«Шұбырған шайтан» (1976) фильмі – Ли Марвин мен Роджер Мур жұлдыздықтаған, Танганьикадағы аң аулау, қақтығыстар мен SMS Königsberg кемесінің тарихы туралы әскери фильм.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Питер Р. Ханттың 1976 жылғы фильмі
1976 film by Peter R. Hunt
«Жыланға ұрыс» – Питер Р. Ханттың режиссерлік еткен, Ли Марвин мен Роджер Мурдың басты рөлдерде ойнаған 1976 жылғы британдық соғыс оқиғалық фильмі. 1913–1914 жылдары Занзибар мен Германияның Шығыс Африкасында өтетін фильм Уилбур Смиттің романы негізінде түсірілген, ол нақты оқиғалардан шабыттанған (SMS «Кёнигсбергтің» батуына қараңыз). Екінші пландағы актерлер қатарында Барбара Паркинс пен Ян Холм бар.
Shout at the Devil is a 1976 British war adventure film directed by Peter R. Hunt and starring Lee Marvin and Roger Moore. The film, set in Zanzibar and German East Africa in 1913–1914, is based on a novel by Wilbur Smith which is very loosely inspired by real events (see the sinking of the SMS Königsberg). The supporting cast features Barbara Parkins and Ian Holm.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Полковник Флинн О'Флинн, ішімдікке құмар америкалық, британдық аристократ Себастьян Олдсмитті Танганьикадағы піл сүйегін браконьерлікпен аң аулауға көмектесуге мәжбүр етеді, ол Германияның Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін бақылауында болған Шығыс Африканың Германиялық территориясының бір бөлігі еді. Американдық қайтадан браконьерлікпен айналысып жатыр деген жаңалықты естігеннен кейін, Оңтүстік провинциялардың жергілікті неміс командирі Герман Флейшер өзінің Schutztruppe-сімен О'Флиннді аяусыз қуып жетеді. Флейшер өзінің соғыс кемесімен О'Флинннің браконьерлікпен алынған піл сүйегімен толтырылған араб дхауын батырады. Себастьян мен О'Флинн О'Флинннің үйінде жазылып, Себастьян О'Флинннің қызы Розаға ғашық болады. Олар үйленеді және қызы болады. Себастьян мен О'Флинн Флейшерге салықтарды ұрлап қиындық туғыза береді. Флейшер өз Schutztruppe-сін шабуылға жіберіп, О'Флинннің үйін толығымен қиратады, нәтижесінде оның немересі қаза табады. О'Флинн, Себастьян және Роза Флейшерді тауып, баланың өлімі үшін кек алу үшін өлтіруге шешім қабылдайды. Бірақ Ұлыбритания Германиямен соғыста екені белгілі болғанда, Корольдік теңіз күштерінің офицерлері О'Флиннді жөндеуді күтіп тұрған неміс соғыс кемесі SMS Blücher-ді іздеп табуға және жоюға көндіреді. О'Флинн, Себастьян және Роза Флейшердің соғыс кемесінде екенін біліп, оны қуалайды. Ақырында олар оны шығанақта табады және кемеге бомба орнатады. О'Флинн Себастьян мен Роза қашып кетсін деп өзін құрбан етеді, ал Флейшердің экипажы бомбаны іздейді. Флейшер де қашып құтылу үшін кемеден секіреді, бірақ жағаға шыққанда Себастьян оны мылтықпен атып өлтіреді. Себастьян мен Роза кемедегі жарылыстар мен өртті тамашалайды.
Colonel Flynn O'Flynn, a hard drinking American, manipulates British aristocrat Sebastian Oldsmith into helping poach ivory in Tanganyika, which is part of the German controlled pre World War I territory of German East Africa. On hearing news that the American has returned to poaching, Herman Fleischer, the local German Commander of the Southern Provinces, relentlessly hunts O'Flynn with his Schutztruppe. Fleischer has his warship ram and sink O'Flynn's Arab dhow loaded with poached ivory. Sebastian and O'Flynn recuperate at O'Flynn's house where Sebastian meets and falls in love with O'Flynn's daughter, Rosa. They are married and have a daughter together. Sebastian and O'Flynn continue to make trouble for Fleischer by stealing taxes. Fleischer fights back by having his Schutztruppe attack and raze to the ground O'Flynn's home killing his granddaughter in the process. O'Flynn, Sebastian and Rosa decide to find and kill Fleischer as revenge for the death of the baby. But when it is discovered that Britain is at war with Germany, Royal Navy officers convince O'Flynn to locate and destroy the German warship, SMS Blücher which is hiding awaiting repair. O'Flynn, Sebastian, and Rosa pursue Fleischer, who happens to be on the warship. Eventually they find her in an inlet and plant a bomb on board. O'Flynn sacrifices himself so that Sebastian and Rosa can escape while Fleischer's crew search for the bomb. Fleischer jumps overboard just in time to get away also, but as he comes ashore, Sebastian kills him with a rifle. Sebastian and Rosa then watch the ship as it is ripped apart by more explosions and burns.
