Кіріспе

Саксофон отбасындағы ең ірі, төмен дыбысты аспап

Субконтрабас саксофон – Адольф Сакс 1846 жылғы патенінде сипаттаған саксофон отбасының ең ірісі. Ол оны «саксофон бордон» деп атады, бұл атау үлкен түтікшелі органның өте төмен дыбысты 32’ бордон педаль тоқталысынан алынған. Сакс оны жасауды жоспарлағанмен, алғашқы ойнай алатын аспап 2010 жылы ғана жасалды. Бұл B♭ тонындағы аспап, бас саксофоннан бір октава, тенор саксофоннан екі октава, ал нотаға жазылғаннан үш октава және бір үлкен секундпен төмен.

Тарих

1846 жылы Адольф Сакстың патенінде сипатталғанмен, практикалық, ойнауға болатын субконтрабас саксофоны 21-ші ғасырға дейін жасалмады. 1965 жыл шамасында аспап ретінде жасалған аса ірі саксофон дыбыстарды шығара алатын, бірақ оның функционалды емес клапандары қолмен ашылып жабылуын қажет ететін көмекшілерді талап етті, сондай-ақ ол қарапайым гамманы ойнауға қабілетсіз болды. Тубакс 1999 жылы неміс аспап өндірушісі Бенедикт Эппельсхайм тарапынан екі өлшемде жасалды, оның төменгісі B♭ құбылысында, ол оны «субконтрабас саксофон» деп сипаттады. Бұл аспап саксофон бурдонының диапазонымен бірдей, ал E♭ құбылысындағы кіші тубакс контрабас саксофонының диапазонын қамтиды. Тубакс саксофон болып табыла ма, жоқ па деген мәселе талқыланады: оның саусақтары бірдей, бірақ оның құрылысы, конустық болғанымен, қалыпты саксофонға қарағанда тар (ұзындығына шаққанда). Бразилиялық аспап өндіруші J'Élle Stainer 2010 жылы жұмыс істейтін, ықшам субконтрабас саксофонын жасады, ол сол жылы Expomusic көрмесінде көрсетілді. 2012 жылдың қыркүйегінде Эппельсхайм B♭ құбылысындағы алғашқы толық өлшемді субконтрабас саксофонын (оның B♭ тубаксынан ерекше) жасады. 2013 жылдың шілдесінде J'Élle Stainer толық өлшемді субконтрабас саксофонын аяқтады. Ол биік тұрып, салмағы ауыр.