Кіріспе
Роберт Максимилиан Брылевский, сонымен қатар Афа және Робин Голдрокер (25 мамыр 1961 – 3 маусым 2018) – поляк музыканты және әнші-күйші, Kryzys, Brygada Kryzys, Izrael және Armia топтарының құрылуына бастама көтерген. 2012 жылдың мамырында Брылевскийдің "Kryzys w Babilonie" ("Бабилон дағдарысы") атты автобиографиясы Wydawnictwo Literackie баспасынан жарық көрді. Кітап 584 беттен тұрады және Брылевский мен поляк Playboy журналисі Рафаль Ксюжик арасындағы әңгімеге негізделген. Кітапта Брылевский балалық шағы, жастық шағы, музыкасы және жеке өмірі туралы көптеген сұрақтарға жауап береді.
Алғашқы жылдар
Брылевскийдің әкесі Вальдемар Челажда, Загленбие Дąбровское аймағында туған, ал анасы Ханна Варшавадан. Олар 1950-ші жылдары танымал Śląsk ән және би ансамблінде би билеген кезде танысты. Роберт – олардың жалғыз баласы болды. Болашақ музыкант Варшавада туғанымен, балалық шағының көп бөлігін ансамбль мүшелерінің барлығы тұратын Кошэциндегі сарайда өткізді. Брылевский 1970-ші жылдардың басында анасымен Варшаваға оралды. Оның ата-анасы 13 жасында ажырасып, Роберт кітабында жасөспірім кезінде көптеген еркіндікке ие болғанын айтты, себебі анасы Польша бойынша гастрольдеп, билеп, ән салып жүргенде, әкесі Кошэцинде қалды. Брылевский Варшаваның танымал 11-ші орта мектебінде оқыды, бірақ бітірмеді, өйткені ол әлі оқу орынында жүргенде, ешқандай мансапты немесе жоғары білімді жалғастырмай, музыкант болуға шешім қабылдады. Жасөспірім кезінде Брылевский футбол ойнады, Польша скауттар және гидтер қауымдастығының мүшесі болды, кейіннен рок музыкасына қызығушылық танытты. 1970-ші жылдардың басында оның әкесі біраз уақыт АҚШ-та болып, содан бірнеше пластинка әкелді. Сол кезде Варшаваның Конгресс-холында жиі рок-шоулар ұйымдастырылып, Брылевский оларға, сондай-ақ Варшаваның Джаз-жамбори фестиваліне қатысты. Коммунистік Польшада міндетті әскери қызметтен қашу үшін ол психикалық ауруға шалдыққандай болып көрсетті.
1978 1982 жыл
1970-ші жылдардың аяғында Брайлевский Życie Warszawy газетінде британдық панк-рок қозғалысы туралы мақала оқыды. The Clash, Sex Pistols, Buzzcocks және басқа топтардың музыкасына тәнті болған ол Польшадағы The Raincoats тобының алғашқы панк-рок концертіне (1978 жылдың 1 сәуірінде Варшавадағы Riviera Remont Студенттік мәдениет орталығында) барды. Концерттен кейін ол Вилановтың орта мектебінің студенттері Камил Стоор және Пауль "Келнер" Розвадовскимен бірге өз тобын құруға шешім қабылдады. Олар өздерінің тобын The Boors деп атады, ал Стоор Польшадан Швецияға кеткеннен кейін, жаңа құраммен топ Kryzys (Кризис, 1979 мамыр) болып қайта аталды. Топ менеджері Яцек Олеховскидің (Анджей Олеховскидің ағасы) байланыстары арқасында, Kryzys 1979-1981 жылдары Польша бойынша Kombi, Turbo, Exodus сияқты топтармен және Джон Портер, Изабела Трояновска сияқты әншілермен гастрольдік сапарлар жасады. Брайлевский Kryzys үшін музыка жазды, ал әннің сөздерін топтың барабаншысы Мачей "Магура" Горяльский жазды. 