Бастапқы роман
Сценарий Уилбур Смиттің романы негізінде жасалған. "Нью-Йорк Таймс" газетінің сыншысы осы кітапты "қанды соғыс" деп сипаттады.
The script was based on a novel by Wilbur Smith. The critic from The New York Times called the book "a bloodbath".
Тарихи ақиқат
Фильм негізделген кітап шамалы ғана нақты оқиғаларға сүйенеді, бірақ тарихи фактілермен елеулі көркемдік еркіндікке жол береді. Басты оқиға 1915 жылы Руфиджи дельтасына тығылғаннан кейін батып кеткен SMS Кенигсберг жеңіл крейсеріне қатысты оқиғаларға шамалы негізделген. Фильмдегі неміс кемесі Блюхер деп аталады; осы аттас кеме болған, бірақ ол Африкада қызмет етпеді. Нақты SMS Blücher – Доггер Бан шайқасында батып кеткен бронекрейсер. Фильм Португалияның 1914 жылғы тамызда Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Германияға қарсы Ұлыбританиямен бірге соғысқа түскенін көрсетеді, себебі португалдар О'Флинн мен Олдсмитке Германия аумағында бақылау жүргізу үшін португалдық ұшақ пен португалдық ұшқышты ұсынады. Шындығында, португалдар мұндайға рұқсат бермес еді, өйткені олар 1916 жылға дейін бейтараптығын сақтады. Флейшерді өлтірудің себептері жеке болғанымен, Себастьян Олдсмит – Германиямен соғыста болған елдің азаматы болып табылатын жалғыз маңызды кейіпкер.
The book on which the film is based is vaguely based on real events, but takes significant artistic licence with historical facts. The main story is loosely based on events concerning the light cruiser SMS Königsberg, which was sunk after taking refuge in Rufiji Delta in 1915. In the film the German ship is named Blücher; there was a vessel of this name, but it did not serve in Africa. The actual SMS Blücher was an armoured cruiser which sank during the Battle of Dogger Bank. The film implies that Portugal became a co belligerent with Britain against Germany when the First World War erupted in August 1914, as the Portuguese supply O'Flynn and Oldsmith with a marked Portuguese plane and a Portuguese pilot to conduct surveillance in German territory. In reality, the Portuguese would not have permitted this, as they remained neutral until 1916. Although the motives for killing Fleischer are personal, Sebastian Oldsmith is, in fact, the only major character who is a citizen of a nation actually at war with Germany.
Даму
Фильмге құқықтарды Майкл Клингер сатып алды, ол сонымен қатар "Алтын шахта", "Күн құсы", "Жолбарыс көзі" және "Аспандағы бүркіт" фильмдерінің құқықтарын да сатып алды. 1969 жылы фильмнің нұсқасын Cinerama Inc. түсіретіні жарияланды, бірақ бейімделуді қаржыландыруға бірнеше жыл кетті. 1971 жылы Смит Клингерге былай деп жазды: "Енді біреу менің кітаптарымнан фильмдер түсіре бастауы аса қажет. Бұл менің мансабым үшін өте маңызды – менің үшін Алистер Маклин деңгейіндегі жақсы фильмнің шығуы керек". Сценарийге бейімдеу кезінде нәрестенің өлтірілуі сақталды. Дегенмен, фильмнің соңы өзгертілді; кітаптағы үш басты кейіпкердің барлығы да қаза табады.
