Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Антон Брукнердің ре минор тонындағы №3 симфониясы, WAB 103, Рихард Вагнерге арналған және кейде оны "Вагнер симфониясы" деп атайды. Ол 1873 жылы жазылып, 1877 және 1889 жылдары қайта жөнделген. Бұл туынды "қиын" деп сипатталады және кейбір музыка зерттеушілері оны Брукнердің шығармашылықтағы маңызды қадамы деп санайды. Рудольф Клойбердің сөзіне сүйенсек, үшінші симфония "Брукнердің шедеврлерінің қатарын ашады, онда оның таланты симфониялық құрылымның монументалды мүмкіндіктерімен кездеседі". Бұл шығарма Брукнердің симфониялары арасында ең көп өңделгені ретінде белгілі. Оның кемінде алты нұсқасы бар, олардың үшеуі қазіргі таңда кеңінен орындалуда.
Anton Bruckner's Symphony No. 3 in D minor, WAB 103, was dedicated to Richard Wagner and is sometimes known as his "Wagner Symphony". It was written in 1873, revised in 1877 and again in 1889. The work has been characterised as "difficult", and is regarded by some as Bruckner's artistic breakthrough. According to Rudolf Kloiber, the third symphony "opens the sequence of Bruckner's masterpieces, in which his creativity meets monumental ability of symphonic construction." The work is notorious as the most revised of Bruckner's symphonies, and there exist no fewer than six versions, with three of them being widely performed today.
Тарих
Брукнер симфонияның алғашқы нұсқасын 1873 жылы жазды. 1873 жылдың қыркүйегінде, жұмысты аяқтамай тұрып, Брукнер 1865 жылы Мюнхенде «Тристан мен Изольда» премьерасында алғаш рет кездескен Ричард Вагнерге барды. Брукнер Вагнерге екінші және үшінші симфонияларын көрсетіп, одан өзіне ұнайтынын таңдауын сұрады. Брукнердің қуанышына орай, Вагнер үшінші симфонияны таңдады, ал Брукнер симфонияны өте құрметтейтін шеберге арнады. Үйге келген соң Брукнер симфонияны жұмыс істеуді жалғастырды және финалды 1873 жылдың 31 желтоқсанында аяқтады. Бір әңгіме бойынша, Брукнер мен Вагнер бірге соншама көп сыра ішкендіктен, үйге келгенде Вагнердің қай симфонияны таңдағанын ұмытып қалғанын түсінді. Ол Вагнерге «Д минорындағы симфония, күйді труба бастайтын жері қайда?» деп хат жазды. Вагнер «Иә! Сәттілік тілеймін! Ричард Вагнер» деп жауап берді. Осыдан кейін Вагнер Брукнерді «трубалы Брукнер» деп жиі атады және олар жақын дос болды. Арнауда Брукнер Вагнерді «поэзия мен музыканың қол жеткізбес, әлемдік даңқты асыл шебері» деп атады. 1873 жылғы нұсқа 1874 жылдың маусым немесе шілде айында Вена филармониясымен репетицияланды, бірақ орындауға қабылданбады. Симфонияның премьерасы (1877 жылғы нұсқасы) 1877 жылдың 16 желтоқсанында Венада өтті. Дирижер болып Иоганн фон Гербек болуы керек еді, бірақ концертке бір ай қалғанда ол қайтыс болғандықтан, Брукнер өзі дирижерлік етуге мәжбүр болды. Концерт толық сәтсіздікке ұшырады: Брукнер жақсы хор дирижері болғанымен, оркестрді басқаруда жеткіліксіз болды. Оның шығармасына ықылас көрсетпеген Веналық тыңдаушылар музыка ойнаған кезде залдан біртіндеп шығып кетті. Тіпті оркестр де соңында Брукнерді, соның ішінде Густав Малер сияқты бірнеше қолдаушыларымен жалғыз қалдырып, қашып кетті. (Алғашқы үш бөлімнің ноталары кейін Малерге тиесілі болды; оның әйелі Альма Малер 1940 жылы Франциядағы нацистік басқындығынан қашқанда оны АҚШ-қа алып кетті.) Осы оқиғаға қатты қайғырған Брукнер шығармасын бірнеше рет қайта қарады, Вагнердің «Тристан мен Изольда» және «Валькирия» операларынан алынған маңызды үзінділерді алып тастады. Алғашқы 1873 жылғы ноталар 1977 жылға дейін жарияланбады.