1981 жылы олар Ополедегі Польша әнінің ұлттық фестивалінде Dżem, Perfect және Bank топтарымен бірге өнер көрсетті. 1981 жылдың шілдесінде Kryzys таратылды, ал 1981 жылдың тамыз айының басында Брайлевский Томаш "Франц" Липинскидің (Эрик Липинскидің ұлы) пәтерінің есігін соқты, оның өзінің Tilt тобы да сол кезде таратылған еді. Алғашқы кездесуде екі музыкант жаңа топ құруға келісті. Менеджер Яцек Оржеховский Kryzys деген сөзді сақтап қалуды талап еткендіктен, Липинский Бригада деген сөзді қосуды ұсынды, соның нәтижесінде Brygada Kryzys (Кризис бригадасы) дүниеге келді. Топ жетекшілері оның музыкасын панкаделикалық деп сипаттады, ал алғашқы концерт 1981 жылдың қыркүйегінде Варшавадағы Riviera Remont Студенттік мәдениет орталығында Republika тобымен бірге өтті. Концерт жазылып, Ұлыбританияда заңсыз түрде Brygada Kryzys Live деген атпен жарияланды. 1981 жылдың қарашасында Brygada Kryzys британдық TV 21 тобымен бірге Польша бойынша гастрольдік сапар жасады. Сапар барысында Брайлевскийді Гданьскідегі қонақүйдің мейрамханасында қатты ұрып-соқты. Содан кейін, 1981 жылдың желтоқсан айының басында Brygada Kryzys Белградқа, Жас поляк мәдениеті күндеріне қатысу үшін барды. Brygada Kryzys және Maanam тобын алып бара жатқан автобусқа Чехословакияға кіруге рұқсат берілмеді, сондықтан ол Варшаваға қайта оралуға мәжбүр болды, одан Brygada Kryzys Белградқа ұшып кетті. Брайлевский өзінің өмірбаяндық кітабында былай деді: «Жосип Броз Титоның рухы әлі де ауада сезіліп тұрды, бірақ барлығы оның өлімінен кейін елдің бөлшектелетінін сезді. Олар бізді жұлдыздай, аңызға айналғандай қарсы алды» (126-бет). 1981 жылдың 20 желтоқсанында (Польшадағы әскери жағдайға қараңыз) Брайлевскийді коммунистік полиция ұрып-соқты. Maanam, TSA, Republika немесе Lombard сияқты топтардан айырмашылығы, Brygada Kryzys үкіметтің демеушілігімен өткізілетін концерттерде өнер көрсетуден бас тартты. Топ өзінің алғашқы альбомын 1982 жылдың ақпан-наурыз айларында жазды (мұқабасының түсіне байланысты оны «Қара альбом» немесе «Қара бригада» деп атады), ал сол жылдың жазында топ Люблинге жақын Волки ауылына кетті. Алайда, әскери жағдай жақсы болған жоқ, сондықтан 1982 жылдың күзінде Липинский топтан бөлінуге шешім қабылдады. Брайлевский кейіннен өзінің өмірбаяндық кітабында былай деді: «Мен осылай болатынын күткенімдей болды. Мен Томектің күйзеліп жатқанын сездім, сондықтан таңғалмадым. Brygada тобымен ештеңе болған жоқ, мен бұл жағдайды Томектен гөрі жақсырақ көтере алдым, ал бұл оны қатты ренжітті, ол үлкен еді, ол көбірек нәрсеге үміттенді. Бір күні ол гитарын жинап алып, бәрі бітті деді» (155-бет).
