Түркістан қаласындағы Қожа Ахмет Ясауи кесенесінің тарихы мен маңызы
Mausoleum of Khoja Ahmed Yasawi
Түркістан қаласындағы Ходжа Ахмет Ясави кесенесі – Тәмір салған тарихи мазар. Исламның таралу ортасы, археологиялық ескерткіш. Қазақстанның мәдени мұрасы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Түркістан, Қазақстан тарихи орны. Хауажа Ахмет Ясауи кесенесі (Қожа Ахмет Иасауи кесенесі; Мавзолей Ходжи Ахмеда Ясави) – Қазақстанның оңтүстігіндегі Түркістан қаласында орналасқан кесене. Құрылысы 1389 жылы Тимур тапсырысымен басталған, ол осы аймақты кеңдігімен танымал Тимурид империясының бір бөлігін басқарды. Кесене Ходжа Ахмет Ясауи (1093–1166) құрметіне салынды. Алайда, 1405 жылы Тимур қайтыс болғаннан кейін құрылыс тоқтап қалды. Бұл жер бұрын Қазрет, кейін Яси деп аталған, Қазақстанның оңтүстігіндегі ежелгі керуен саудасының орталығы болды. Құрылыс қазіргі археологиялық қазбалар жүргізіліп жатқан тарихи цитадельдің жанында орналасқан. Бұл аймақта Ислам дінінің таралуына ықпал етті, тіпті моңғол шапқыншылығы кезінде де.
Historic site in Turkestan, Kazakhstan
The Mausoleum of Khawaja Ahmed Yasawi (, Qoja Ahmet İassaui kesenesı; Мавзолей Ходжи Ахмеда Ясави, Mavzoley khodzhi Akhmeda Yasavi) is a mausoleum in the city of Turkestan, in southern Kazakhstan. The structure was commissioned in 1389 by Timur, who ruled the area as part of the expansive Timurid Empire, Khoja Ahmed Yasawi (1093–1166). However, construction was halted with the death of Timur in 1405. an ancient centre of caravan trade known earlier as Khazret and later as Yasi, in the southern part of Kazakhstan. The structure is within the vicinity of a historic citadel, which is now an archaeological site. which sustained the diffusion of Islam in the area despite the contemporary onslaught of the Mongol invasion.
Діни және мәдени маңызы
Тимуридтер орнатқан үлкен кесене ғибадатхананың діни маңызын одан әрі арттырды. Қазақ хандығы тұсында көрнекті тұлғалар осы ескерткіштің тікелей жанына жерленуді қалаған. Кеңес кезеңінде ескерткіш жабық тұрғанмен, бұл шектеу алынған соң кесенеге зыярат етушілер ағыны тоқтаған жоқ. Қазіргі күнге дейін Қожа Ахмет Ясауи кесенесі қазақ мұсылмандары үшін қастерлі сапар орны болып табылады. Сондықтан Түркістан қаласы Орталық Азия мұсылмандары үшін екінші Меккеге айналды. Расында, кесене қала үшін қаншалықты маңызды екенін Түркістанның бұрынғы атауы – Хазрат-түркістан көрсетеді, ол тікелей "Түркістанның Әулиесі" деген мағынаны білдіреді және Ясауиге сілтеме жасайды. Қазақ ұлтының қалыптасуына куә болған және Қазақ хандығының астанасы болған Түркістан, қазіргі Қазақстанның мәдени орталығы болып саналады. Суфи дін ғалымы және хандықтың қазақ әулетінің жерленген орны болғандықтан, кесене қаланың мәртебесін одан да арттырды. Қазақ ұлтының және Орталық Азия ислам дінінің қазіргі заманда сақталуы Түркістанның тарихи және мәдени маңыздылығының айғағы, ал оның төрінде Қожа Ахмет Ясауи кесенесі тұр. Ислам әлемінің ең маңызды кесенелерінің бірі саналатын ол, бүгінге дейін сақталған және аймақтағы діни сенімнің және сәулет өнерінің көрнекті ескерткіші болып табылады.
The larger mausoleum which Timurid ordered further enhanced the shrine's religious importance. During the Kazakh Khanate, prominent personalities chose to be buried within the immediate vicinity of the monument. Despite the public closure of the monument during the Soviet era, the mausoleum has continued to draw pilgrims once the order was lifted. Up to contemporary times, the Mausoleum of Khoja Ahmed Yasawi has remained an object of pilgrimage for Kazakh Muslims. Hence, the town of Turkestan became the second Mecca for the Muslims of Central Asia. Indeed, the mausoleum's importance to the town is attested by Turkestan's former name, Hazrat e Turkestan, which literally means "Saint of Turkestan," a direct reference to Yasawi. As the capital of the preceding Kazakh Khanate, which saw the emergence of the distinct Kazakh nationality, Turkestan remains the cultural heart of modern Kazakhstan. Being the burial site for the Sufi theologian and the khanate's Kazakh nobility, the mausoleum has further enhanced the town's prestige. The continuance of the Kazakh nation and Central Asian Islamic faith in modern times are testaments to the historical and cultural importance of Turkestan, with the Mausoleum of Khoja Ahmed Yasawi at its center. Perceived as one of the greatest mausoleums of the Islamic world, it has survived and remains a significant monument both to faith and architectural achievement in the region.