Bruckner wrote the first version of the symphony in 1873. In September 1873, before the work was finished, Bruckner visited Richard Wagner, whom he had first met in 1865 at the premiere of Tristan und Isolde in Munich. Bruckner showed both his Second and Third symphonies to Wagner, asking him to pick one he preferred. To Bruckner's delight, Wagner chose the Third, and Bruckner dedicated the symphony to the master he highly respected. After arriving home, Bruckner continued to work on the symphony, finishing the finale on 31 December 1873. According to an anecdote, Bruckner and Wagner drank so much beer together that, upon arriving home, Bruckner realized he had forgotten which symphony Wagner had chosen. He wrote a letter back to Wagner saying "Symphony in D minor, where the trumpet begins the theme?" Wagner scribbled back "Yes! Best wishes! Richard Wagner." After this, Wagner often referred to Bruckner as "Bruckner the trumpet" and the two became firm friends. In the dedication, Bruckner referred to Wagner as "the unreachable world famous noble master of poetry and music". The 1873 version was rehearsed by the Vienna Philharmonic in June or July 1874, but it was not accepted for performance. The premiere of the Symphony (1877 version) was given in Vienna on 16 December 1877. The conductor was meant to be Johann von Herbeck, though his death a month before the concert forced Bruckner himself to step in and conduct. The concert was a complete disaster: although a decent choral conductor, Bruckner was a barely competent orchestral director: the Viennese audience, which was not sympathetic to his work to begin with, gradually left the hall as the music played. Even the orchestra fled at the end, leaving Bruckner alone with a few supporters, including Gustav Mahler. (The score of the first three movements was later owned by Mahler; his widow Alma Mahler ensured she took it with her when fleeing the Nazi invasion of France in 1940 for the United States.) Stunned by this debacle, Bruckner made several revisions of his work, leaving out significant amounts of music including most quotations from Wagner's Tristan und Isolde and Die Walküre. The original 1873 score was not published until 1977.
Аспаптар
Бұл партитурада екі флейта, екі гобой, екі кларнет, екі фагот, төрт валторна, үш труба, үш тромбон, литавралар және скрипкалар тобы қолданылады.
The score calls for two flutes, two oboes, two clarinets, two bassoons, four horns, three trumpets, three trombones, timpani and strings.
Қабылдау
Көпшілік пікірінше, үшінші симфония Брукнердің көркемдік жетістігі деп есептелуі мүмкін. Онда "шынайы және толыққанды Брукнер" алғаш рет өзін көрсетеді. Рудольф Клойбердің сөзіне сүйенсек, үшінші симфония "Брукнердің шедеврлерінің тізбегін ашады, онда оның шығармашылығы симфониялық құрылымның монументалды мүмкіндіктерімен қатар келеді". "Қомақты жетілдірілген" 1874 жылғы нұсқасы, бөлімдері бойынша, 1873 жылғы түпнұсқа нұсқасымен ұзындығы мен құрылымы жағынан бірдей, бірақ көптеген үзінділер, әсіресе бірінші бөлімде, текстурада (канондық имитация) және оркестрлеуде маңызды өзгерістер бар. 1874 жылғы нұсқаны Герд Шалер мен Филармония Фестива алғаш орындап, жазбаға түсірді. Осы симфония мен төртінші симфония Брукнердің туындыларының арасында ең көп өңделген композициялар болып табылады. Брукнердің канондық жазу стилінің күрделенуін қадағалағанда, бесінші симфонияның ұлы фугасының шебер және күрделі контрапунктіне жол ашылады. Карраган жазғандай, "Бұл нұсқа 1877 жылдың көктемінде аяқталғанымен, "1876" нұсқасы деп аталады, себебі оның бес бөліктік баяу бөлігі 1876 жылмен таңбаланған және көп жылдар бұрын Новак осы датамен жариялаған. Осылайша, 1877 жылдың күзінде қайта өңделген нұсқамен шатасудың алдын алуға болады".
According to widespread opinion, the Third can be regarded as Bruckner's artistic breakthrough. In it, the "real and complete Bruckner" comes into expression for the first time. According to Rudolf Kloiber, the third symphony "opens the sequence of Bruckner's masterpieces, in which his creativity meets monumental ability of symphonic construction." the "significant improved" 1874 version is, movement for movement, of the same length and structure as the 1873 original version, but there are many passages, particularly in the first movement, with major changes in texture (canonic imitation) and orchestration. The 1874 version has been premiered and recorded by Gerd Schaller and the Philharmonie Festiva. This symphony and the Fourth are the most revised compositions in Bruckner’s canon As one follows the increasing sophistication in the developing style of Bruckner’s canonic writing one obtains a window into the expert and intricate counterpoint of the great fugue of the Fifth Symphony. As Carragan writes, "This version, though completed in the spring of 1877, is called the "1876" version because its characteristic five part slow movement was dated 1876 and was published many years ago by Nowak with that date. In that way confusion with the version as later revised in the fall of 1877 can be avoided."
