Кіріспе

Американдық жазушы

Фиби Кэри (4 қыркүйек 1824 – 31 шілде 1871) – американдық ақын, ақын Элис Кэридің (1820–1871) кіші қарындасы. 1849 жылы екі қарындас өлеңдерін бірлесіп жарияласа, кейін әрқайсысы жеке жинақтарын шығарды. 1871 жылы қайтыс болғаннан кейін, қарындастардың жарияланбаған өлеңдерінен құралған бірлескен антология жарық көрді. Фиби Кэри 1824 жылғы 4 қыркүйекте Цинциннати маңындағы Маунт-Хэллиде (Огайо штаты) дүниеге келді. Ол және оның әпкесі Элис қазіргі Солтүстік Колледж-Хилл (Огайо штаты) қаласындағы Кловернук фермасында өсті. Олар универсалистік отбасында тәрбиеленіп, либералдық және реформаторлық саяси және діни көзқарастар ұстанғанмен, методист, пресвитериан және конгрегационалистік құлшылықтарға да қатысып, осы және басқа да конфессиялардың дін қызметкерлерімен жақын қарым-қатынаста болды. Олар мектепке де барып тұрса, көбінесе үй шаруасында көмектесуге мұқтаж болғандықтан, негізінен өздері білім алды. 1835 жылы аналары қайтыс болды, екі жылдан кейін әкелері қайтадан үйленді. Олардың әкесінің екінші әйелі олардың әдеби еңбектеріне мүлдем немқұрайлы болды. Ал олар, үй шаруасына бар күштерімен көмектесуге дайын болғанмен, күнделікті жұмыстан кейін оқу мен жазуға бекінді. Кейде олардың шам сұрауына бас тартылып, отбасының қалғаны ұйықтағаннан кейін майлы табақтағы және матадан жасалған шамдығы бар шам олардың жалғыз жарығы болды. Қарындасынан көбірек адамдармен араласатын Кэри әйелдер құқығын қорғаушы болды және қысқа мерзімге Сьюзан Б. Энтони басып шығарған Revolution газетінің редакторы қызметін атқарды. Қарындастардың антологиясы үлкен құрметке ие болды, соның нәтижесінде 1850 жылы олар Нью-Йорк қаласына көшіп келді. Мұнда олар жексенбі күндері жиі кешкі қабылдаулар ұйымдастырды, онда П.Т. Барнум, Джон Гринлиф Уиттиер және Элизабет Кэди Стэнтон сияқты белгілі тұлғалар да қатысты. Элис 1871 жылы туберкулезден, ал Фиби бес айдан кейін гепатитке шалдығып қайтыс болды. Екі қарындас та Бруклиндегі Грин Вуд зиратына жерленді.

Өлімнен кейін

1871 жылы қайтыс болғаннан кейін Фиби мен Элис жазбаларында қалған, жарияланбаған өлеңдерінен бірлескен антологиялар жинақталды. 1881 жылы жарық көрген «Әйелдер сайлау құқығының тарихы» атты алғашқы томда былай делінген: «Бұл томдар Мэри Вулстонкрафт, Фрэнсис Райт, Лукреция Мотт, Харриет Мартинеу, Лидия Мария Чайлд, Маргарет Фуллер, Сара және Анджелина Гримке, Жозефина С. Гриффинг, Марта К. Райт, Харриот К. Хант, М. Д., Мариана В. Джонсон, Элис және Фиби Кэри, Энн Престон, М. Д., Лидия Мотт, Элиза В. Фарнхэм, Лидия Ф. Фаулер, М. Д., Паулина Райт Дэвис естелігіне құрметпен арналады. Олардың адал өмірі мен саяси құқықтарды талап етудегі батыл сөздері, осы беттерді дайындау кезінде редакторларға үнемі шабыт берді».