Амазонияның сирек кездесетін қысқа құлақты түлкісі
Short-eared dog
Амазонияда мекендейтін сирек кездесетін жыртқыш – қысқа құлақты иттің (Atelocynus microtis) сипаттамасы. Тек қана Амазонияға тән, эволюциясы мен ерекшеліктері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Етқоректі жануарлар түрі
Species of carnivore
Қысқа құлақты ит (Atelocynus microtis), сондай-ақ қысқа құлақты zorro немесе кішкентай құлақты ит деп те аталады, Амазонка бассейніне ендемик, ерекше және танысу қиын болатын иттер тұқымдасының өкілі. Испан тіліндегі басқа да көп қолданылатын атаулары: zorro ojizarco ("көк көзді түлкі"), zorro sabanero ("саванна түлкісі") және zorro negro ("қара түлкі").
The short eared dog (Atelocynus microtis), also known as the short eared zorro or small eared dog, is a unique and elusive canid species endemic to the Amazonian basin. Other common names in Spanish include zorro ojizarco ("blue eyed fox"), zorro sabanero ("savannah fox"), and zorro negro ("black fox").
Эволюция және жүйелік
Панама мойынының Терциардың соңғы кезеңінде (Плиоценде шамамен 2,5 миллион жыл бұрын) қалыптасуынан кейін, канидтер Ұлы Америкалық алмасудың бір бөлігі ретінде Солтүстік Америкадан Оңтүстік континентке көшті. Қысқа құлақты иттің ата-тегі тропикалық жаңбырлы ормандарда өмір сүруге бейімделіп, қажетті морфологиялық және анатомиялық белгілерді дамытты. Бұта итіне сыртқы ұқсастығынан басқа, қысқа құлақты ит түлкіге немесе қасқырға жақын туыс емес сияқты. Бұл ең ерекше канидтердің бірі. Ол жалғыз өмір сүретін жануар және адамдар мен басқа жануарлармен байланыстан аулақ, ағаштарда жылжуды ұнатады.
After the formation of the Isthmus of Panama in the latter part the Tertiary (about 2.5 million years ago in the Pliocene), canids migrated from North America to the southern continent as part of the Great American Interchange. The short eared dog's ancestors adapted to life in tropical rainforests, developing the requisite morphological and anatomical features. Apart from its superficial resemblance to the bush dog, the short eared dog seems not to be closely related to any fox like or wolf like canid. It is one of the most unusual canids. It is a solitary animal and prefers moving in trees away from human and other animal interactions.
Сыртқы келбеті
Қысқа құлақты иттің қысқа және жұқа аяқтары мен қысқа, дөңгелек құлақтары болады. Оның тұмсы түлкіге ұқсас, ал құйрығы қалың. Аяқтарының табандары жартылай қабықшаланған, бұл оған жартылай сулық ортаға бейімделуге көмектеседі. Түсі қараңғыдан қызғылт сұрға дейін өзгереді, сондай-ақ теңіз көк, кофе қоңыр, қара сұр немесе қаштаң сұрдан қараға дейін де болуы мүмкін. Жүні қысқа, тығыз және қылшықты. Қысқа құлақты иттің қанша өмір сүретіні және жүктілік мерзімі белгісіз, бірақ олар үш жасқа келгенде жыныстық жағынан жетіледі, бұл басқа иттің түрлерімен салыстырғанда салыстырмалы түрде кеш.
The short eared dog has short and slender limbs with short and rounded ears. It has a distinctive fox like muzzle and bushy tail. Its paws are partly webbed, helping adapt it to its partly aquatic habitat. Its fur ranges from dark to reddish grey, but can also be nearly navy blue, coffee brown, dark grey, or chestnut grey to black, and the coat is short, with thick and bristly fur. The lifespan and gestation period of the short eared dog are unknown, although sexual maturity is reached at three years of age, relatively late compared to other canid species.
Қауіп-қатерлер, тіршілік ету және экологиялық мәселелер
Жабайы иттер қысқа құлақты иттер популяциясына елеулі қауіп төндіреді, себебі олар иттің обасы және құтыру сияқты ауруларды жабайы табиғатқа таратуға көмектеседі. Қысқа құлақты иттер мекендеу ортасының жоғалуынан қатты зардап шегеді. Бұрынғыда шалғай орналасқан Оңтүстік Америка ормандарында үлкен бұзылыстар болып жатыр, және адамдар қоныстанған жерлер мен кеншілер күнделікті өтетін жерлерден басқа олардың қоныстарын жоққа шығаратын немесе ашып беретін басқа мекен ортасы жоқ. Адамдар сонымен қатар олардың табиғи мекендеу ортасын жою және тропикалық жаңбырлы ормандарды кеңінен жою арқылы олардың жойылуына да себеп болады.
Feral dogs pose a prominent threat to the population of short eared dogs, as they facilitate the spread of diseases such as canine distemper and rabies to the wild population. The short eared dog suffers greatly from loss of habitat. There is a significant amount of disturbance in formerly remote South American forests, and almost no habitat except where human settlers and prospectors pass daily destroy or expose their dens. Humans also contribute to their extermination by degradation of the species' natural habitat and the general destruction of tropical rainforests.
Қорғалу жағдайы
Қысқа құлақты иттің жағдайы қазіргі уақытта IUCN тарапынан қауіпке жақын деп бағаланып отыр. Бұл түрге қатысты жан-жақты экологиялық және генетикалық зерттеулер жүргізілмеген.
The short eared dog is currently considered near threatened by the IUCN. No comprehensive ecological and genetic research has been carried out on the species.