Үшінші нұсқа (1889)
1889 жылғы нұсқасы 1959 жылы Новак жариялаған. Осы нұсқада Шерцо ко дасы жойылған, сондай-ақ бірінші бөлім мен Финалда қосымша қысқартулар жасалған.
The 1889 version was published by Nowak in 1959. In this version, the Scherzo coda is removed and additional cuts are done in the first movement and the Finale.
1890 жылғы қайта қарау
1890 жылы Томас Реттиг (Вена) басып шығарған алғашқы жарияланған нұсқасы әлі де даулы болып қала береді, себебі Брукнердің қалауынша қаншалықты жазылғаны және Йозеф пен Франц Шалктардың оған қаншалықты ықпал еткені анықталған жоқ.
The first published version of 1890, published by Thomas Rättig (Vienna), remains controversial because it has not been ascertained how much it reflected Bruckner's wishes, and how much it was influenced by Josef and Franz Schalk.
Дискография
Бұл симфонияның бір бөлігін алғаш рет 1928 жылы Вена симфониясымен бірге дирижер жазды. Онда тек шекерцо мен трио болды. Дискте сақталған ең көне толық орындалуы 1944 жылы Гамбургтегі Филармониялық мемлекеттік оркестрімен Юген Йохум жасады. 1953 жылы симфонияның толық нұсқасы алғаш рет коммерциялық жазбаға түсірілді. Тікелей концерттен алынған жазбаны Allegro Royale лейблі дирижер "Gerd Rubahn" (Ханс Шмидт Исерштедттің псевдонимі) арқылы шығарды. Бұл тарихи жазба CD-ге қайта жазылды (CD abruckner. com BSVD 0114). 1890 жылғы Реттиг басылымын LP дәуірінің ескі дирижерлері, мысалы, Бавария мемлекеттік опера оркестріне жетекшілік еткен Ханс Кнапертсбуш және Вена филармония оркестріне жетекшілік еткен Карл Шурихт жиі пайдаланды. CD дәуірі басталғаннан кейін, Новак редакциялаған 1877 және 1889 жылғы нұсқалар Бернард Хайтинк және Карл Бём сияқты дирижерлермен көбірек қолданылды. 1983 жылы Warner Classics үшін Франкфурт радиосының симфониялық оркестрін басқарған Элияху Инбал 1873 жылғы нұсқаны алғаш рет жазды. 15 жылдан кейін Георг Тинтнер Naxos лейблінде Шотландия Корольдік Ұлттық оркестрін басқарды. Тинтнердің сөзіне сүйенсек, "бұл шығарма бастапқыда жоспарланған күйінде прогрессивті өзгерістерден зардап шекті, сондықтан біз осы керемет түпнұсқаны ойнауға және тыңдауға уақыт бөлгеніміз жөн". Герд Шалер алғаш рет Уильям Карраган редакциялаған 1874 жылғы нұсқаны Филармония Фестивасымен жазды. Әртүрлі нұсқаларды салыстыруға мүмкіндік беру үшін Иоганнес Вилднер студиялық жазбада (SonArte/Naxos) дирижерлік етті. Naxos 1877 және 1889 жылғы нұсқаларды, ал SonArte 1873, 1877 және 1889 жылғы барлық үш нұсқаны қамтиды.
The first commercial recording of part of this symphony was made by de with the Vienna Symphony in 1928. It featured only the scherzo and trio. The oldest complete performance preserved on disc is by Eugen Jochum with the Philharmonisches Staatsorchester Hamburg from 1944. The first commercial recording of the complete symphony was made in 1953. The recording, from a live concert, was issued by the Allegro Royale label with the conductor "Gerd Rubahn" (pseudonym for Hans Schmidt Isserstedt). This historical recording has been remastered to CD (CD abruckner. com BSVD 0114). The 1890 Rättig edition is generally used by the older conductors of the LP era, such as Hans Knappertsbusch conducting the Bavarian State Opera Orchestra and Carl Schuricht conducting the Vienna Philharmonic Orchestra. With the dawn of the CD era, the 1877 and 1889 versions, as edited by Nowak, were more commonly used, by conductors such as Bernard Haitink and Karl Böhm. Eliahu Inbal conducting the Frankfurt Radio Symphony Orchestra for Warner Classics was in 1983 the first to record the 1873 version. Georg Tintner conducting the Royal Scottish National Orchestra followed 15 years later on the Naxos label. As Tintner writes, "this work as originally conceived suffered by its progressive mutilations more and more, and we should take the time to play and to listen to this amazing original." Gerd Schaller first recorded the 1874 version, edited by William Carragan, with the Philharmonie Festiva. To facilitate comparison of the different versions, Johannes Wildner conducting the de, in a studio recording (SonArte/Naxos) offers multi disc sets. Naxos includes both the 1877 and 1889 versions while SonArte includes all three of the 1873, 1877 and 1889 versions.