Кіріспе
Прованс-Альп-Көгілдер Жағалауындағы коммуна, Франция. Le Puy Sainte Réparade (lə pɥi sɛ̃t ʁepaʁad;) немесе жай ғана Le Puy – Францияның Прованс-Альп-Көгілдер Жағалауы аймағындағы Буш-дю-Рон департаментіндегі коммуна. Ол Воклюз департаментімен шекарада орналасқан, оңтүстікте Экс-ан-Провансқа және солтүстік-шығыста Пертуиске іргелес. Aix Marseille Provence қалалық агломерациясының құрамына кіреді.
Le Puy Sainte Réparade (lə pɥi sɛ̃t ʁepaʁad; ) or simply Le Puy is a commune in the Bouches du Rhône department in the Provence Alpes Côte d'Azur region in Southern France. It is located on the departmental border with Vaucluse, neighbouring Aix en Provence to the south and Pertuis to the northeast. It is part of the Aix Marseille Provence Metropolis.
Топоним
Пюй прованс тіліндегі "Пуэч" сөзінен туындаған, "оқшауланған төбе" деген мағына береді. "Sainte Réparade" Ницца епархиясының қамқоршысы әулие Репаратаның ("Sainte Réparate") атының бұрмалануы болуы мүмкін, оның кейбір қабірлік қалдықтары 11 ғасырда "Пүйдің Сент-Морис" шіркеуіне көшірілді, ол кейін "Санте-Репараде шіркеуі" деп аталды. Аңызға сәйкес, әулие Репарад – император Децийдің билігі тұсында Рим проконсулының қолынан Кесарияда шейіт болған жас қыз. Оның денесі қайыққа салынып, періштелердің жөнімен Ниццадағы қазіргі "Ангельдер шығанағы" деп белгілі шығанаққа жеткізілді.
География
Le Puy Sainte Réparade Aix-en-Provence қаласының орталығынан солтүстікке қарай N96 және D561 тас жолдары арқылы орналасқан. Ол Треваресс қыраттары мен Воклюз және Буш-дю-Рон департаменттерінің табиғи шекарасын белгілейтін Дюранс өзені арасында жатыр. Ле-Пуйге қарсы, өзеннің қарсы жағалауында Люберон табиғи аймағының оңтүстік бөлігіндегі Пертуис қаласы орналасқан. Қаланың төңірегін жүзімдіктер мен шаруашылық жерлер қоршап, жазықта егістік дақылдары, ал төбелерде жүзім өседі. Сент-Репараде шіркеуіне дейін танымал серуен жолы бар; шыңға жеткенде Дюранс жазығының, Люберонның және Альпиль тауларының панорамалық көрінісі ашылады. Жақын жердегі 450 метрлік Ла-Квиль (немесе Ла-Квихо) төбесінде 8-ғасырда салынған, 17-ғасырда қиратылған бекіністің қираған қалдықтары бар.
Тарих
Қазбаланған тастар Ле-Пуйдің тарихқа дейінгі дәуірде мекенделгенін көрсетеді. Celto Ligures Salluviens темір дәуірінде іздер қалдырды, содан кейін римдіктер қоныстанды. 11 ғасырда Пюйге иелік еткен Экс архиепископтары бекініс салып, көршілес жерлерді сатып алды. 1155 жылы Понс де Любиер Пюидегі жерлерін Хьюг д'Эгильден сатып алды. 1212 жылы Гуи де Фос архиепископ пен шіркеуге мүлік сыйлады. 1268 жылы Экс шіркеуі Пюи шіркеуін архиепископ Вицедоминиске тапсырды. 1510 жыл шамасында Ле-Пуй обадан зардап шекті. Ла Кихо бекінісі бірнеше рет алынды, алғаш рет 1391 жылы Контат Венассин қаруларының капитаны Реймонд де Туреннің қолына тиді. Содан кейін 1578 жылы, дін соғыстары кезінде, ол үш айға жуық қоршауға алынып, 7 қаңтар 1579 жылы Карсес графының лейтенанттары, Прованстың бас сенашалы Гаспар де Понтевес басып алды. 1591 жылы Савой герцогы оны қайта басып алды және 1612 жылы Прованс Парламентінің бұйрығымен қиратылды.
Шіркеулер
Сент-Репараде капелласы 10 немесе 11 ғасырда салынған (1677 жылы қайта жаңартылды, кейін 1975 жылы). Әулиенің мереке күні, 8 қазанда оған процессия өтеді. Сент-Мари приход шіркеуі 18 ғасырға жатады.