1983-1985 жылдар
Брыгада Крызис тобы тарағаннан кейін Брылевский Anarchia деп аталатын топта ойнады. 1983 жылдың көктемінде Павел "Келнер" Розвадовскиймен бірге Izrael регги тобын құрды. Атауды 1983 жылғы наурыз айында Брылевский ойлап тапты. Өзінің өмірбаянында айтқандай, ол ska музыкасын тыңдайтын, The Specials, The Beat немесе Madness сияқты топтарды жақсы көретін. The Clash-ті де ұнататын, ал реггиде үкімет немесе нарық жасамаған тәуелсіз мәдениетті тапты. Дрейдер киіп жүрді, бірақ өзін растаман деп атаған емес. Сол кезде (1983–1985), Брылевский Киелі кітапты, Құранды және Бхагавад-гитаны оқыды, сондай-ақ Рим папасы Иоанн Павел II-нің ықпалында болды: "Реггиде мен тәуелсіз мәдениетті таптым, оны үкіметтік мекемелер немесе нарықтар емес, көшеде өздігінен жасады, және оның таралуын ештеңе тоқтата алмады. Панк-рок та спонтанды түрде пайда болды, оны тоқтату мүмкін емес еді. Панк-роктан кейін біз осындай энергияға зәру едік. Реггиде мені музыканың энергиясы шабыттандырды, кейін ол тек ойын-сауық емес, сонымен қатар руханилық, әлеуметтік және психологиялық өзгерістер туралы кең мағынадағы мәдениет екенін білдім" (Брылевскийдің автобиографиясының 174-беті). Izrael 1983 жылғы наурызда құрылды, ал сол жылғы мамырда Варшаваның Вавжышев ауданындағы студияда Biada, Biada, Biada атты алғашқы LP-сі жазылды (бұл поляк регги тобының алғашқы альбомы болды, бірақ 1985 жылға дейін жарияланбады). Брылевский Розвадовскиймен бірге Садыбадағы коммунистік биік үйдің пәтерінде әндер жазды: "1983 жылы қызықты ештеңе болған жоқ. Коммуникация оңай болмады, сондықтан мен Келнермен көп уақыт өткіздім. Біз оның пәтерінде бірге жаттығу жасадық. Мен гитарада ойнадым, Келнер бас гитарада, содан кейін рөлдерді ауыстырдық" (193-бет). Альбомды жазғаннан кейін көп ұзамай Izrael Misty in Roots тобымен бірге Польша бойынша гастрольдік сапарға шықты (1983 жылғы жаз). Краковта өткен концерттердің бірінде Брылевский өзінің болашақ әйелі Вивиан Кваркумен танысты, ол джаз тобындағы поляк-африкалық әнші. Ол Izrael тобымен бірге ән айта бастады, кейін Робертпен бірге тұрды. 1986 жылы олардың тұңғыш қызы Сара, ал 1990 жылы екінші қызы Ева дүниеге келді. 1984–1986 жылдары Izrael Польшада гастрольдік сапарлар жасады, FAMA (Świnoujście), Jarocin фестивалі және Brodnica Music Camping сияқты түрлі фестивальдерде өнер көрсетті. 1986 жылғы 9 мамырда Ополеде өткен Izrael концерті ZOMO арнайы жасақтарымен тоқтатылды. 1985 жылы Брылевский өзінің регги тобы Kultura бар Дариуш Малежонекпен ынтымақтастыққа кірісті. Уақыт өте келе екі топ бірігіп, Izrael атауын сақтады. Брылевский және оның тобындастары көп ішімдік ішпей, марихуана шегуге бейім болды. Ол өзінің автобиографиясында былай деді: "Марихуана тарту біз үшін ерекше маңызға ие болды. Ол жаңа байланыстарды құрды, себебі сол кезде шөп қазіргідей емес, басқа жағдайда қолданылды. Адамдар оны бір-біріне сатпады, бөлісіп қолданды" (235-бет). 1985 жылғы жазда Izrael Nabij faję (Құрылғыны толтыр) атты екінші альбомын жазды. Барлық әндердің көбін Брылевский жазды, сонымен қатар оның обложкасын да жасады. Альбом PolJazz баспасымен ынтымақтастықтарының арқасында Познань қаласында жазылды. Содан кейін Брылевский Fala жинағын шығарды: "Бұл наивтікке толы кезең, бөліністерсіз кезең болды, өйткені шіркеу мен ынтымақ бір фронт құрды. Біз жас және тәжірибесіз едік, қауіп-қатер кезінде бәрі бейбіт уақыттағыдан өзгеше болатынын білмедік" (248-бет).
