Кіріспе

Малидің Гао қаласында орналасқан Аскиа қабірі Сонгхай империясының ең белгілі императорларының бірі – Аскиа Мохамед I-нің жерленген жері деп саналады. Ол XV ғасырдың соңында салынған және ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енген. ЮНЕСКО қабірді Батыс Африка Сахель аймағындағы монументалды саздан жасалған құрылыстардың көрнекті үлгісі деп сипаттайды. Кешенге пирамида тәрізді қабір, екі мешіт, зират және жиын өткізу алаңы кіреді. Биіктігі бойынша ол Гаодағы отарлық кезеңге дейінгі ең ірі сәулеттік ескерткіш болып табылады. Бұл Судано-Сахель сәулет стилінің айқын мысалы, ол кейіннен бүкіл аймаққа тарады. Жақындағы өзгерістерге 1960 және 1970 жылдардың ортасында мешіттердің кеңейтілуі және 1999 жылы қабірдің айналасына қабырға орнатылуы кірді. Сонымен қатар, тарихы бойында қабір үнемі жаңартылып келеді, бұл саздан жасалған құрылымдарды күтіп ұстау және жөндеу үшін маңызды процесс. 2000 жылдардың басында электр қуаты тартылып, төбесіне желдеткіштер, шамдар мен динамик орнатылды. Аскиа мешіт ретінде және Гао қаласының қоғамдық мәдени орталығы ретінде үздіксіз пайдаланылып келеді. Қабір және оның айналасындағы буферлік аймақ ұлттық және жергілікті заңдармен қорғалады.

Тарих

Аския Мохаммед – алғашқы Аския императоры және Сонгхай империясын кеңейтті. Шынайы мұсылман болғандықтан, ол Меккеге қажылық сапар жасауға міндетті деп ойлады және 1495 жылы отанға оралды. Ол өзінің кесенесін салу үшін қажетті материалдарды Меккеден әкелді – барлық саз бен ағаш Меккеден келген. Караван құрамында "мыңдаған түйе" болған деген әңгіме бар. Ол бірнеше бөлмелері мен дәліздері бар үй сияқты салынған және Аския Мохаммед қайтыс болғанда мөрленген. Аския Мохаммедтің өзі ғана кесененің ішінде жерленгенімен, аулада басқа да бірнеше Аскиялар жерленген.