Ральф Коггешалл: Тарихшы-монах және жылнамашы өмірі мен еңбектері

Кіріспе

12 және 13 ғасырлардағы монах, аббат және жылнамашы Когшолл Ральф (1227 жылдан кейін қайтыс болды), ағылшын жылнамашысы, бастапқыда монах болған, кейіннен цистерциан орденінің Эссекске негіделген Когшолл аббаттығының алтыншы абаты (1207–1218) болды. Ол сонымен қатар Үшінші крест жорығы және Ридфорт Герарды туралы жазған жылнамаларымен де белгілі.

Chronicon Anglicanum (Англикалық хроника)

Ральф өзі бізге осы фактілерді хабарлайды, және оның аббаттық қызметтен кетуі бауырластардың тілегіне қарсы, нашар денсаулығының салдарынан болды. Ол өз үйіне тиесілі Chronicon Anglicanum-ды алып, жалғастырды; түпнұсқа жұмыс 1066 жылы басталса, оның үлесі 1187 жылы кірісті. Ол 1227 жылға дейін жеткізуді үміттенеді, бірақ оның қолмен жазылған түптемесі үш жыл бұрын тоқтап қалады. Ральф өзін әдеби шебер санамайды. Оның алдында жазбаша дәлел болған жағдайда, тіпті түпнұсқасының тілдік ерекшеліктерін де көшіруге разы болады. Ал басқа жағдайларда ол кездейсоқ келіп қонғандардан жинаған әңгімелерді хронологиялық тәртіппен, ешқандай байланыссыз тізбектейді. Бенедикт Аббас пен Роджер Ховеденнен айырмашылығы, ол құжаттарды аз қолданады; оның еңбегінде тек үш хат келтірілген. Алайда, қолмен жазылған түптеменің түзетулері мен сызықтары оның мәліметтерді тексеруге тырысқанын көрсетеді, ал оның ақпарат көздері кейде ерекше сенімділікке лайық. Осылайша, ол Ричардтың шаплоны Ансельмге Австрияның Леопольді патшаның патшаны тұтқындауы туралы әңгімені куәландырады. Хрониканың тоны көбінесе бейтарап; бірақ түпнұсқа мәтінде ханзада Джонға қатысты жеке сын-ескертпелер бар, олар Роджер Вендоверде қайта жарияланған. Ральфтің Генрих II-ге деген құрметі Ральф Нигердің хроникасын жариялауынан көрінеді; Мұнда, 1161 жылы, ол түпнұсқа авторының асыра сілтеген сын-пікірлеріне жауап береді. Дегенмен, Ральфтың Нигердің хроникасын өңдеудегі рөлі қазір даулы, және жақын орналасқан Сент-Осиф монастырының монахы түзетулер енгізген деген болжам бар. Ричард I туралы абат салмақты баға береді, сол патшаның ұлы қасиеттерін мойындайды, бірақ оның мінезінің нашарлағанын айтады. Ральф тек Джонға ғана тұрақты түрде қарсы тұрады; цистерциандық және Мандевилл әулетінің жақтаушысы ретінде ол басқаша болуы мүмкін емес. Ральф Хроникада (с. а. 1091) жинақтаған көріністер мен кереметтер туралы кітапқа сілтеме жасайды, бірақ ол қазір сақталмаған. Ол сонымен қатар Нигердің хроникасын 1162 жылдан 1178 жылға дейін жалғастырды (Р. Анструтердің Нигердің басылымында жарияланған, Лондон, 1851), сондай-ақ 1066 жылдан 1223 жылға дейінгі қысқа жылнамалар жазды. Chronicon Anglicanum-ның қолмен жазылған түптемесі Британ кітапханасында (Коттон, Веспасиан Д. Х) сақталады. Сол томда Ральф Нигердің жалғасы да бар. Бұрын Ральфке жатқызылған Chronicon Terrae Sanctae басқа қолмен жазылған; ол Chronicon Anglicanum үшін пайдаланған көздердің бірі болды. Мартен мен Дюранның басылымында жарияланған (Ampl. Collectio, v. pp. 871–882) Libellus de motibus anglicanis sub rege Johanne Chronicon Anglicanum-нан алынған үзінді ғана. Осы соңғы еңбек 1875 жылы Джозеф Стивенсонмен Rolls сериясы үшін өңделді.

Ralph himself tells us these facts; and that his resignation of the abbacy was made against the wishes of the brethren, in consequence of his bad health. He took up and continued a Chronicon Anglicanum belonging to his house; the original work begins at 1066, his own share at 1187. He hoped to reach the year 1227, but his autograph copy breaks off three years earlier. Ralph makes no pretensions to be a literary artist. Where he had a written authority before him he was content to reproduce even the phraseology of his original. At other times he strings together in chronological order, without any links of connection, the anecdotes which he gathered from chance visitors. Unlike Benedictus Abbas and Roger of Hoveden, he makes little use of documents; only three letters are quoted in his work. On the other hand, the corrections and erasures of the autograph show that he took pains to verify his details; and his informants are sometimes worthy of exceptional confidence. Thus he vouches Richard's chaplain Anselm for the story of the king's capture by Leopold of Austria. The tone of the chronicle is usually dispassionate; but the original text contained some personal strictures upon Prince John, which are reproduced in Roger of Wendover. The admiration with which Ralph regarded Henry II is attested by his edition of Ralph Niger's chronicle; here, under the year 1161, he replies to the intemperate criticisms of the original author. However, Ralph's role in editing Niger's chronicle is now disputed, and it is believed that a monk at the nearby monastery of St Osyth's made the amendment. On Richard I the abbot passes a judicious verdict, admitting the great qualities of that king, but arguing that his character degenerated. Towards John alone Ralph is uniformly hostile; as a Cistercian and an adherent of the Mandeville family he could hardly be otherwise. Ralph refers in the Chronicon (s. a. 1091) to a book of visions and miracles which he had compiled, but this is no longer extant. He also wrote a continuation of Niger's chronicle, extending from 1162 to 1178 (printed in R. Anstruther's edition of Niger, London, 1851), and short annals from 1066 to 1223. The autograph manuscript of the Chronicon Anglicanum is to be found in the British Library (Cotton, Vespasian D. X). The same volume contains the continuation of Ralph Niger. The Chronicon Terrae Sanctae, formerly attributed to Ralph, is by another hand; it was among the sources on which he drew for the Chronicon Anglicanum. The so called Libellus de motibus anglicanis sub rege Johanne (printed by Martène and Durand, Ampl. Collectio, v. pp. 871–882) is merely an excerpt from the Chronicon Anglicanum. This latter work was edited for the Rolls Series in 1875 by Joseph Stevenson.