Кіріспе
Ағылшын драматургі және сыншысы (1819–1890)
Елизавета дәуірінің соңы / Яков дәуірінің басындағы драматург
the late Elizabethan/early Jacobean playwright
Джон Уэстленд Марстон (30 қаңтар 1819 – 5 қаңтар 1890) – ағылшын драматургі және сыншысы.
Өмір
Ол 1819 жылдың 30 қаңтарында Линкольнширдегі Бостон қаласында дүниеге келді, Стивен Марстонның, баптист қауымының пасторының ұлы болды. 1834 жылы ол анасының інісі, лондондық адвокаттың оқушысы болды; бірақ кеңсе міндеттеріне толыққанды көңіл бөлмесе де, заң туралы білімі бар болғаннан кейін, әдебиет пен театр оны қатты қызықтырды. Ол кешкі уақытын театрға арнап, Герауд, Фрэнсис Бархам және Джеймс Пьерпонт Гривстің серіктерімен танысты. Ол Гераудтың "The Sunbeam" журналына материалдар жазды және өзі "The Psyche" атты мистикалық журналдың редакторы болды. Оның негізгі қолдаушыларының ішінде Челтнем маңындағы бай әйелдер болды, олар арқылы ол Челтнемге зейнеткерлікке шыққан Сондерс жаңалықтарының иесінің үлкен қызы Элеонора Джейн Поттспен танысты. Ол, айтылғандай, Мейо графының отбасы мүшесі емес еді. Осының нәтижесінде екі тараптан да жылы және берік қарым-қатынас туды, нәтижесінде 1840 жылдың мамырында, әйелдің отбасының қарсылығына қарамастан, олар үйленді. Марстон өзінің махаббат тарихын "Патрицийдің қызы" (1841, 8vo) атты алғашқы пьесасында идеалдап, кері айналдырды, ол 1842 жылдың желтоқсанында қойылды. Марстон "Джеральд, драмалық поэма және басқа да өлеңдер" (1842, 12mo) атты кішкентай жинақты шығарды, ол жазғанның бәрі сияқты құрметті болды. Балвер мен Ноулз жазуды тоқтатты, көп жылдар бойы Марстон кез келген мақсатпен жұмыс істеген жалғыз драматург болды. "Жүрек пен әлем" (1847) сәтсіздікке ұшырады, бірақ 1849 жылы Марстон өз теорияларын уақытша жинап алып, үлкен жетістікке жеткен және өзінің ең жақсы туындысы деп санайтын "Стратмор" тарихи драмасымен қайта оралды. Онда жақсы әдеби сапалар бар, бірақ автордың өзінің заманына енуге келмейтіні үлкен кемшілік болып табылады. "Францияның Филиппі және Мари де Мерани" (1850) туралы да осыны айтуға болады, "көтеріліс тудыратын трагедия, оның өлеңдеріне тиісті әскери үн тән" және онда Хелен Фаусит үлкен әсер қалдырды. Ол Г. П. Р. Джеймстің "Филипп Август" романына белгілі бір дәрежеде негізделген. Аралықта (1862) "Энн Блейк" атты тағы бір отандық драма пайда болды, ақылды, бірақ тек сахнада ғана болатын жағдайлар мен түйіндермен бұзылған. "Өмірдің хансомы" (1857) шығармасында отандық және тарихи элементтер белгілі бір дәрежеде үйлеседі, оқиға 1688 жылғы төңкеріске негізделген. Мұндай пьесаны Маретонның әдеби қабілеті бар адам оңай жаза алады, бірақ оның келесі трагикомедиясы "Ауыр күрес" (1858) автордың шынайы сезімдерін және сахнаның мүмкіндіктерін жақсы меңгеруін қажет етеді. Прозада жазылғандықтан, ол оның амбициялық туындыларынан гөрі шындыққа жақын әсер етеді; ол Диккенстен көз жасын және ыстық мақтауды алды, Диллонның шеберлігінің арқасында оның басқа пьесаларынан гөрі үлкен жетістікке жетті. Үйленгеннен кейін Марстон Лондонға қоныстанды, Францияға сирек сапарлар жасады және Шотландия мен Ланкаширде қысқа лекциялық турлар өткізді. Ол Лондонның әдеби қоғамында, әсіресе Диккенс пен оның ортасында танымал болды және Бульвердің "Бізге көрінетіндей жаман емес" комедиясына қатысып, Әдебиет және өнер гильдиясының пайдасына қойылды. Сол кезде Монтесума тарихындағы трагедия, бұл сахналық көрініс үшін кең мүмкіндік беретін, Чарльз Кин үшін жазылып, сатып алынды, бірақ ешқашан қойылмады. 