Film rights were bought by Michael Klinger, who would also buy the rights to Gold Mine, The Sun Bird, The Eye of the Tiger and Eagle in the Sky. It was announced in 1969 that the film version would be made by Cinerama Inc. but it took a number of years for the adaptation to be financed. In 1971 Smith wrote to Klinger that, "It is now becoming critical that somebody start making films out of my books. This is essential for my career – which really needs a good film to take off in the Alistair MacLean class." The script adaptation kept the murder of the baby. However, the film ending was changed; in the novel all three main characters die.
Түсірілім
Фильмнің бюджеті 9–10 миллион доллар деп хабарланды. Клингердің айтуынша, AIP компаниясы 3,5 миллион доллар қаржы бөлген. "Алтын" фильміне инвестиция салған Оңтүстік Африканың үш жиһаз өндірушісі "Жынды шайтанға" да инвестиция салған. Фильм Мальтада және – сол кездегі апартеид режиміне байланысты дау тудырғандай – Оңтүстік Африкада түсірілді. Түсірілім он бес аптаға созылды және 1975 жылдың наурыз айында басталды. Фильмнің Оңтүстік Африкадағы бөлігі Порт-Сент-Джонс қаласында түсірілді. Роджер Мур мен Ли Марвин жақсы қарым-қатынаста болды. "Олар өте қызық болды және бір-бірін өте ұнатып, жақын болды", - деді режиссер Питер Хант. "Олар кешкісін бірге уақыт өткізіп, мас болып отыратын, бірақ таңертең ешқашан басы ауырмайтын".
The film's budget has been reported as $9–10 million. Klinger said $3.5 million was provided by AIP. The same three South African furniture manufacturers who invested in Gold also invested in Shout at the Devil.) The film was shot on location in Malta and – controversially due to the then apartheid regime – in South Africa. Shooting took fifteen weeks and began in March 1975. The South African portion of the film was based in the town of Port St Johns. Stars Roger Moore and Lee Marvin got along well. "They were very funny and liked each other a great deal", said director Peter Hunt. "They would socialise and get drunk together in the evenings, although they never had thick heads in the morning."
Сыни
Фильмді сыншы Ричард Эдер көп ұнартпады. Ол былай деп жазды: "Фильмде сюжет тым көп. Барлық сол әрекет, мінезі жоқ кейіпкерлермен жүзеге асырылады – Флейшерден басқа, оның адамдарды ауыртудан алатын балаша қуанышы тіпті тартымды сияқты – шаршау тудырады. Фильм абсурды түрде ұзын шалбар киген кішкентай адам сияқты." Киносыншы Роджер Эберт "Жынға айғайла" фильмін ұнамайтын, үлкен, ақымақ, еңкейген фильм деп санады. Ол өте шаттыққа толы, өте еркін, батыл түрде кейіпкерлерін барлық мүмкін қиындыққа салатындай, біраз уақыттан соң біз көңілдейміз: Бұл фильмдер бұрынғыда, көрермендердің 12 жастағы балалардың санасында болған кезде түсірілетін."
Critic Richard Eder did not like the film much. He wrote, "The movie has too much plot. All that action, conducted by characters without character—except for Fleischer, whose childlike joy in hurting people is almost appealing—produces lethargy the movie is a passable midget in absurdly long pants." Film critic Roger Ebert thought that "Shout at the Devil is a big, dumb, silly movie that's impossible to dislike. It's so cheerfully corny, so willing to involve its heroes in every possible predicament, that after a while we relax: This is the kind of movie they used to make, back when audiences were supposed to have the mentality of a 12 year old. It's great to be 12 again."
Қадағалаулар
Клингердің Смиттің басқа романдары – «Күн құсы», «Аспандағы бүркіт» және «Тайгер көзі» фильмдерінің құқықтарына ие болды. «Аспандағы бүркіт» және «Тайгер көзі» фильмдері Клингер мен Ранк Продакшн арасындағы төрт фильмді түсіру шартының бөлігі болуы жоспарланған. Бірақ, ешқайсысы түсірілмеді. Смит пен Клингердің бұрынғы жылы қарым-қатынасы соңында сот дауына дейін жетті.
Klinger had the film rights to other Smith novels, The Sunbird, Eagle in the Sky and The Eye of the Tiger. Eagle and Eye of the Tiger were meant to be part of a four picture deal between Klinger and Rank Productions. However, none were ever made. The relationship between Smith and Klinger, once warm, ultimately ended in litigation.