1985 1990 жыл
1984 жылы Яроцин фестивалі екі топтың – «Израил» мен «Аскераның» өнер көрсетуімен ерекшеленді. Брайлевски «Аскераның» концерті аяқталғаннан кейін топ мүшелерімен сөйлесіп, кейіннен «Асикераны» Варшавадағы «Робреж» фестиваліне шақырды. Көп ұзамай Брылевски «Асикераның» лидерлері Томаш Адамски мен Томаш Будзинскийтің жақсы қарым-қатынаста болмайтынын байқады, және бір сәтте Будзинский Брайлевскимен бірге топ құруды ұсынды. Осылайша «Армия» (сондай-ақ «Антиармия» деп аталады) құрылды, оған Славомир Голашевский, «Brygada Kryzys» тобының барабаншысы Януш Рольт, «Израилдің» бас гитарашылары Томаш Жмиевский мен Алик Дзики кірді. Брайлевскийдің автобиографиясында былай делінген: «Бастапқыда «Армия» – жаңа идея, менің тамырымға оралу. Бұл музыка кез келген мектептер мен стильдерден азат болды, біз кәдімгі музыканттар ойнамайтын дыбыстар мен аккордтарды қолдандық. Басты мақсат – роктан қашқандықтан, гитара сололарын ойнамау еді. Бізде енді батысты қумайтын сезім болды, керісінше, батыстық музыканттар бізбен бірқатар болуы керек еді». (253–254 беттер). Будзинскиймен бірге Роберт Брайлевский сол кезде «Агирре, Құдайдың қаһары» фильміне (осы фильм «Армияның» мәтініне әсер етті), Джон Рональд Реуэль Толкиннің кітаптарына, американдық мәдениетке және христиан дініне қызығушылық танытты. Оның айтуынша, 1985 жылы шыққан «Армияның» алғашқы жазбалары топтың өзінің дыбысы үшін жоспар жасағанын көрсетті: «Бірінші синглден кейін «Армияның» «Израил» сияқты өз әлеміне ие болатыны анық болды. Біз «ертегі музыкасы» деп атаған әуенді ойнадық. Мен «Армияны» табиғат күштерімен байланыстырамын. Бізде бәріміз ақылды Виннету туралы ойды ойладық, сондықтан графикалық дизайнымызда үнді символдары басым болды». (259–262 беттер). 1987 жылы «Армия» өзінің алғашқы LP-сі «Агиррені» Решоудағы алғашқы поляк жеке студияларының бірінде жаздырды. «Израил» және «Deuter» де өздерінің LP-лерін сол жерде жазғандықтан, «Израил» мүшесі болып қала берген Брайлевски екі рет тұтқындалғаннан кейін Решоуда екі ай өткізді. «Агирреден» басқа, Брайлевски «Израилдің» тағы бір LP-сі «Duchowa rewolucja»-ны жазды, бұған дейін басқа регги тобының лидері болған Дариуш Малежонекпен тығыз ынтымақтастық орнатты. 1985 жылы Яроцин фестивалінде «Израил» және «Kultura» біріктірілді, «Израил» атауын сақтады. 1980 жылдардың көп бөлігінде Брайлевскийдің барлық топтары Варшавадағы «Hybrydy» студенттік мәдениет орталығында жаттықты. 1983 жылы клуб жыл сайынғы «Робреж» фестивалін ұйымдастыра бастады, ал Брайлевский Розвадовскиймен бірге топтарды іріктеуге жауапты болды: «Фестивальдің бірінші күні панк-рок топтары ұсынылды. Екінші күні – регги, үшінші күні – әртүрлі музыка жанрлары. Бізге әртүрлі адамдардан топтар ұсынылды, сондықтан «Dezerter» тобынан жігіттер «Kortatu»-ды ұсынды. «Róbrege» әрқашан күзде, Яроцин фестивальдерінен кейін өтті, онда біз адамдармен байланысқа шығып, топтарды тыңдайтынбыз». (279 бет). 1980 жылдардың ортасында Брайлевски өзінің жеке жаздыру студиясын «Złota Skała» (Алтын Тас) деп ашты, 1986 жылы алғашқы «Армия» таспаларын шығарды. Коммунистік Польшадағы жер асты топтарының көпшілігі өз әндерін ресми компаниялар шығара алмағандықтан, Брайлевски оларға көмектесуді шешті, олардың шығармаларын жазып, кейін жариялады. Сонымен қатар, Розвадовскиймен бірге ол T 34 музыкалық жобасын жасады, ол атақты кеңестік танктың есімімен аталған. 