Кіріспе

Вирустың түрі Тоқты анемиясы вирусы немесе CAV қазіргі уақытта Anelloviridae тұқымдасына жатады, ол бүкіл әлемде кездеседі. Бұл вирус сүйек кемігінің атрофиясына, анемияға және ауыр иммунодепрессияға себеп болады. КАВ инфекциясының клиникалық белгілері көбінесе жас балапандарда байқалады, себебі аналық тауықтардан тік жолмен беріледі, олардың аналық антиденелері әлі толыққанды қалыптаспаған. Бүгінде вакцинацияның кең таралғандығына байланысты клиникалық ауру сирек кездеседі, бірақ аурудың субклиникалық түрі – вирус фекальдық-ауыздық жолмен көлденең жұғу арқылы екі аптадан асқан құстарға әсер етеді – кең таралған. Вирус қоршаған ортада өте тұрақты, сондықтан оны жою қиын. Бұл ауру мен вирусқа тағы көптеген атаулар бар, мысалы, тоқты анемиясы, көк қанатты ауру, анемиялық дерматит синдромы, тоқты/құс жұқпалы анемиясы, геморрагиялық апластикалық анемия синдромы, жұқпалы тоқты анемиясы, тоқты жұқпалы анемия вирусы және тоқты анемиясының қоздырғышы. Бұл вирус 1979 жылы алғаш рет ашылғанда, оны тоқты анемиясының қоздырғышы деп атады.

Клиникалық белгілері

Клиникалық белгілер тек үш аптадан кіші балапандарда ғана пайда болады. Белгілеріне ақшыл тарақ, қапшық, қақпақтар, аяқтар мен денесінің ақ болуы, анорексия, әлсіздік, өсудің тоқтауы, нашар күйзелу, салмақ жоғалту, цианоз, петехиялар және гематомалар, шаршаңқылық және кенеттен өлім кіреді. Неврологиялық белгілеріне жалбырлық, депрессия және парез жатады. Ересек тауықтарда белгісіз инфекция нашар жем сіңіруге байланысты өсу жылдамдығының төмендеуіне себеп болуы мүмкін. Бұл жасушалар апоптоз арқылы жойлады. Бұл қызыл және ақ қан клеткаларының өндірісін азайтады, нәтижесінде ауыр иммунодепрессия мен анемия пайда болады.

Диагностика

Клиникалық белгілер және гематокрит көрсеткішінің төмендеуі (мысалы, 27%-дан төмен) негізінде шамалы диагноз қойылуы мүмкін. Вирустың бар екенін растау үшін вирус оқшаулау, антидене титрінің жоғарылауы, иммунопероксидаза бояуы, ELISA, ПЦР немесе жанама иммунофлуоресценция қолданылуы мүмкін. Өлімнен кейін жүргізілген зерттеулер лимфоидты органдардың айқын атрофиясы, тіндердегі геморрагия және ақшыл, сулы сүйек миын көрсетті.

Емдеу және бақылау

Ауру құстарды емдеудің арнайы жолы жоқ. Жұққан құстарды жою әдетте коммерциялық шаруашылықтарда жүргізіледі. Жұқтырған құстар вирустың өзіне қарсы иммунитет қалыптастырады. Аурудың тік таралуын өсіруге арналған аналықтарды тірі, әлсіздетілген және табиғи вакциналармен вакцинациялау арқылы бақылауға болады. Бұл вакциналар тік жұғу деңгейін төмендетеді. Вакцинаның ATCvet коды бар. Тиісті гигиеналық және биологиялық қауіпсіздік шараларын қолдану арқылы ауруды бақылауға болады.