Кіріспе

Les Misérables – Виктор Гюгоның 1862 жылы жарық көрген, сол аттас романының 1934 жылғы француз киноадаптациясы. Сценарийін жазып, режиссерлік жұмысын Раймонд Бернард жасаған, басты рөлдерде Гарри Баур (Жан Вальжан), Чарльз Ванель (Жавер) және Жоселин Гейль (Фантин) сомдады. Алғашқыда үш фильм ретінде ұсынылды: «Une tempête sous un crâne» (Бас сүйек астындағы дауыл), «Les Thénardier» (Тенардиерлер) және «Liberté, liberté chérie» (Азаттық, қадірлі бостандық), олар үш апта бойы көрсетілді. Толық, өңделмеген фильм 281 минутқа созылады. Критиктер бұл туындыны романның ең сәтті бейімделуі деп санайды, себебі ол қысқа нұсқалармен салыстырғанда, тақырыптары мен кейіпкерлерін тереңірек ашады. «Pathé» компаниясы түсіргенімен, түсірілімдер «Biot» қаласындағы (Alpes Maritimes) арнайы салынған декорацияларда, сондай-ақ «Nice» қаласындағы «Victorine Studios» студиясында өтті, ал «Paris» қаласындағы «Joinville Studios» студиясында емес. Декорацияларды Лусьен Карре мен Жан Перриер жасады, ал музыкасын көрнекті швейцариялық композитор Артур Хонеггер жазды.

Сюжет

Жан Вальжан – өзін жаңартуға тырысатын бұрынғы сотталған адам, бірақ оның әрекеттері Жаверттің үнемі араласуынан нәтижесіз болады. Жавер – қатал, аяусыз полиция инспекторы, ол өмірін Вальжанды қуалауға арнаған. Вальжан жасаған жалғыз қылмысы – бір нан ұрлау, осы үшін ол 5 жылға түрмеге жабылды. Қашуға жасаған әрекеттері үшін ол тағы 14 жыл жазасын өтеді. Фильм, романдағыдай, көптеген басқа кейіпкерлер мен қосымша сюжеттерді қамтиды, мысалы, Фантина – қызы Козетке қарау үшін екі қатыгез мейманхана иесі, Тенардиерлерге ақы төлеу үшін проституцияға мәжбүр болған әйел, сондай-ақ революционерлердің тарихы, оның ішінде Мариус Понтмерси – фильмде кейінірек ересек болған Козетке ғашық болатын жас жігіт.

Сыншыл реакция

Фильм "Виктор Гюгоның классикалық романының ең толық және сапалы бейімделуі" деп аталады. "The Spectator" журналындағы заманауи сын-пікірлер өте жағымды болды, фильмді "біраз уақыттан бері осы жерде көрсетілген ең жақсы француз туындысы" деп бағалады. Атап айтқанда, Гарри Баурдың "ерекше ойыны" мақталып, фильмтің осыншама ұзақ романды өзекті бөліктерге жинақтағаны, бөлінгендей сезім қалдырмайтыны жоғары бағаланды. Реймонд Бернардтың "Жалғыздық" (Les Misérables) фильмі, сондай-ақ 18-19 ғасырлар Франциясы туралы басқа фильмдер 2010 жылы Австралияның Сиднейдегі Жаңа Оңтүстік Уэльс көркемсурет галереясында өткен француз суреттерінің көрмесіне қолдау көрсетті. Көрме "Давидтен Сезаннга: Прат коллекциясынан шеберлік суреттері" деп аталды және 22 қыркүйектен 5 желтоқсанға дейін жалғасты. Фильм 30 қазан күні көрсетілді. Criterion DVD-нің қосымша жазбаларында фильмтің келесі онжылдықтарда әртүрлі ұзақтықта қайта шығарылғаны және Бернардтың қайтысынан аз уақыт бұрын шамамен бастапқы ұзақтығына келтірілгені, бірақ кейбір сахналарды қалпына келтіру мүмкін болмағаны айтылады. 2013 жылы Pathé фильмнің толыққанды жаңа қалпына келтіруін жасады, ол 289 минуттан (115:39, 85:45 және 87:23) тұрады, және оны Blu-ray және DVD форматында шығарды. Eureka Entertainment бұл нұсқаны 2014 жылы Masters of Cinema желісінің бөлігі ретінде Blu-ray және DVD-де жариялады.