Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық антрополог (1908–2005)
American anthropologist (1908–2005)
Уильям Н. Фентон (15 желтоқсан 1908 – 17 маусым 2005) – американдық ғалым және жазушы, ирокездер тарихы мен мәдениетін жан-жақты зерттеуімен белгілі. Ол 1930 жылдары ирокездерді зерттеуді бастады және келесі онжылдықтарда көптеген маңызды еңбектер жариялады. Оның соңғы еңбегі 2002 жылы шықты. Өмірі бойында Фентон Нью-Йорк штатының мұражайының директоры және Нью-Йорк штаты университетінде антропология профессоры қызметін атқарды.
William N. Fenton (December 15, 1908 – June 17, 2005) was an American scholar and writer known for his extensive studies of Iroquois history and culture. He started his studies of the Iroquois in the 1930s and published a number of significant works over the following decades. His final work was published in 2002. During his career, Fenton was director of the New York State Museum and a professor of anthropology at the State University of New York.
Еңбек жолының алғашқы жылдары (19081955)
Фентон Уильям Нельсон Фентон 1908 жылы Нью-Рошельде, Нью-Йоркте дүниеге келді. Ол Нью-Йорк штатының батысында өсті, онда Сенека тайпасының дәстүрлі жері орналасқан еді. Жергілікті мектептерде білім алғаннан кейін Дартмут колледжінде оқыды және 1931 жылы бітірді. 1930 жылдары Фентон Нью-Йорк штатының батысында Сенека тайпасының арасында өмір сүрді, олардың тілін толық меңгерді және далалық зерттеулер жүргізді. Сенека тайпасы Фентонды 1934 жылдың 26 қаңтарында Хоук руына қабылдады. Бұл Льюис Генри Морганды да қабылдаған ру еді. Фентон көп ұзамай ирокездерді зерттеудегі жетекші ғалым ретінде танылды. Кейбір тайпа басшылары оны қасиетті рәсімдер туралы тым көп ақпарат жариялағаны үшін сынады. Фентон 1965 жылдан 1973 жылға дейін Мұражайлардағы антропологиялық зерттеулер комитетінің (CARM) төрағасы болды, бұл комитет өмірінің көп бөлігін қамтыды. Американдық антропологиялық қауымдастықтың кіші комитеті болып табылатын CARM антропологиялық зерттеулерде мұражайлар мен мұражай коллекцияларын ғылыми мақсатта пайдалануға ынталандырды. CARM сонымен қатар Солтүстік Америкадағы мұражай коллекцияларын құжаттау және тізімдеу үшін компьютерлерді пайдалануды ертерек қолдануға шақырды. 1965 жылы Фентонға Корнплантер медалі табысталды. Фентон Нью-Йорк штатының мұражайынан кетіп, Нью-Йорк штатының Албанидегі мемлекеттік университетінде антропология профессоры болды. Ол 1979 жылы зейнетке шыққанға дейін сол жерде жұмыс істеді. 2005 жылдың 17 маусымында Куперстаун қаласында (Нью-Йорк) ауруханаға жол жүріп 96 жасында қайтыс болды.
Fenton was born William Nelson Fenton in New Rochelle, New York, in 1908. He grew up in the west of New York State, where the Seneca had their traditional territory. After attending local schools, he studied at Dartmouth College, where he graduated in 1931. During the 1930s, Fenton lived among the Seneca in western New York, becoming fluent in their language and doing field studies. The Seneca nation adopted Fenton into the Hawk clan on January 26, 1934. This was the same clan that had adopted Lewis Henry Morgan. Fenton soon became known as a leader of studies of the Iroquois. Some tribal leaders also criticized him for revealing too much material about sacred rituals. Fenton chaired the Committee on Anthropological Research in Museums (CARM) from 1965 to 1973, during the majority of its life. CARM, a subcommittee of the American Anthropological Association, encouraged scholarly use of museums and museum collections in anthropological research. CARM also encouraged the early use of computers in documenting and inventorying museums collections across North America. In 1965 Fenton was awarded the Cornplanter Medal. Fenton left the New York State Museum to become Professor of Anthropology at the State University of New York at Albany. He worked there until his retirement in 1979. He died on June 17, 2005, in Cooperstown, New York, at the age of 96, on the way to the hospital.
Құрметтер
Фентон бірқатар академиялық қоғамдардың президенті болды: Америкалық фольклор қоғамы (1959-1960), Америкалық этнологиялық қоғам (1959) және Америкалық этнотарих қоғамы (1961). Ол сонымен қатар бірқатар комитеттер мүшесі болды, оның ішінде Америка философиялық қоғамының Филлипс қоры комитеті (1975-1991) және Халықаралық антропология және этнология ғылымдары конгресінің тұрақты кеңесінің американдық комитеті (1952-1972).
Fenton served as President of a number of academic societies: the American Folklore Society (1959 1960), the American Ethnological Society (1959), and the American Society for Ethnohistory (1961). He was also a member of a number of committees, including the Phillips Fund Committee of the American Philosophical Society (1975 1991) and of the American Committee of the Permanent Council of the International Congress of Anthropological and Ethnological Sciences (1952 1972).
Жарияланымдар
Фентон бірнеше онжылдықтар бойы ирокездер этнологиясы, тарихнамасы, антропология тарихы және музей антропологиясы туралы кеңінен жазды. Оның кейбір еңбектері:
Fenton wrote extensively on Iroquois ethnology, historiography, the history of anthropology, and museum anthropology for several decades. Some of his works include:
Фентон, Уильям Н (1936). Колдспрингтегі Сенека рәсімдерінің жоспары. Нью-Хейвен; Лондон: Йель университетінің баспасы; Хамфри Милфорд, Оксфорд университетінің баспасы. OCLC 898849862. Фентон, Уильям Н. (1942), Ирокездердің ұзын үйінен әндер: Америка халық әндерінің мұрағатынан (ирокез тілінде), Вашингтон, Колумбия округі: Конгресс кітапханасы, Музыка бөлімі, Жазу зертханасы, 1942, OCLC 977773150, 2022 жылдың 3 наурызында алынды.
Fenton, William N (1936). An outline of Seneca ceremonies at Coldspring longhouse. New Haven; London: Yale University Press ; Humphrey Milford, Oxford University Press. OCLC 898849862. Fenton, William N. (1942), Songs from the Iroquois longhouse: from the Archive of the American Folk Song (in Iroquoian), Washington, D. C.: Library of Congress, Division of Music, Recording Laboratory, 1942, OCLC 977773150, retrieved March 3, 2022