Кіріспе

8 ғасырдағы англосаксондық Кентерберий архиепискобы және қасиетті Кутберт (Кутберт; 26 қазан 760 жылы қайтыс болды) – Англиядағы ортағасырлық англосаксондық Кентерберий архиепискобы. Кентербериге тағайындалуына дейін ол монастырь үйінің аббаты болды, сондай-ақ, мүмкін, Херефорд епископы да болған, бірақ Херефордты иеленгені туралы куәліктер көбінесе 1066 жылы Англияны нормандар басып алғаннан кейін пайда болды. Архиепископтық қызметін атқару кезінде ол шіркеу кеңестерін өткізіп, Кентербериде жаңа шіркеу салды. Кутберт архиепископтық тақтада отырғанда Йорк епархиясы архиепископтыққа дейін көтерілді. 760 жылы қайтыс болған Кутберт кейіннен қасиетті кісі ретінде есептелді.

Ерте өмір және Херефорд

Асыл тегінен шыққан Кэтберт алғаш рет Лиминге аббаттығының иесі ретінде тіркелген, және 736 жылы Херефорд епископы болып тағайындалды. Дегенмен, Херефорд епископы болған Кэтберт пен архиепископ болған Кэтберттің бір екендігі туралы мәлімет Флоренция Вустерлік және басқа да Норманд жаулауынан кейінгі дереккөздерде келтірілген. Англо-саксон жылнамасындағы замандас жазбасында Кэтберт архиепископқа консекрацияланғаны айтылады, егер ол Херефорд епископы болғанда, оны тағайындау қажет еді. Епископты бір епархиядан екіншісіне ауыстырғанда, қосымша консекрация қажет емес. Дереккөздердің сипатын ескере отырып, Херефорд епископының Кентербери архиепискобымен сәйкестендірілуі ықтимал болғанымен, оны дәлелденген деп санауға болмайды. Егер Кэтберт Херефордта болса, ол ол қызметте төрт жыл қызмет еткен, содан кейін 740 жылы Кентербери архиепископы болып тағайындалды. Ол Херефордтағы үш алдыңғы епископтың қабірі үшін эпитафия жазған автор ретінде танылады. Кэтберт заманында кафедралық собор Херефордта тіпті орналасқан болмауы мүмкін. Кэтберт Кентербериге сайлануға дейін кім болғаны белгісіз, бірақ архиепископ болып сайлануына Мерсия патшасы Этельбальдтың ықпалы тиген болуы мүмкін. 730 және 740 жылдары Кентербериге көптеген мерсиялықтар тағайындалды, бұл Мерсия билігі Кентке кеңейгенін көрсетеді.

Кентербери

Кэтберт Бонифацийден Британ аралдарындағы дін қызметкерлерінің тәртіпсіздігіне және англосаксон епископтарының шамадан тыс ішімдік ішуіне шағымдаған ұзақ хат алды. Кэтберт сондай-ақ Англия тумасы, Майнц архиепискобы Луллға хаттар жіберді. Кэтберт архиепископ болған кезде, ол өзінің ізашары Теодор сияқты бүкіл Британияға билік ету құқығын талап етпеді. 735 жылы Папа Григорий III Йорк епископына паллий жіберіп, Йорк епархиясын архиепископтық мәртебеге көтерді. Йорктің мәртебесінің артуының белгісі ретінде Кэтберт тек Хамбердің оңтүстігіндегі епископтарды ғана қабылдады, ал оның синодтарына тек Англияның оңтүстігіндегі епископтар ғана қатысты. Бұл жиынға барлық дін қызметкерлері христиан дінінің негізгі ұстанымдарын қара халыққа түсіндіруі міндеттелді.

Кеңестен кейін Кэтберт Бонифацийдің 754 жылы шейіт болғанға дейін оның хаттарына жауап беріп тұрды, содан кейін Бонифацийдің ізбасарына көңіл айтты. 758 жылы Кэтберт екінші синод өткізді, бірақ оның қабылдаған шешімдері туралы ештеңе белгілі емес. Ол сондай-ақ 1067 жылы өртеніп кеткен Кентерберидегі Әулие Жоханн Креститель шіркеуін салдырды. Ол өзінің жаңа шіркеуінде жерленді. Жаңа шіркеу собордың батыс жағында орналасқан және крещение беру рәсімі үшін пайдаланылды. Бұл шіркеу сонымен қатар көптеген архиепископтардың зират орнына айналды, кейіннен тәуекел сынағы арқылы сот ісіне қолданылды. Бұл мақсаттар Кэтбертпен жоспарланған деген нақты замандас куәліктері жоқ, бірақ шіркеудің Әулие Жоханн Крестительге арналғандығы Кэтберттің жаңа ғимаратты крещение беру рәсімі үшін салуды ниеттенгенін күшті дәлелдейді. Архиепископтардың жерлеу салты Кэтберттен кейін өзгерді, бірақ бұл Кэтберттің ниеті ме, жоқ па, белгісіз, себебі Кентерберидің кейінгі жазбаларында немесе басқа себептермен байланысты емес. Соня Хоукс бұл жерлеу салтының өзгеруі, бүкіл Ұлыбританияға тараған, Кэтберттің қала сыртында емес, шіркеу ауласында жерлеуге бұйрығынан туындады деп санайды. Алайда, бұл теорияның негізгі дәлелі – 16 ғасырдағы Кентерберидегі дәстүр және жерлеу үлгілерінің өзгеруіне қатысты археологиялық жазбалар. Өзгеріс болғанымен, археологиялық жазбалар бұл өзгерістің себебін көрсетпейді, ал Кентербери дәстүрінің кеш болуы ескерілгенде, теория толыққанды дәлелденген деп есептелмейді. Ол өзінің Әулие Жоханн шіркеуінде жерленді және Кентербери архиепископтарының Әулие Августин аббаттығында емес, жерленген алғашқысы болды. Еуропадағы англосаксон миссионерлеріне жазған хаттары оның жоғары білімді екенін көрсетеді.