1857 жылы Марстон Джон Сондерспен бірлесіп "National Magazine" журналының редакторы болды. Алғашқы нөмірлерде Сидней Добелл, миссис Кроу және басқа да белгілі жазушылардың керемет материалдары, сондай-ақ Артур Хьюз және В. Л. Виндус сияқты жас суретшілердің суреттері болды. Жетекті капитал болғанда, кәсіпорын, әдетте, табысқа жетер еді. Оны тастап, сонымен қатар көркем әдебиеттегі бекер әрекеттерден бас тартып, ол, таңқаларлықтай, ең аз біліктілікке ие емес сияқты, Марстон театрға оралды және бірінен соң бірі "Жұбайдың портреті" (1862) және "Таза алтын" (1863) - аса есептелмеген прозалық драмаларды шығарды; Донна Диана (1863), оның барлық пьесаларының ең жақсысы, бірақ негізінен Моретоның шедеврінен алынған, "Эльден Дельденмен"; және "Бақыттың сүйіктісі" (1866). Ол қойылған кезде айқын табысқа жетті. Осыған ұқсас пікір "Романтиканың батыры" (1867, Октав Фейеден алынған) және "Өмір үшін өмір" (1869, Мисс Нилсон үшін жазылған) кітаптарына да қатысты. 1873 жылы "Сынған сиқырлар" қойылымы жарық көрді, бірақ оның соңғы пьесасы "Өрт астында" (1885) -да ол өкінішті сәтсіздікке ұшырады. Бұл шығарма оның жазған шығармаларының ішіндегі ең әлсізі еді, ол уақытты мүлдем жоғалтып алған еді. 1863 жылдан бастап Марстон "Athenæum" журналына көптеген поэзиялық сын-ескертпелер жазды. Ол "Аталанта Кальидонде" туралы әйгілі шолудың авторы болды. Шындығында, сын-ескертпелер оның түпнұсқалық шығармаларынан гөрі оның шеберлігіне жақын болды. Оның гистриондық өнер туралы теориялық білімі де терең болды; бірақ ол оны тәжірибелік тұрғыдан жетілдіруге көп көңіл бөлмесе де, ол өте жақсы мимик болды және Мисс Нилсон, басқа да актерлер мен актрисалар сияқты, оның оқытуына көп қарыз болды. Ешкім актерді одан дәл бағалаған жоқ, және оның кеңестері аз адамдар үшін құнды болды. Ол актерлік өнерін сынаудағы шеберлігін "Біздің соңғы актерлеріміз: Екі жыныстың белгілі өнерпаздарының естеліктері" (1888) кітабында көрсетті. 1860 жылдан 1874 жылға дейін Марстонның жағдайы жақсы болды, және оның Регент паркіне жақын үйі ақындар, актерлер мен әдебиетшілердің сүйікті кездесу орны болды. Оның өмірінің соңғы жылдары қайғыға толы болды, әсіресе оның әйелінің 1870 жылы, екі қызының, Элеонораның (Артур О'Шоунессидің әйелі) 1879 жылдың ақпанында және Сисилидің 1878 жылдың шілдесінде, сондай-ақ оның дарынды және жалғыз ұлы Филипп Бурк Марстонның қазасы. Оның жағдайы да нашарлады; бірақ оның досы, мырза Генри Ирвинг, оның пайдасына 1887 жылдың 1 маусымында Лицеум театрында арнайы қойылым ұйымдастырды. Жинақталған сома, 928 фунт 16 шиллинг, Марстонға төленді, барлық шығындар мырза Ирвинг жүктеді. Марстон 1890 жылдың 5 қаңтарында Эстон Роудтағы жатақханасында ұзақ аурудан кейін қайтыс болды және әйелі мен балаларымен бірге Хайгейт зиратының шығыс жағына жерленді (учаске №28199).