Кіріспе

Ресей православиелік Ескі Дәстүр шіркеуі (немесе Ресей православиелік Ескі Дәстүрлік шіркеу, Русская Православная Старообрядческая Церковь) – 17 ғасырдың екінші жартысында Патриарх Никонның діни рәсімдер мен канондық реформаларын қабылдамаған Ескі Нанымдылар дәстүрінің Шығыс православиелік шіркеуі. Бұл Белокриницкая иерархиясына жататын екі Ескі Нанымды шіркеудің бірі, сондай-ақ кейде Липован православиелік Ескі Дәстүр шіркеуі деп те аталады. "Древлеправслав" ("Ескі/Көне православие") – 17 ғасырдан бері Ескі Нанымдылардың және олардың қозғалысының жалпы өзін-өзі тану белгісі. Шіркеу басшысы Мәскеу және барлық Ресей митрополиті атағын (1988 жылдан бері) иеленеді, оның резиденциясы Мәскеудегі Рогожское бейіште орналасқан. Қазіргі шіркеу басшысы митрополит Корнелий (Титов) 2005 жылдың 18 қазанында Киелі Кеңеспен сайланды. Ол 2005 жылдың 23 қазанында митрополит қызметіне орнатылды. Ескі Нанымдылар әлі де сақтап келе жатқан жалғыз Петр дәуірінен бұрынғы монастырь – Углич маңындағы Улейма монастыры.

Тарих (Ресейдегі Белокриницкая иерархиясы, 19 ғасырдың соңынан қазіргі уақытқа дейін)

Белая Криница митрополиті Амвросийдің (Папагеоргополос) дінге өтуі Ресей империясының билік органдарының қатты наразылығын тудырды және ол көп ұзамай өзінің тақтан бас тартуға мәжбүр болды, бірақ жаңа шіркеуі үшін архиепископ Сурилды (Тимофеев) тағайындағанға дейін. Белокриницкая иерархиясының Ресей империясы аумағындағы қызметі Ресей императорлық билігінен көптеген кедергілерге ұшырады, сондай-ақ 1862 жылғы Жарлықтың (Энциклика) салдарынан ішкі жікке бөлініске ұшырады (окружники, неокружники қараңыз). 1905 жылы императордың «Діни төзімділік туралы» Указы жарияланғаннан кейін жағдай түбірінен өзгерді, одан кейін Рогожское зиратындағы, ежелгі сенушілердің маңызды діни және мәдени орталығындағы құрбандық алтарьдарының «мөрi ашылды». 1917 жылы большевиктердің билікке келуінен және Азамат соғысынан кейін Ескі Дін шіркеуі, бұрынғы қарсыласы «Никондық» Ресей православие шіркеуі сияқты, көптеген қиындықтар мен қуғын-сүргінге ұшырады. 1940 жылы советтік атеистік билік тұтқындамаған жалғыз епископ – Калуга епископы Саббас (Ананьев) болды, ол сол жылы Иринархты (Парфёнов) Мәскеу архиепископының тағына көтерді. Қуғын-сүргін кезеңінен кейін, Кеңес қауіпсіздік қызметтерінің қатаң бақылауымен салыстырмалы тұрақтылық орнады. Алайда, перестройка және елдің саяси, мәдени және экономикалық өміріндегі келесі өзгерістер Ресей қоғамындағы Ескі Дін шіркеуінің жағдайына көп әсер етпеді. Митрополит Алимпийдің (Гусев) 17 жылдық қызметі кейбірлер үшін «еске алу» кезеңі деп есептеледі. Оның ізбасары, митрополит Андриан (Четвергов) 2004 жылдың ақпан айында қазіргі Ресей қоғамы үшін Ескі Діннің мәдени және діни «хабарын» қалыптастыруға және таратуға мүдделі, харизматикалық және талантты көшбасшы ретінде танылды. Өзін дәстүршіл және консервативті деп жариялаған Андриан, Ресей православие шіркеуімен және Ресей саяси элитасымен диалогты бастауға маңызды қадам жасады. Алайда, мұндай жоспарлардың көптегені 2005 жылдың 10 тамызында Ресейдің шалғай аймақтарындағы қажылық сапарында митрополит Андрианның күтпеген өлімімен (оның созылмалы жүрек ауруы болған) тоқтатылды. Көптеген адамдар шіркеу басшылығының Андриан таңдаған «жаңа бағытты» жалғастыруға ниеттілігіне күмән келтірді. Алайда, 2005 жылдың 18 қазанында сайланған жаңа митрополит Корнелий, өзінің алдыңғысы бастаған Ресей қоғамына ашықтық саясатын жалғастыратынын мәлімдеді. 2017 жылдың 17 қазанынан бастап Ресейдің Көне Православие шіркеуі Ресейдің Көне Православие шіркеуімен қайтадан қарым-қатынас орнатты.

Ұйым

Шіркеудің басшысы – Мәскеу және Бүкіл Ресей митрополиті (1846–1988 жылдары архиепископ), ол Мәскеудегі Рогожское зиратында тұрады. Ол шіркеудің ең жоғары өкілді органы – Киелі кеңес (Освященный Собор) тарапынан сайланады. Кеңес митрополия кеңесінің мүшелерін де тағайындайды. Шіркеуде Ресей, Украина, Беларусь және Қазақстанда бес жергілікті епископ пен 250-ден астам приход бар. Бірнеше жылдан бері Ескі Рит шіркеуі үшін дін қызметкерлерін даярлайтын теологиялық мектептерді қайта жаңғыртуға әрекеттер жасалып келеді. Ресей православие Ескі Рит шіркеуі Белокриницкая иерархиясына жатады және 2008 жылдың 16/29 мамырына дейін Липован православие Ескі Рит шіркеуімен толық шіркеулік және канондық байланыста болды.

Алғашқы иерархтар

АтыПортретМерзіміЕскермелерСофроний (Жиров) 3 қаңтар 18491853 1853 жылы қызметтен алынып, қауымнан шығарылған, 1858 жылы тәубе еткен, 1863 жылы сан жауыпты. Антоний (Шутов) 18 ақпан 18638 қараша 1881Саббатиус (Левшин) 10 қазан 188219 наурыз 1898Қызметтен шығарылған; 1898 жылдың 8 қыркүйегінде қайтыс болды. Иоанн (Картушин) 16 қазан 189824 сәуір 1915Мелетий (Картушин) 30 тамыз 19154 маусым 1934Винсент (Никитин) Ақпан 193513 сәуір 1938Уақытша басқарушы; түрмеде отырған. Сабас (Ананьев) 193819401940 жылдардың басында түрмеге қамалмаған жалғыз ескі обряд епископы; 1940 жылы Самара және Уфа епископы Иринархты Мәскеу архиепископы қылып бір өзі көтерген. 1943 жылы қайтыс болды. Иринарх (Парфёнов) Сәуір 19417 наурыз 1952Флавиан (Слесарев) 16 наурыз 195225 желтоқсан 1960Иосиф (Моржаков) 19 ақпан 196113 қараша 1970Никодим (Латышев) 24 қазан 197111 ақпан 1986Алимпий (Гусев) 6 шілде 198631 желтоқсан 2003 1988 жылы Мәскеу және барлық Ресей митрополиті дәрежесіне көтерілді, 1988 жылдың 24 шілдесінде таққа отырды. Андриан (Четвергов) 9 ақпан 2004 10 тамыз 2005 Корнелий (Титов) 18 қазан 2005 Қызметте