1988 жылы Брайлевски Лондонға барды, өйткені ол: «Мен бұл қаланы көргім келді және жақсы гитара сатып алғым келді» (289 бет). Екі ай бойы ол Брикстон ауданында құрылыс алаңында жұмыс істеді. Польшаға оралғаннан кейін ол Варшавадан кетіп, отбасымен бірге тарихи Мазурия провинциясындағы Станклево ауылына көшіп барды. Басқа музыканттармен бірге ол «Gold Rock» студиясын ашты және Станклвода екі жыл (1988–1990) тұрды: «Мен Станклвода тек әйелім мен балаларыммен ғана болдым, бұл қиын болды. Ал менде оркестр болмаса, онда жұмыс істеуге мүмкіндігім болмас еді. Сол кезде қарым-қатынас қиын болды, бірақ мен әлі де сол қоныстанушылардың соңғысы болдым, олар «Израилдің» Варшавадағы жаттығулары менсіз жүргізіле бастағаннан кейін ғана бас тарды». (312–313 беттер).
In 1987, Armia recorded its first LP, Aguirre, at one of the first Polish private studios in Rzeszów. Since Izrael and Deuter also recorded their LPs there, Brylewski, who continued to be a member of Izrael, altogether spent two months in Rzeszów, having been arrested there twice. Apart from Aguirre, Brylewski recorded another Izrael's LP, Duchowa rewolucja, cooperating closely with Dariusz Malejonek, who had previously been leader of another reggae band, Kultura. At 1985 Jarocin Festival, Izrael and Kultura merged, keeping the name Izrael. For most of the 1980s, all Brylewski's bands practiced at the Hybrydy Student Culture Center in Warsaw. In 1983 the club began to organize the annual Róbrege Festival, and Brylewski, together with Rozwadowski were responsible for the selection of bands: "The rule was that on the first day of the festival, punk rock bands were presented. On the second day – reggae, on the third day – different music genres. Bands were recommended to us from different people, so the guys from Dezerter suggested Kortatu ( ) Róbrege always took place in the autumn, after the Jarocin Festivals, where we got in touch with people, listened to bands". (page 279)
In the mid 1980s Brylewski opened his own recording studio Złota Skała (Gold Rock), issuing first Armia's tapes in 1986. Since most underground bands in Communist Poland were unable to have their songs published by official companies, Brylewski decided to help them, recording and then publishing their work. At the same time, together with Rozwadowski, he created a music project T 34, named after a famous Soviet tank. In 1988, Brylewski went to London, as he stated: "because I wanted to see this city and buy a good guitar" (page 289). For two months he worked at a construction site, living in the district of Brixton. After coming back to Poland, he left Warsaw and with family moved to the village of Stanclewo, located in historic province of Masuria. Together with other musicians, he opened there the Gold Rock studio, and stayed at Stanclewo for two years (1988–1990): "More and more often I remained at Stanclewo, only with wife and children, which was troublesome. Without the band, I had little to do there. At that time communication was difficult, but still I was the last of those settlers, who gave up, only after Izrael's practices in Warsaw began to take place without me". (pages 312 – 313)
Өлім
2018 жылы Роберт Брайлевски шабуылдан салдарынан ауыр жарақат алып, комаға түсті. Ол сол жылы 3 маусымда 57 жасында қайтыс болды.