың Солтүстік-Батыс Үндістанға шапқындары мен билігі (б.з.д. 2 ғ. – 4 ғ. б.з.) брахманизмнің өмір сүруіне ауыр қауіп келтірді. Брахманизмнің төмендеуі жаңа қызметтер ұсыну және шығыс Ганг жазығының ведалық емес үнді-арий діни мұрасын, сондай-ақ жергілікті діни дәстүрлерді қосып алу арқылы жеңілді, бұл индуизм синтезіне әкелді.
The post Vedic period of the Second Urbanisation saw a decline of Brahmanism. With the growth of cities, which threatened the income and patronage of the rural Brahmins; the rise of Buddhism; and the Indian campaign of Alexander the Great (327 325 BCE), the rise of the Mauryan Empire (322 185 BCE), and the Saka invasions and rule of northwestern India (2nd c. BC 4th c. CE), Brahmanism faced a grave threat to its existence. The decline of Brahmanism was overcome by providing new services and incorporating the non Vedic Indo Aryan religious heritage of the eastern Ganges plain and local religious traditions, giving rise to the Hindu synthesis.
Басқа да аймақтық атаулар
Бұл мәтіндерде Үндістан тамырының басқа да аймақтары нақты атаулармен көрсетілген. Манусмртиде Брахмаварта – Үндістанның солтүстік-батысындағы Сарасвати және Дришадвати өзендері арасындағы аймақ деп айтылады. Мәтінде бұл аймақ – Веда дхармасын ұстанатын, екі мәрте туған «жақсы» адамдардың туған жері, ал арийлердің жерінен және Веда дәстүрлерінен тыс тұратын млекчалардан өзгеше деп анықталған. Аймақтың нақты орналасқан жері мен ауданы ғылыми тұрғыдан әлі де даулы. Кейбір ғалымдар, мысалы, археологтар Бриджит Олчин мен Реймонд Олчин, Брахмаварта терминінің Ариявартамен мағынасы бірдей деп санайды. Мадхаядеса Ганг және Ямуна өзендерінің бастауынан Праягада екі өзеннің қосылған жеріне дейін созылып, Махаджанападалар дәуірінде Куру патшалығы мен Панчала мемлекеттері орналасқан аймақ болды. Бұл аймақ индуизмде қасиетті саналады, себебі Рамаяна және Махабхарата эпостарынан белгілі құдайлар мен батырлар осы жерде өмір сүрген.
These texts also identify other parts of the Indian subcontinent with specific designations. The Manusmṛti mentions Brahmavarta as the region between the Sarasvati and the Drishadvati in northwest India. The text defines the area as the place where the "good" people are born, the twice born who adhere to the Vedic dharma, in contrast to the mlecchas, who live outside the Aryan territory and Vedic traditions. The precise location and size of the region has been the subject of academic uncertainty. Some scholars, such as the archaeologists Bridget Allchin and Raymond Allchin, believe the term Brahmavarta to be synonymous with Aryavarta. Madhyadesa extended from the upper reaches of the Ganges and the Yamuna to the confluence of the two rivers at Prayaga, and was the region where, during the time of the Mahajanapadas, the Kuru Kingdom and Pañcāla existed. The entire region is considered sacred in the Hindu mythology as gods and heroes mentioned in the two epics, the Ramayana and Mahabharata, lived here.
Билеушілер
Х ғасырдағы Гурджара-Пратихара патшасы Ариявартаның Махараджадхиражасы аталған.
The Gurjara Pratihara king in the tenth century was titled the Maharajadhiraja of Aryavarta.